TY - JOUR TT - Haşhaş (Papaver somniferum L.) Yarım Diallel Melez Kombinasyonlarında Melezleme Başarısı ve Melez Tohum Verimlerinin Belirlenmesi AU - Yazıcı, Levent AU - Yılmaz, Güngör PY - 2017 DA - November DO - 10.21566/tarbitderg.359421 JF - Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi PB - Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü WT - DergiPark SN - 1302-4310 SP - 155 EP - 160 VL - 26 KW - Haşhaş KW - melezleme KW - Papaver somniferum L. N2 - Bu araştırma, farklıözelliklere sahip haşhaş çeşitlerinin yarım diallel melez kombinasyonlarında,melezleme başarısı ve melez tohum verimlerini belirlemek amacıyla yapılmıştır.Denemede Ofis 96, TMO 1, Hüseyinbey, Çelikoğlu, Ofis NM, Bolvadin 95, TMO T,Ofis 1 ve Ofis 2 çeşitleri materyal olarak kullanılmıştır. Çalışmada yarımdiallel (resiproksuz melezleme) yöntemi uygulanarak 36 kombinasyonda melezlemeyapılmıştır. Araştırma Tokat-Kazova şartlarında 2015 yılında yürütülmüştür.Çeşitler 3 m boyunda iki sıra, 45 cm sıra arası, melezlemelerin kolaylıklayapılabilmesi için çeşitler arasında 1 m boşluk bırakılarak üç tekerrürlüekilmiştir. Araştırmada melez kombinasyonlarda melezlenen çiçek sayısı, melezkapsül tutma oranı, melez tohum verimi, kapsül başına melez tohum verimi gibiözellikler incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, 36 kombinasyonda toplamda975 adet melezleme yapılmış, bunlardan 800 adet melez kapsül elde edilmiştir.Kombinasyonların, melez tohum verimi 14.81–39.71 g, kapsül başına melez tohumverimi ise, 0.54–1.64 g arasında değişmiştir. CR - Anonim, 2015. 2014 Yılı Haşhaş Sektör Raporu. Toprak Mahsülleri Ofisi Genel Müdürlüğü. Ankara. http://tarim.kalkinma.gov.tr/wp-content/ uploads/2015/12/2014hashassektorraporu.pdf CR - Anonim, 2016. 2016 Yılı Haşhaş Sektör Raporu. Toprak Mahsülleri Ofisi Genel Müdürlüğü. Ankara.http://www.tmo.gov.tr /Upload/Document/hashassektorraporu2016.pdf CR - Aytekin M. 2005. “Azot ve Fosfor Dozlarının Haşhaşta (Papaver somniferum L.) Verim ve Verim Unsurlar İle Kalite Üzerine Etkileri”. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi. Konya 2005 CR - Dodiya NS., Jain SK., and Dubey RB. 2005. Heterosis and combining ability in opium poppy (Papaver somniferum). Journal of Medicinal and Aromatic Plant Sciences 27 (3), pp. 431-434 CR - Eser B., Saygılı H., Gökçöl A. ve İlker E. 2005. Tohum Bilimi ve Teknolojisi. Ege Üniversitesi Tohum Teknolojisi Uygulama ve Araştırma Merkezi Yayın No: 3. Cilt:I-II. İzmir, 908 s CR - Koç H. 2002. Türkiyede Haşhaş ziraatinin gelişimi. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı. Kocatepe Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü. Afyon CR - Osalou RA. 2015. Tescilli Haşhaş (Papaver Somniferum L.) Çeşitlerinin Tarımsal Değerlerinin Karşılaştırılması. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. Doktora Tezi. 2015 CR - Patra NK., Ram RS., Chauhan SP., and Singh AK. 1992. Quantitative studies on the mating system of opium poppy (Papaver somniferum L.). Theor. Appl. Gen. 84(3-4): pp.299-302. doi: 10.1007/ BF00229486 CR - Valizadeh N. ve Arslan N. 2013. Poppy breeding. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi 6 (2): 86-92 UR - https://doi.org/10.21566/tarbitderg.359421 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/373740 ER -