TY - JOUR TT - AYTMATOV ANLATILARINDA MANAS RUHU VE YANSIMALARI AU - Sarıgül, Ahmet PY - 2017 DA - December JF - Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JO - EUSBED PB - Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi WT - DergiPark SN - 2148-9289 SP - 267 EP - 284 VL - 10 IS - 2 KW - Manas KW - Destan KW - Aytmatov KW - Milli Hafıza KW - Rejim N2 - ManasDestanı ve Manas ruhunun yukarıda da dile getirildiği üzere millî-manevîbütünlüğü sağlayıcılığı ve zengin bir milli hafıza ürünü oluşu birçokaraştırmacı ve edebiyat otoritesinin dikkatini üzerine çekmiştir. Ancak biryazar kimliğiyle bu eseri değerlendiren ve eserlerinde yer vermek suretiyle hemdestanın evrensel boyutta tanınmasına hem de kendi eserlerinin bu destan vesilesiyleevrensel boyuta taşınmasına en büyük katkıyı sağlayan Cengiz Aytmatov olmuştur.Manas Destanı'nı kendisi açısından tam zamanında keşfeden ve gereği gibideğerlendirmesini bilen Aytmatov, destanı tanıma, tanıtma ve yararlanmakonularında birlikte yola çıktığı ve aynı kulvarı paylaştığı çağdaşlarınınönüne geçerek mahalliden milliye ve oradan da evrensele açılan kapıyıaralamıştır. Bu yönüyle yazar, paralel bir yükselişe imza atmış, kendiniyücelten bu eserin evrensel manada yücelmesine de ön ayak olmuştur. Aytmatov,Kırgız halkının tarih boyunca elde etmiş olduğu düşünce ve yaşam felsefesinimündemiç olan Manas Destanı aracılığıyla kendi görüş ve düşüncelerini evrenselboyuta taşıma olanağı bulmuştur. Çünkü Aytmatov'un kahramanları “Manas’ın” ruhundanateş almış güçlü karakterlerdir.  CR - AÇA Mehmet (2002). Kazak Türklerinin Destanları ve Destancılık Geleneği, Konya: Kömen Yayınları. ALPISBAYEV Kupıya (1995). “Kazak Âlimlerinin İncelemelerinde Manas Destanı”, Manas Destanı ve Etkileri Uluslararası Bilgi Şöleni, Ankara: AKM Yayınları. ASANALİYEV Keneşbek (1995). Çıngız Aytmatov, Bişkek. ASSMANN Jan (2001). Kültürel Bellek, Çev: Ayşe Tekin, İstanbul: Ayrıntı Yayınları. ATSIZ Hüseyin Nihal (1997). Türk Edebiyatı Tarihi, İstanbul: İrfan Yayınevi. AYTMATOV Cengiz (1982). "Kadim Kırgız Ruhunun Zirvesi" Aktaran: İklil Kurban-Ali Akbaş, Erzurum: Kardaş Edebiyatlar Dergisi, Sayı 3. AYTMATOV Cengiz (1992). "Her Yazar Kendi Halkı İçin Yazmayı Nazarda Tutar", Mülâkat: Sabiha Özen, Dergâh Dergisi (Şubat), sayı 24. AYTMATOV Cengiz (1993). Yıldırım Sesli Manasçı, Çev: Refik Özdek, İstanbul: Ötüken Neşriyat A.Ş. AYTMATOV Cengiz, Cemile, Sultanmurat, Çev: Refik Özdek, Ötüken Neşriyat A.Ş., İstanbul 1993. AYTMATOV Cengiz - ŞAHANOV Muhtar (1998). Kuz Başındaki Avcının Çığlığı, Aktaran: Banu Muyaeva, Ankara: Tolkun Yayınları. BAYCIYEV Mar (2004), Manas Destanı Kalbimin Ağrısıdır, Çev: Doğan Gürpınar, Bişkek: Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, C. VI. ÇETİN Mustafa (1994). Cengiz Aytmatov’un Eserleri ve Eserlerinden Sinemaya Uyarlanan Filmler Üzerine Bir İnceleme, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Doktora Tezi). DELİÖMEROĞLU Yakup (2008). Cengiz Aytmatov'la Söyleşi, Ankara: Kardeş Kalemler-Cengiz Aytmatov Özel Sayısı-Sayı 19. ELİADE Mircea (1993). Mitlerin Özellikleri, Çev: Sema Rıfat, İstanbul: Kuram Yayınları. ERBAY N. Kübra (2002), Cengiz Aytmatov’un Eserlerinde Tabiat, Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları. GEYİKOĞLU Hasan (2001). Tarih Açısından Manas Destanı ve Sovyetler Birliğindeki Türklerin Milli Duygularına Etkisi, Atatürk Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Sayı 16, Erzurum. http://tarih.sitesi.web.tr/manas-destaninin-olusumu-ve-icerigi.html (25.08.2015). İNAN Abdulkadir (1987). Manas Destanı, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları. KOLCU Ali İhsan (2008). Bozkırdaki Bilge: Cengiz Aytmatov, Erzurum: Salkımsöğüt Yayınları. KOLCU Ali İhsan (1997). Milli Romantizm Açısından Cengiz Aytmatov, İstanbul: Ötüken Yayınları. KORKİN Vladimir (1993). Cengiz Aytmatov ile Söyleşi: Tercih: Robot veya İnsan Olmak, Çev: Orhan Söylemez, Ankara: Türk Dili Dergisi (Mart) Nr: 495. KORKMAZ Ramazan (2004). Cengiz Aytmatov Anlatılarında Ötekileşme Sorunu ve Dönüş İzlekleri, Ankara: Türksoy Yayınları. Manas Entsiklopediya I, II. Tom (1995). Bişkek: Muras Yayını. ORAL Zeynep (1976), Cengiz Aytmatov ile Konuşma, Nesin Vakfı Yıllığı, İstanbul: N. V. Yayınları. SAGINBEKOV Bakıt İmanak (2007), “Cengiz Aytmatov’un ‘Elveda Gülsarı’ Eserinde Ana Motif Olarak At”, Ankara: I. Uluslararası Türk Dünyası Kültür Kurultayı-Bildiriler, Cilt IV. ŞİŞMAN Bekir (2007), "Cengiz Aytmatov'un "Elveda Gülsarı" Adlı Eserinde Kırgız Folkloruna Dair Tespitler" Ankara: I. Uluslararası Türk Dünyası Kültür Kurultayı- Bildiriler, Cilt V. UZUN Gülsine, Cengiz Aytmatov’un Eserlerinde Yaratılış ve Türeyiş Sembolizmi, Turkish Studies Türkoloji Araştırmaları Volume 2 / 2 Spring 2007. VELİHANOĞLU Çokan Eserleri. YILDIZ Naciye (1998). Cengiz Aytmatov ve Manas Destanı, Doğumunun 70. Yıl Dönümünde Cengiz Aytmatov Uluslar Arası Bilgi Şöleni Bildirileri (8-10 Aralık), Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları. UR - https://dergipark.org.tr/tr/pub/erzisosbil/issue//365100 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/381562 ER -