TY - JOUR TT - Okul Yöneticilerinin Belirsizlik Durumlarını Algılama Ve Karar Verme Tarzları AU - Bakioğlu, Ayşen AU - Demiral, Seyhan PY - 2014 DA - May JF - Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi JO - Marmara Education Journal PB - Marmara Üniversitesi WT - DergiPark SN - 1300-8889 SP - 9 EP - 36 VL - 38 IS - 38 LA - en. KW - Ambiguity in educational change KW - chaos KW - crisis KW - risk KW - uncertainty KW - decision making. N2 - Bu araştırmanın amacı; okul yöneticilerinin algılarına göre, okullarda yaşanılan belirsizliklerinsebeplerini irdelemek, okul yöneticilerinin belirsizlik durumlarında karar verirkenizledikleri yolları, tutumları ve bu süreçte nelerden etkilendiklerini belirlemektir.Araştırma verileri yüz yüze görüşme yöntemiyle ve yarı yapılandırılmış bir görüşmeformu kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma kapsamında onu kadın, yirmisi erkektoplamda otuz okul yöneticisiyle görüşme yapılmıştır. Görüşmeler sonucu elde edilenveriler nitel araştırma yöntemleri doğrultusunda on iki ana tema altında incelenmiş veiçerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarında okul yöneticilerinin görüşlerine görebelirsizlik sebepleri olarak planlama hataları, istikrarsızlık, eğitim mevzuatına ve üst yöneticileredayalı sebepler öne çıkmaktadır. Belirsizlik durumlarında okul yöneticilerininilk olarak çevrelerindeki kişilere -başta müdür yardımcıları, diğer okulların idarecilerive gerekli durumlarda öğretmenler olmak üzere- danıştıkları ya da yaşadıkları durumabenzer örnekler arama yoluna gittikleri sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan görüşmelerdenalınan veriler doğrultusunda belirsizlik durumlarında karar verirken öğretmenin ve velininde okul yöneticileri üzerinde etkileri olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Anahtar kelimeler: Eğitimsel değişimde belirsizlik, kaos, kriz, risk, kararsızlık, kararverme. CR - çıkalın, A. (1998). Daha bir kaosu yönetmek. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, Bahar, 14, 149-150. Akçadağ, T. (2013). Okul yöneticilerinin bakış açılarıyla üst yönetimler: Sorunlar, beklentiler, çözüm önerileri ve yansımalar. International Journal of Human Sciences, 10, 2, 379-399. Argüden, Y. (2002). Belirsizliğin yönetimi. Dünya Gazetesi, 20.07.2002, http://www.arge.com/tr / category/makaleler/is-dunyasi/ adresinden 20.10.2013 tarihinde edinilmiştir. Bakioğlu, A. (1994). Değişim ve yenilikte okul yöneticisinin rolü: İngiltere ve Amerika’daki uygulamalar. Yaşadıkça Eğitim, 32, Ocak-Şubat, 25-30. Bakioğlu, A. (1998). Lider öğretmen. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi,10. Balyer, A. (2011). Eğitim yönetiminde farklı bir yaklaşım olarak karmaşıklık/kaos teorisi. Çağdaş Eğitim Dergisi, 36, 385, 8-15. Baran, H. (2012). İşletmelerde kriz yönetimi. http://www.izto.org.tr/portals/0/ iztogenel/ dokumanlar/ isletmelerde_kriz_yonetimi_i_h_baran_26.04.2012%20230919.pdf adresinden 02.11.2013 tarihinde edinilmiştir. Bursalıoğlu, Z. (2002). Okul yönetiminde yeni yapı ve davranış. Ankara: Pegem Yayınları. Bush, T. (2006). Th eories of educational management. http://cnx.org/ content/ m13867/latest/ adresinden 16.12.2013 tarihinde edinilmiştir. Çamlıbel, N. D. (2003). Belirsizlik ortamında planlama düşüncesi ‘sinerjetik toplum - sinerjik yönetim ve sinerjist planlama modeli’ örnek olay: 17 Ağustos - 12 Kasım 1999 depremleri sonrası kaos ve kendi - kendine organizasyon süreci. (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. Çelikten, M. (2000). Etkili okullarda karar süreci. Milli Eğitim Dergisi, 11. Çobanoğlu, F. (2008). Değişim mantığını anlamak: Akış ve dönüşüm olarak örgüt. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 110-119. Dönmez, B., Uğurlu, C. T. & Cömert, M. (2011). Gevşek yapılı sistemler olarak ilköğretim okullarında karar verme, liderlik ve çatışma: Nitel bir araştırma. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 1, 1-29. Erdem, A. R. (2002, Mayıs). Öğrenen okulu yaratacak bildiriler, 21. Yüzyıl Eğitim Yöneticilerinin Yetiştirilmesi Sempozyumu. