TY  - JOUR
T1  - Ispanak zararlısı Tyrophagus neiswanderi (Acari: Acaridae)’ye karşı Isaria fumosorosea’nın etkinliğinin belirlenmesi
TT  - Determination of the effect of Isaria fumosorosea against Tyrophagus neiswanderi (Acari: Acaridae),  a spinach pest
AU  - Kırışık, Musa
AU  - Topuz, Emine
PY  - 2019
DA  - May
DO  - 10.16882/derim.2019.444321
JF  - Derim
JO  - DERİM
PB  - Antalya Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü
WT  - DergiPark
SN  - 1300-3496
SP  - 41
EP  - 45
VL  - 36
IS  - 1
LA  - tr
AB  - Tyrophagus sp.Japonya'da, karpuz, salatalık, kabak, domates, biber ve soğan bitkilerindezararlı olarak bildirilmiştir. Seralarda ise ıspanak ve marulda zararlı olduğubilinmektedir. Tyrophagus neiswanderi (Acari:Acaridae) ise genel olarak çeşitli süs bitkileri (gerbera, nergis, lale, süsenve siklamen) ve sebzelerde (özellikle Cucurbitacae familyası) zararlı olduğubilinmektedir. Bu çalışmada, T.urticae Kochve P. ulmi (Koch)(Acari: Tetranychidae)’ye karşı ruhsatlı bir entomopatojen fungus olan Isaria fumosorosea PFs-1 izolatınınülkemizde henüz ruhsatlı bir akarisitin bulunmadığı T. neiswanderi’ye karşı etkisi test edilmiştir. Araştırmadakullanılan T. neiswanderipopülasyonu, Antalya ili Topçular bölgesinde ıspanak üretimi yapılan birseradan elde edilmiştir. Seradan elde edilen T. neiswanderi popülasyonu, 24±1°C, 16:8 saat (aydınlık: karanlık)ve %60±5 nispi nem koşullarında temiz börülce bitkisi üzerinde üretilmiştir. Buçalışmada, I. fumosorosea'nın 5farklı dozu (0.5x108, 1x108, 2x108, 4x108,8x108cfuml-1)laboratuvarda T. neiswanderi erginleriüzerinde test edilmiştir. I. fumosorosea içinyapılan testlerde, fungusun kontak etkisi sprey-tower kullanılarakaraştırılmıştır. Biyoesseyler 4tekerrürlü olarak yürütülmüştür.Uygulamadan sonraki 3. ve 6. günlerde, canlı ve ölü bireyler sayılmıştır. Popülasyonlarda,5 farklı dozda I. fumosorosea PFs-1izolatı için elde edilen ölümlerin yüzdeleri 16-100 arasında değişmiştir.Uygulama sonucunda akarlarda en fazla ölüm 6. gün sonunda gözlenmiş, dozlaragöre değişim göstermesine rağmen uygun dozun 5x108cfuml-1 olduğusonucuna varılmıştır. Laboratuvarda kontrollü koşullar altında elde edilen busonuçlar T.neiswanderi'ninkontrolü için ümit vericidir.
KW  - Entomopatojen fungus
KW  - sera
KW  - sebze
KW  - zararlı
N2  - Tyrophagussp. has been reported as a pest on melon, watermelon, cucumber, pumpkin,tomato, pepper and onions plants in Japan. In greenhouses, it is known to beharmful on spinach and lettuce. Tyrophagusneiswanderi (Acari: Acaridae) is generally known to be harmful to variousornamental plants (gerbera, narcissus, tulip, iris and cyclamen) and vegetables(especially Cucurbitacae family). In this study, the effect of Isaria fumosorosea strain PFs-1 (anentomopathogen fungus registered to T.urticae and P. ulmi) against T.neiswanderi for which noregistered acaricide there is in our country. The T. neiswanderi population used in the study was obtained from agreenhouse where spinach was produced in the Topçular region of Antalyaprovince. Population of T. neiswanderi collected from thegreenhouse was reared on clean cowpea plant in climatic conditions of 24 ± 1°C,16: 8h (light: dark) and 60±5% relative humidity. In this study, 5different doses of I. fumosorosea (0.5x108,1x108, 2x108, 4x108, 8x108cfuml-1) were tested on T. neiswanderi adults in the laboratory. Inbioassays for I.fumosorosea,contact effect of the fungus was investigated using the spray-tower with fourreplicates in laboratory. In the 3rd and 6th day after the application, livingand dead individuals were counted. In populations, the percentages of deathobtained for 5 different doses of I.fumosoroseastrain PFs-1 varied between 16-100%. As a result of application, maximum deathsin adults were observed at the end of 6th day and it was determined that theappropriate dose was 5x108 cfu ml-1,although it changed according to the doses. The results obtained under thecontrolled conditions in the laboratory are promising for the control of T. neiswanderi.
CR  - Abbott, W.S. (1925). A method of computing the effectiveness of an insecticide. Journal of Economic Entomology, 18:265-267.
CR  - Arıcı, Ş.E., Gülmez, İ., Demirekin, H., Zahmekıran, H., & Karaca, İ. (2012). Entomopatojen Fusarium subglutinans’ın bakla yaprakbiti Aphis fabae Scopoli (Hemiptera:
CR  - Aphididae) üzerine etkisi. Türkiye Biyolojik Mücadele Dergisi, 3(1): 89-96.
CR  - Aspaly, G., Stejskal, V., Peka´r, S., & Hubert, J. (2007). Temperature-dependent population growth of three species of stored product mites (Acari: Acaridida). Experimental and Applied Acarology. 42(1):37- 46.
