@article{article_1982928, title={GÖÇÜN POETİKASI: ZELİMXAN YAQUB’UN POETİKASINDA GÖÇ, KÜLTÜREL BELLEK, HAFIZA MEKÂNLARI VE AİDİYET}, journal={Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi}, volume={14}, pages={2165–2184}, year={2026}, DOI={10.33692/avrasyad.1982928}, url={https://izlik.org/JA82NF33HX}, author={Kaplan, Zehra}, keywords={göç, kültürel bellek, hafıza mekânları, aidiyet.}, abstract={Bu çalışma, çağdaş Azerbaycan edebiyatının önemli temsilcilerinden Zelimxan Yaqub’un şiirlerini göç, kültürel bellek, hafıza mekânları ve aidiyet ekseninde incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada göç, yalnızca tarihsel bir olgu ya da fiziksel yer değiştirme süreci olarak değil, kültürel belleğin yeniden üretildiği, kolektif kimliğin inşa edildiği ve aidiyet duygusunun yeniden kurulduğu poetik bir zemin olarak ele alınmaktadır. Bu doğrultuda Jan Assmann’ın kültürel bellek kuramı ve Pierre Nora’nın hafıza mekânları yaklaşımı çerçevesinde şairin şiirlerinde göç deneyiminin bireysel bir yaşantının ötesine geçerek toplumsal hafızayı besleyen temel bir unsur hâline geldiği ortaya konulmaktadır. Zelimxan Yaqub’un poetikasında göç, vatan, toprak, gurbet, hasret, tarih, bayrak ve millî hafıza gibi temalar kültürel belleğin korunmasını ve kuşaklar arasında aktarılmasını sağlayan simgesel taşıyıcılardır. Şair, genelde Kafkasya coğrafyasının özelde Azerbaycan’ın göç, işgal ve zorunlu yer değiştirme deneyimlerini şiir aracılığıyla estetik bir anlatıya dönüştürerek kolektif hafızanın canlı tutulmasına katkı sunmaktadır. Bu bağlamda şiir, geçmişi hatırlatan bir anlatı olmanın ötesinde, kaybedilen vatanın, zedelenen aidiyetin ve tarihsel sürekliliğin yeniden kurulduğu bir bellek mekânı işlevi üstlenmektedir. Çalışmada, Zelimxan Yaqub’un şiirlerinde göçün doğrudan işlenen bir tema olmasından çok, göçün ortaya çıkardığı kültürel bellek ve aidiyet arayışının poetik yapıyı belirleyen temel dinamik olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Böylece şairin poetikasının millî kimliğin korunması ve kolektif hafızanın yeniden üretilmesi bakımından çağdaş Azerbaycan şiirinde önemli bir yere sahip olduğu değerlendirilmiştir.}, number={4}