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları. Eren, E. (2001). Yönetim ve organizasyon. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım. Ereş, F. (2004). Eğitim yönetiminde stratejik planlama. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 15, 21-29. Genç, M. (2006). Eğitim örgütlerinde öğretmenlerin değişime karşı gösterdiği direnç. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. Goldoff , A. C. (2007). Decision-making in organizations: the new paradigm. International Journal of Public Administration, 23, 11, 2017- 2044. Güçlü, N. (2001). Stres yönetimi. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21,1, 91-10. Hoy, W. K. & Miskel, G. C. (2010). Eğitim yönetimi teori, araştırma ve uygulama. S. Turan (Çev. Ed.). İstanbul: Nobel Yayınları. İlğan, A. (2008). Örgütsel değişim/değişme. Milli Eğitim Dergisi, Kış, 177, 80-103. Kajs, L. T. & McCollum, D. L. (2009). Examining tolerance for ambiguity in the domain of educational leadership. Academy of Educational Leadership Journal, May, 13,2. CR - Karaca, S. (2013). Sistemdeki değişiklikler gelecek kaygısı yaratıyor. http://www.anadolugazetesi .net/ sistemdeki-degiiklikler-gelecek-kaygisi-yaratiyor-n-14727.aspx adresinden 25.10.2013 tarihinde edinilmiştir. CR - Kepenekçi, Y. K. (2004). İlköğretim okulu yöneticilerinin eğitim mevzuatına ilişkin görüşleri. Eğitim Bilimleri ve Uygulama, 3, 6, 159-174. CR - Latif, H. (2002). Kaotik ortamda yönetim, İ. Dalay, R. Coşkun ve R. Altunışık (Ed.), Stratejik boyutuyla modern yönetim yaklaşımları. İstanbul: Beta Basım Dağıtım. CR - Morrison, K. (2008). Educational philosophy and the challenge of complexity theory. Educational Philosophy and Th eory, 40, 1, 19-34. CR - Neyişci, B. N. (2006). Türkiye’deki mesleki eğitim ve öğretimin güçlendirilmesi projesi (megep) içindeki yaygınlaştırıcı okul yöneticilerinin, belirsizlikten kaçınma davranışlarını gerçekleştirme düzeyleri. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. CR - Özden, Y. (2008). Eğitimde yeni değerler. Ankara: PegemA Yayınları. Özgenç, Ö. Y. (2008). Değişimin mantığını anlamak: Akış ve dönüşüm olarak örgüt, A. Balcı (Ed.), Örgüt mecazları. Ankara: Ekinoks Yayınları. CR - Öztürk, S. (2009). Eğitim yöneticisinin karar verme sürecini etkileyen faktörler ve eğitim kurumlarında bir uygulama. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. CR - Seçkin, Z. (2009). Bilgideki hızlı değişimin lider/yöneticilerin karar alma sürecine etkileri üzerine bir araştırma. (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitü- sü, Niğde. CR - Sığrı, Ü. & Tığlı, M. (2006). Hofstede’nin “Belirsizlikten kaçınma” kültürel boyutunun yönetsel- örgütsel süreçlere ve pazarlama açısından tüketici davranışlarına etkisi. Marmara Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 21, 1, 327-342. CR - Siu, W. (2008). Complexity theory and school reform. National Association of Secondary School Principals, NASSP Bulletin, 92, 2, 154-164. CR - Sullivan, T. J. (1998). Leading people in a chaotic world. Journal of Educational Administration, 37, 5, 408-423. CR - Şişman, M. (2011). Öğretim liderliği. Ankara: PegemA Yayınları. CR - Taymaz, H. (2003). Okul yönetimi. Ankara: PegemA Yayıncılık. CR - Tetenbaum, T. J. (1998). Shift ing paradigms: from Newton to chaos. Organizational Dynamics, Spring, 21-32. CR - Turhan, H. (2013). İnisiyatif ve sorumluluk duygusu. Deniz Harp Okulu Pusula Dergisi, 73. CR - Tüz, M. (2001). Kaos ortamında self organizasyon davranışı. İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım. CR - Uçkun, G. (2002). Değişim yönetimi, İ. Dalay vd. (Ed.), Stratejik Boyutuyla Modern Yönetim Yaklaşımları. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım. CR - Yayla, H. E. (2006). Güç ve yetki ilişkilerinin muhasebe bilgisi kararları üzerindeki etkisi: Türkiye’deki özel hastaneler üzerine yapısal bir model önerisi. (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. CR - Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık UR - https://dergipark.org.tr/tr/pub/maruaebd/article/2621 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2206 ER -