CR  - Bellows, T.S., Fisher, T.W., & Caltagirone, L.E. (1999). Handbook of biological control: Principles and applications of biological control. Academic Press, California, USA, 1047 pp.
CR  - Bugeme, D.M., Maniania, N.K., Knapp, M., & Boga, H.I. (2008). Effect of temperature on virulence of Beauveria bassiana and Metarhizium anisopliae isolates to Tetranychus evansi. Experimental and Applied Acarology. 46(1-4):275-285.
CR  - Czajkowska. B., Van de Vrie, M., & Kropczynska, D. (1988). Mites of the genus Tyrophagus as pests of ornamentals in greenhouses. Mededelingen van de Faculteit Landbouwwetenschappen, Rijksuniversiteit Gent. 53(2b):799–809
CR  - Czajkowska, B. (2002). Development of acarid mites on Fusarium oxysporum – a pathogen of stored bulbs/ corms of ornamental plants. Bulletin of the Polish Academy of Sciences. 50:37–48.
CR  - Demirci, F.,  Muştu, M. Kaydan, M., & Ülgentürk,  S., (2011).  Laboratory evaluation of the effectiveness of the entomopathogen; Isaria farinosa, on citrus mealybug, Planococcus citri. Journal of Pest Science, 84: 337–342.
CR  - Demirözer, O., Arıcı, Ş.E., Sevinç, M.S., & Karaca, İ. (2010). Fusarium subglutinans (Wollenw. & Reinking)(Hypocreales: Nectriaceae)’ın Chilocorus nigritus (Fabricius)(Coleoptera: Coccinellidae) üzerindeki patolojik etkisinin belirlenmesine yönelik ön çalışma. Türkiye Biyolojik Mücadele Dergisi, 1(2):151-155.
CR  - Doğan, Y. Ö. (2016). Entomopatojen fungusların Tetranychus urticae (Acari: Tetranychidae)'ye karşı etkinliklerinin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın.
CR  - Evans, G.O., (1992). Principles of Acarology. CAB International, Wallingford, p. 563.
CR  - Fan, Q.H., & Zhang, Z.Q. (2007). Tyrophagus (Acari: Astigmata: Acaridae). Fauna of New Zealand 56, 291 pp.
CR  - Hall R.A., & Papierok, B. (1982). Fungi as biological control agents of arthopods of agricultural and medical importance. Parasitology, 84:205-240.
CR  - Hughes AM (1976). The mites of stored food and houses. Tech Bull Minist Agric Fish Food 9:1–400
CR  - Johnston, D.E., & Bruce, W.A. (1965). Tyrophagus neiswanderi, a new acarid mite of agricultural importance (Acari-Acaridei). Result Bulletin Ohio Agricultural Research and Development Center, 977:1–17
CR  - Kasuga, S., & Amano, H. (2000). Influence of temperature on the life history parameters of Tyrophagus similis Volgin (Acari: Acaridae). Applied Entomology and Zoology, 35(2):237-244.
CR  - Kasuga, S., & Honda, K.I. (2006). Suitability of organic matter, fungi and vegetables as food for Tyrophagus similis (Acari: Acaridae). Applied entomology and Zoology, 41(2):227-231.
CR  - Kılıç, E., & Yıldırım, E. (2008). Beyazsineklerin (Homoptera: Aleyrodidae) mücadelesinde entomopatojen fungusların kullanım imkânları. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 39(2):249-254.
CR  - Koz, C., & Güven, Ö. (2014). Kahramanmaraş merkez köylerindeki buğday tarlalarından izole edilen entomopatojen funguslar. Türkiye Biyolojik Mücadele Dergisi, 5(1):39- 51.
CR  - Lucier, G. (1993). Vegetables and specialties situation and outlook yearbook. commodity economics division, Economic Research Service, U.S. Department of Agriculture, Washington, D.C., 3-4.
CR  - Özçelik, N., Bal, G., Demirci, F., & Muştu, M. (2013). Isaria farinosa ve Purpureocillium lilacinum un yeşil şeftali yaprakbiti, Myzus persicae (Sulzer)(Hemiptera: Aphididae) üzerine etkileri. Türkiye Biyolojik Mücadele Dergisi, 4(1):23-29.
CR  - Potter, C. (1952). An improved laboratory apparatus for applying direct sprays and surface films with data on the electrostatic charge on atomised spray fluids. Annals of Applied Biology, 39:1–28.
CR  - Satar, H. (2004). Entomopatojen fungus Fusarium subglutinans’ın sera koşullarında Aphis gossypii’ ye karşı biyolojik etkinliğinin denenmesi ve biyopreparat olarak kullanılma olanaklarının araştırılması. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana.
CR  - Wakil, W., Ghazanfar, M.U., & Mustafa, F. (2010). Influence of temperature and relative humidity on the efficacy of diatomaceous earth and Metarhizium anisopliae (Metschinkoff) Sorokin (Hyphomycetes: Deuteromycotina) against Tyrophagus fatimii F.(Astigmata: Acaridae). Julius-Kühn-Archiv, (425):930.
CR  - Yanmaz, R., Duman, İ., Yaralı, F., Demir, K., Sarıkamış, G., Sarı, N., Balkaya, A., Kaymak, H.Ç., Akan, S., & Özalp, R., (2015). Sebze üretiminde değişimler ve yeni arayışlar. Türkiye ZMO VIII. Türkiye Ziraat Mühendisliği Teknik Kongresi, Bildiriler Kitabı Cilt 1:579-605.
CR  - Zdarkova, E. (1991). Stored product acarology. In: Dusba´bek F, Bukva V (eds) Modern acarology. Academia, Prague, pp 211–218.
UR  - https://doi.org/10.16882/derim.2019.444321
L1  - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/725990
ER  -