TY - JOUR T1 - Okul Psikolojik Danışman Adaylarının Genel Öz-Yeterlik ve Özel Eğitimde Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlığa İlişkin Öz-Yeterlik İnançları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi TT - Investigation of The Relationship Between General Self-Efficacy of School Psychological Counselor Candidates and Self-Efficacy Beliefs of That Regarding Special Education AU - Yılmaz Bingöl, Tuğba PY - 2018 DA - August Y2 - 2018 DO - 10.26466/opus.444225 JF - OPUS International Journal of Society Researches JO - opus PB - İdeal Kent Yayınları WT - DergiPark SN - 2528-9527 SP - 1474 EP - 1493 VL - 8 IS - 15 LA - tr AB - Bu araştırmada okulpsikolojik danışman adaylarının genel öz-yeterlik ve özel eğitime dair öz-yeterlikleriarasındaki ilişki incelenmiş ve özel eğitime dair öz-yeterlik algılarınındemografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır. Araştırma284 üniversite öğrencisiyle (220 kız, 64 erkek)yürütülmüştür. Araştırma, genel tarama yöntemine göreyürütülmüştür. Verilerin toplanması içinaraştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Aypay (2010)tarafındangeliştirilen Genel Öz-yeterlik Ölçeği (GÖY) ve Yüksel (2010) tarafındanuyarlanan Rehber Öğretmenlerin Özel Eğitime İlişkin Öz-yeterlik Ölçeği (RÖÖEÖY)kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre katılımcılarıngenel öz-yeterllik ölçeğinden aldıkları ortalama puan 31,37 (Ss=4.67), özel eğitime ilişkin öz-yeterlik ölçeğindenaldıkları puan ortalaması ise 115,94’dür (Ss=31.29). Ayrıca okul psikolojik danışman adaylarınınözel eğitime dair öz-yeterlik inançları, yaş [F(4-279) =7,75, p<.05] ve sınıf [F(2-281)=39,065, p< .05] değişkenlerine görefarklılık göstermektedir. Cinsiyete göre ise anlamlı bir farklılık çıkmamıştır(t= ,126, p> .05). Katılımcılarıngenel öz-yeterlik inançları ve özel eğitime dair öz-yeterlik inançlarıarasında, istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı görülmüştür (p>.05). KW - Öz-yeterlik KW - özel eğitim öz-yeterliği KW - okul psikolojik danışmanı. N2 - In this research,the relationship between general self-efficacy of school psychologicalcounselor candidates and self-efficacy beliefs of that regarding specialeducation was investigated. Also, it has been examined whether the schoolpsychological counselor candidates'self-efficacy beliefs regarding special education differ according to thedemographic variables or not. The research was conducted based on the generalscreening method with 284 university students (220 female, 64 male) studying.In the data collection process personal information form prepared by theresearcher, General Self-efficacy Scale (GSE) developed by Aypay (2010) andSchool Counselors’ Self-Efficacy Scale regarding Special Education (SCSSSE) adaptedby Yüksel (2010) were used. According to the results of the research, theaverage score of the participants on the general self-efficacy scale was 31.37(Sd= 4.67) and the average score on the self-efficacy scale on the specialeducation was 115.94 (Sd = 31.29). Results indicated that the self-efficacybeliefs of school psychological counselor candidates regarding specialeducation varied according to age [F(4-279) =7,75, p< .05] andclass [F(2-281)=39,065, p< .05] variables. According to sex,there was no significant difference (t =, 126, p> .05). There was no statistically significant relationship wasfound between participants' general self-efficacy beliefs and self-efficacybeliefs regarding special education (p>.05). CR - Aksoy, V. (2008). Rehber öğretmenlerin özel eğitimde psikolojik danışma ve rehberliğe ilişkin öz yeterlik algıları. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Anadolu üniversitesi, Eskişehir. CR - Al-Darmaki, F.R. (2004). Counselor training, anxiety, and counseling self-efficacy: Implications for training psychology students from the united arab emirates university. Social Behavior and Personality, 32(5), 429–439. CR - Alver, B., Bozgeyikli, H., ve Işıklar, A. (2011). Psikolojik danışma ve rehberlik programı öğrencilerinin kaynaştırma eğitimine yönelik tutumlarının incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15 (1), 155-168. CR - Arslan, E. (2017). Self-efficacy as predictor of collective self-efficacy among preschool teachers in Turkey. Educational Research and Reviews, 12(8), 513-517. CR - Aypay, A. (2010). The adaptation study of general self-efficacy (gse) scale to turkish. Inonu Unıversıty Journal Of The Faculty Of Educatıon, 11, 2, 113-131. CR - Bandura, A. (1977). Self-efficacy mechanism in human agency. American Psychologist, 32(2), 122-147. CR - Bandura, A. (1986). Social foundations of thoughts and action: A social cognitive theory, englewood cliffs. New Jersey, NJ: Prentice-Hall Inc. CR - Bandura, A. (1994). Self-efficacy. In