TY - JOUR T1 - Farklı Yerel Bezelye (Pisum sativum L.) Hatlarının Bakteriyel Yanıklık Hastalığına Reaksiyonu AU - Aysan, Yeşim AU - Akça, Ayşegül AU - Mart, Dürdane AU - Horuz, Sümer PY - 2019 DA - March Y2 - 2018 DO - 10.20289/zfdergi.438521 JF - Journal of Agriculture Faculty of Ege University PB - Ege Üniversitesi WT - DergiPark SN - 1018-8851 SP - 91 EP - 100 VL - 56 IS - 1 LA - tr AB - Pseudomonassyringae pv.pisi bezelyede bakteriyel yanıklıkhastalığına neden olan patojen bir bakteridir. Hastalık, bezelye yetiştirilenpek çok ülkede görülen ve serin, yağışlı ve don olaylarının olduğu yerlerdeduyarlı çeşitlerde yıkıcı zararlara neden olabilmektedir. Hastalıkla mücadelede dayanıklı çeşit seçimi ve sağlıklıtohum kullanımı ilk adım olmalıdır. Buçalışmanın amacı, 29 farklı yerel bezelye hattınınbakteriyel yanıklık hastalığına reaksiyonunun saksı ve Adana ilinde iki farklılokasyonda kurulan tarla denemeleriyle belirlenmesidir. Çalışmada, Doğu AkdenizTarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından 19 farklı ilden toplanan 29 farklıyerel bezelye hattı ile iki çeşit (Jof ve Carina) kullanılmıştır. Üç farklı Pseudomonassyringae pv. pisi izolatından hazırlanan bakteriyel süspansiyon bezelyeyapraklarına püskürtülerek hastalık düzeyi 0-5 skalası kullanılarakdeğerlendirilmiştir. Yapılan çalışma sonucuna göre, dokuz yerel bezelye hattı ve kontrololarak testlenen Carina çeşidi duyarlı, yerel hatlardan 18 tanesi ve diğer bir kontrolçeşidi Jof orta duyarlı, Konya yöresine ait üç bezelye hattı ise az duyarlıolarak bulunmuştur. Hastalıklaradayanıklı yerel çeşit geliştirme çalışmalarında Konya 153, Konya 154 ve Konya 155 isimli hatlarınıslah çalışmalarına dahil edilmesinin uygun olacağı belirlenmiştir. KW - Pseudomonas syringae pv. pisi KW - bezelye KW - duyarlılık KW - dayanıklılık CR - Aysan, Y. 2008 Bezelyede bakteriyel yanıklık hastalığı. In: Bitki Bakteri Hastalıkları (Eds: H. Saygılı, F. Şahin ve Y. Aysan), İzmir, s. 109-111. CR - Benlioğlu, K., Ü. Özyılmaz ve D. Ertan, 2010. First report bacterial blight caused by Pseudomonas syringae pv. pisi on pea in Turkey. Plant Disease 94(7)923. CR - Fondevilla, S., A. Marti´n-Sanz, Z. Satovic, M.D.F. Romero, D. Rubiales and C. Caminero, 2012. Identification of quantitative trait loci involved in resistance to Pseudomonas syringae pv. syringae in pea (Pisum sativum L.). Euphytica 186:805-812. CR - Göre, E. 2003. Bezelye’de Ascochyta Hastalıklarıyla Biyolojik Mücadelede Fluoresent Pseudomonas’ların Etkisinin Saptanması Üzerinde Araştırmalar. Ege Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı Doktora Tezi Sayfa 172. CR - Hollaway, G.J., T.W. Bretag and T.V. Price, 2007. The epidemiology and management of bacterial blight (Pseudomonas syringae pv. pisi) of field pea (Pisum sativum) in Australia: a review. Australian Journal of Agricultural Research, 58:1086-1099. CR - Horuz, S., A. Koksal-Akca, M. Guneş, B.P. Aktepe and Y. Aysan, 2015. Occurence of bacterial blight caused by Pseudomonas syringae pv. pisi in the Eastern Mediterranean Region of Turkey. XVIII International Plant Protection Congress; Berlin, Almanya, pp. 741. CR - Iqbal, S.M., A. Javaid, A. Bakhsh and S.R. Malik, 2013. Molecular characterization of pea for resistance to Pseudomonas syringae pv. pisi. International Journal of Agriculture and Biology, 15(4)787-790. CR - Karayel, R. ve H. Bozoğlu, 2012. Samsun’da ekilen bezelye genotiplerinin bazı fizikokimyasal özelliklerinin belirlenmesi ve ıslah materyali olarak uygunluğunun değerlendirilmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı Doktora Tezi Sayfa 162. CR - Kavut Y.T. ve A.E Çelen, 2017. Kimi yembezelyesi çeşitlerinde (Pisum arvense L.) sıra arası mesafelerinin tohum verimi ile bazı verim özelliklerine etkisi üzerinde bir araştırma. Ege Üniv. Ziraat Fak. Dergisi 54 (1):79-83. CR - Lelliott, R.A. and D.E. Stead, 1987. Methods for the Diagnosis of Bacterial Diseases of Plants. 2. Basım. Blackwell Scientific Publications. Oxford. UK. 219 pp. CR - Marti´n-Sanz, A., J.L. Palomo, De L.V.M. Pe´rez and C. Caminero, 2011. Identification of pathovars and races of Pseudomonas syringae, the main causal agent of bacterial disease in pea in North-Central Spain, and the search for disease resistance. European Journal of Plant Pathology 129:57-69. CR - Marti´n-Sanz, A., De L.V.M. Pe´rez and C. Caminero, 2012. Resistance to Pseudomonas syringae in a collection of pea germplasm under field and controlled conditions. Plant Pathology 61:375-387. CR - Richardson, H.J. and G.J. Hollaway, 2011. Bacterial blight caused by Pseudomonas syringae pv. syringae shown to be an important disease of field pea in southeastern. Australasian Plant Pathology, 40:260-268. CR - Rodda, M.S., P. Kant, K.D. Lindbeck, A. Gnanasambandam and G.J. Hollaway, 2015. A high-throughput glasshouse based screening method to evaluate bacterial blight resistance in field pea (Pisum sativum). Australasian Plant Pathol 44:515-526. CR - TÜİK, 2017.Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/bitkiselapp/bitkisel.zul. Erişim Haziran 2018. UR - https://doi.org/10.20289/zfdergi.438521 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/676341 ER -