TY - JOUR TT - Çok Ölçütlü Karar Verme Yaklaşımlarından Analitik Hiyerarşi Süreci’nin Hayvancılıkta Kullanımı AU - Küçükönder, Hande AU - Efe, Ercan AU - Üçkardeş, Fatih PY - 2013 DA - September Y2 - 2013 JF - Journal of the Institute of Science and Technology JO - Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. PB - Iğdır Üniversitesi WT - DergiPark SN - 2536-4618 SP - 91 EP - 98 VL - 3 IS - 3 KW - Animal Husbandry KW - Analytical Hierarchy Process KW - MultiCriteria N2 - Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP), bir probleme ait karar verme durumu için alternatif ve kriter sayısıarttığında oldukça yaygın kullanılan çok ölçütlü bir yaklaşımdır. Karar verici bir problemin çözüm sürecinde kendigörüş ve sezgilerini de analize dahil edebildiği için, bu yöntem klasik yöntemlere göre tercih edilir hale gelmiştir.Bu çalışmada, Hayvancılıkta AHP yönteminin kullanılabilirliliği araştırılmıştır. Hiyerarşik yapıyı oluşturmak için,süt verimi yüksek olan dört farklı ırk (Siyah Alaca, Simental, Esmer ve Jersey) kullanılmıştır. AHP yöntemi ile buırklar içinden en iyi süt veren ırk belirlenmiştir. Bu çalışmada süt verimi yüksek olan 4 farklı ırk alternati arasındanen iyi süt veren ırkı belirlemek için tasarlandı. Seçim işleminde kriter ölçütü olarak, süt verimini etkileyen birtakım çevresel faktörler (ilk buzağılama yaşı, buzağılama mevsimi ve laktasyon sırası) dikkate alınmış ve kriterlereait ikili karşılaştırma matrislerini oluşturmak için uzman görüşüne başvurulmuştur. Bu görüşler dikkate alınaraken iyi süt verimine sahip ırkı belirlemek için üç aşamalı bir hiyerarşik yapı oluşturulmuştur. Bu yapı sonucundaHolstein en yüksek süt verimine sahipken, Jersey en düşük süt verime sahip olmuştur.  CR - Armacost, R. L, Hosseini, J.C., 1994. Identi cation of determinant attributes using the analytic hierarchy process, Academy of Marketing Science. Journal Greenvale: Fall,. Vol. 22, Iss. 4; 383p. CR - Cebeci, U., Kılınç, M.S., 2003. Hastane yeri seçimine analitik hi- yerarşi yöntemi uygulanması,http://www.ufukcebeci.com/ Portals/57ad7180c5e7.../hastane_yeri.doc (Erişim tarihi: 18.11.2012). CR - Çam, H., Toraman, A., 2003. Hazar Petrollerinin Pazar Stratejisi ve AHY Esaslı Alternatif Güzergah Değerlendirme Modeli, İs- tanbul Teknik Üniversitesi Dergisi, 2 (6): 41–46. CR - Dağdeviren, M., Eren, T. 2001. Tedarikçi rma seçiminde analitik hiyerarşi prosesi ve 0–1 hedef programlama yöntemlerin kul- lanılması. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 16 (2): 41–52. CR - Dinçer, B.,Özaslan, M., 2004. İlçelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmiş- lik Araştırması (2004), http://ekutup.dpt.gov.tr/ (Erişim Tari- hi:18.11.2012). CR - Dyer, R. F., Ernest, H. F., 1992. Group Decision Support with the Analytic Hierarchy Process, Decision Support Systems, 8 (2): 99–124. CR - Evren, R., Ülengin, F., 1992. Yönetimde Çok Amaçlı Karar Verme, İstanbul Teknik Üniversitesi Yayını, Sayı: 1478, İstanbul. CR - Forman, E.H., Gass, S.I., 2001. The Analytic Hierarcy Process: An Exposition, Operations Research, 49 (4): 469-486. CR - Forman, E., Selly, M.A., 2001. Decisions by Objectives, World Sci- enti c. ISBN: 9810241437, Expert Choice Inc, Pittsburgh. CR - Kuruüzüm, A., Atsan, N., 2001. Analitik hiyerarşi yöntemi ve İşlet- mecilik alanındaki uygulamaları. Akdeniz Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 1, 83–105. CR - Saat, M. 2010. Çok Amaçlı Karar Vermede Bir Yaklaşım: Anali- tik Hiyerarşi Süreci. http://dergi.iibf.gazi.edu.tr/pdf/2210.pdf, (Erişim tarihi: 18.11.2012) CR - Saaty, T.L. 1994. How to make a decision: The analytic hierarchy proceses. University of Pittsburgh, 24 (6): 19–43. CR - Saaty, T.L., 1996., Multicriteria Decision Making: The Analytic Hi- erarchy Process, Plannimg, Priority Setting, Resource Alloca- tion, 2nd Edition, RSW Publications, Pittsburgh. CR - Serdar, T.M., 2008. Analitik hiyerarşi süreci yöntemi ile süpermar- ket kuruluş yeri seçimi, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek lisans tezi, Eskişehir. 109s. CR - Sipahioglu, A. 2003. Analitik Hiyerarşi Süreci, Osmangazi Üniver- sitesi, Endüstri Mühendisliği Bölümü, Yayınlanmamış Ders Notları, Eskişehir, 3-9s. CR - Kocamaz, M., Soyuer, H., 2002. İsletmelerde Bilgisayar Destekli insan Kaynağı Değerleme ve Seçme Süreci, http://www.bilgi- yonetimi.org/cm/pages/mkl_gos.php?nt=236, (Erişim tarihi: 18.11.2012). CR - Liberatore, M. J., Anthony C. S. 1994. Using Knowledge Based System for Strategic Market Assessment, Information & Ma- nagement, 27 (4): 221–232. CR - Expert Choice, 2011. Expert Choice version 11. Expert Choice Inc., Washington, USA. Zakarian, A., Kusiak, A., 1999. Forming teams: An analytical appro- ach. IIE Transactions, Jan99, IIE Transactions, 31 (1): 85–97. UR - http://dergipark.org.tr/tr/pub/jist/issue//383789 L1 - http://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/411070 ER -