V. S. Ramachaudran (Ed.), Encyclopedia of human behavior (Vol. 4, pp. 71-81). New York: Academic Press. CR - Bandura, A. (1995). Exercise of personal and collective efficacy in changing societies. A. Bandura (Ed.). Self-efficacy in changing societies. (sh. 1-45). New York; NY: Cambridge University Press. CR - Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: W. H. Freeman & Company. CR - Coladarci, T., & Breton, W. A. (1997). Teacher efficacy, supervision, and the special education resource-room teacher. The Journal of Educational Research, 90(4), 230–239. CR - Cora, N. (1997). Zihin engellilerin eğitimleri alanında çalışan öğretmenlerin yeterlik düzeylerinin belirlenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu. CR - Coşgun, S., Ilgar, M. Z. (2004). Rehberlik ve psikolojik danışma deneyimi çalışmalarının adayların öz yeterlik algısına etkisi. Bildiri XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı’nda sunulmuştur, Malatya: İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi. CR - Goetz, L., Hunt, P., & Soto, G. (2001). Self- efficacy and the ınclusion of students with AAC needs. Final Project Report. H324C980087. San Francisco State Universty. CR - Gürbüz, S. F. ve Bozgeyikli, H. (2014). Rehberlik ve araştırma merkezlerinde çalışan rehber öğretmenlerin özel eğitimde rehberlik ve psikolojik danışmaya yönelik öz yeterlik algıları, OPUS-Türkiye Sosyal Politika ve Çalışma Hayatı Araştırmaları Dergisi, 4(6), 79-99. CR - Haksız, M., Sakallı- Demirok, M. (2017). Evaluating school counselors’ self-efficacy perceptions regarding special education. International Journal of Educational Sciences. Sep. 290-303, https://doi.org/10.1080/09751122.2016.11890538 CR - Halverson, S. E., Miars, R. D., Livneh, H. (2006). An exploratory study of counselor education students moral reasoning, conceptual level, and counselor selfefficacy. Counseling and Clinical Psychology Journal. 3(1), 17-30. CR - Larson, L.M. & Daniels, J.A. (1998). Review of the counseling self-efficacy literature. The Counseling Psychologist, 26, 179–218. CR - Lent, R. W., & Hackett, G. (1987). Career self-efficacy: Empirical status and future directions. Journal of Vocational Behavior, 30, 347-382. CR - Lent, R. W., Cinamon, R. G., Bryan, N. A., Jezzi, M. M., Martin, H. M., & Lim, R. (2009). Perceived sources of change in trainees’ self-efficacy beliefs. Psychotherapy: Theory, Research, Practice, Training, 46(3), 317-327. http://dx.doi.org/10.1037/a0017029 CR - Özgözgü, S., Bektaş, M., Arıkan, F., & Şimşek, H. (2017). Okul psikolojik danışmanlarının genel öz-yeterlik inancı ve örgütsel özdeşleşme algısı. İlköğretim Online, 16(3), 1058-1078, 2017. http://dx.doi.org/10.17051/ilkonline.2017.330242 CR - Özgün, M. S. (2007). Okul psikolojik danışmanlarının kişilik özellikleri ile mesleki yetkinlik beklentileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi: Adana. CR - Sali-Bilgiç, H. (2011). Rehber öğretmenlerin (psikolojik danışmanların) öz-yeterlilikleri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi: Konya. CR - Sharpley. C. F., & Ridgway I. R. (1993). An evaluation of the effectiveness of self-efficacy as a predictor of trainees’ counseling skills performance. British Journal of Guidance and Counselling, 2(1), 73-81. CR - Soresi, S., Nota, L. & Lent, R. W. (2004). Relation of type and amount of training to career counseling self-efficacy in Italy. The Carrer Development Quarterly, 52,194-201. CR - Super, D. E. (1990). A life-span, life-space approach to career development. In D. Brown & L. Brooks, The Jossey-Bass management series and The Jossey-Bass social and behavioral science series. Career choice and development: Applying contemporary theories to practice (pp. 197-261). San Francisco: Jossey-Bass. CR - Urbani, S., Smith, M. R., Maddux, C. D., Smaby, M. H., Torres-Rivera, E., & Crews, J. (2002). Skill-based training and counseling self-efficacy. Counselor Education and Supervision, 42, 92-106. CR - Yılmaz-Bingöl, T., Vural-Batık, M., Hoşoğlu, R., & Fırıncı-Kodaz, A. (2017). Üniversite Öğrencilerinin Genel Öz-yeterlik Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. International Conference on New Horizons in Education. Sakarya Üniversitesi, 17-19 Temmuz. CR - Yiyit, F. (2001). Okul psikolojik danışmanlarının yetkinlik beklentilerini ölçmeye yönelik bir ölçek geliştirme çalışması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Çukurova Üniversitesi: Adana. CR - Yüksel, K. (2010). Rehber öğretmen adaylarının özel eğitimde psikolojik danışma ve rehberliğe ilişkin öz-yeterlik algıları. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi: Eskişehir. UR - https://doi.org/10.26466/opus.444225 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/523919 ER -