TY - JOUR T1 - YENİ LİSAN HAREKETİNİN ÖNCÜLÜ: ŞEMSETTİN SAMİ AU - Topaloğlu, Yüksel PY - 2014 DA - March JF - Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi JO - TUJFL PB - Trakya Üniversitesi WT - DergiPark SN - 1309-7660 SP - 61 EP - 73 VL - 4 IS - 07 LA - tr AB - Şemsettin Sami, 1870’li yıllarınbaşlarında İstanbul’a geldikten bir müddet sonra tüm dikkatini Türk kültürü,sanatı, edebiyatı, dili gibi çeşitli konulara odaklar ve bu noktalarda derinaraştırmalara girişir. Bunlardan özellikle dil, ayrı ve önemli bir yer işgaleder. O, 1880’li yılların başlarından ölüm tarihi olan 1904 yılına kadar Hafta,Sabah gibi devrin önemli süreli yayınlarında genel olarak dil, Türkçe,Türkçenin çeşitli sorunları ve özellikle de sadeleşme ile ilgili son derecedikkate değer makaleler kaleme alır. Bu makalelerde dile getirdiği görüş ve önerileriyleŞemsettin Sami, “Yeni Lisan” çıkışından önce tek başına sadeleşme meselesiniele alır, işler ve büyük ölçüde de sonrakilerin bir ön hazırlığı veya provasınıyapar. Ancak işaret ettiğimiz tüm bu yönler bugünkü Türk bilim dünyasında çokçaöne çıkmış ve işlenmiş değildir. İşte bu makalede onun, söz konusu süreliyayınlarda çıkmış yazılarına dayalı olarak, sadeleşme konusu üzerindeki görüşve önerileri ele alınacak ve tartışılacaktır. KW - Türk Dili KW - Sadeleşme KW - Yeni Lisan Hareketi KW - Şemsettin Sami KW - Ömer Seyfettin CR - Ahmet İhsan, “Şemsettin Sami Bey”, Servet-i Fünûn, Nu: 275, 6 Haziran 1312 Perşembe, s. 226-228. CR - Ahmet İhsan, “Zıyâ‘-i Elîm Merhum Şemsettin Sami Bey”, Servet-i Fünûn, Nu: 687, 10 Haziran 1320 Perşembe, s. 162-164. CR - Aktaş, Şerif, “Milli Edebiyat Kavramı ve Türk Edebiyatı”, Edebiyat ve Edebi Metinler Üzerine Yazılar, Kurgan Edebiyat Yayınları, Ankara 2011. CR - Akün, Ömer Faruk, “Şemseddin Sâmi” İslâm Ansiklopedisi İslâm Âlemi Tarih, Coğrafya, Etnoğrafya ve Bibliyografya Lugati, Millî Eğitim Basımevi, c. 11, İstanbul, 1970, s. 411- 422. CR - Devellioğlu, Ferit, Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Aydın Kitabevi Yayınları, 12. Baskı, Ankara, 1995. CR - Ömer Seyfettin, Bütün Eserleri Makaleler 1, (hzl., Hülya Argunşah), Dergâh Yayınları, Birinci Baskı, İstanbul, 2001. CR - Şemsettin Sami, Kâmus-ı Türkî, Alfa Basım Dağıtım, İstanbul, 1998. CR - -------------------, “Lisân-ı Türkî (Osmanî), Hafta, Birinci Cilt, Adet: 12, 10 Zilhicce 1298, s. 177-181. CR - -------------------, “Yine Lisan ve Edebiyatımız –Tarîk-i Islah, Sabah, Nu: 3139, 27 Rebiülevvel 1316 / 3 Ağustos 314 / 15 Ağustos Efrenci 98, s. 4. CR - -------------------, “İmlâmızın Islahı”, Sabah, Nu: 3167, 25 Rebiülahir 1316 / 31 Ağustos 314 / 12 Eylül Efrenci 98, s. 3-4. CR - -------------------, “Lisanımızın Tahdidi”, Sabah, Nu: 3188, 16 Cemaziyelevvel 1316 / 21 Eylül 314 / 3 Teşrinievvel Efrenci 98, s. 3-4. CR - -------------------, “Yine Lisan ve İmlâmız”, Sabah, Nu: 3202, 1 Cemaziyelevvel 1316 / 5 Teşrinievvel 314 / 17 Teşrinievvel Efrenci 98, s. 3-4. CR - -------------------, “Türkçemizin Envaı”, Sabah, Nu: 3322, 9 Şevval 1316 / 8 Şubat 314 / 20 Şubat Efrenci 99, s. 3-4. CR - -------------------, “Lisan ve İmlâ Hakkında Fikr-i Hakikîmiz”, Sabah, Nu: 3378, 6 Zilhicce 1316 / 5 Nisan 315 / 17 Nisan Efrenci 99, s. 3. CR - Tanpınar, Ahmet Hamdi, “Milli Bir Edebiyata Doğru”, “Halk Destanından Milli Edebiyat I-II”, Edebiyat Üzerine Makaleler, 3. Baskı, Dergah Yayınları, İstanbul 1992. CR - Uçman, Abdullah, “Şemseddin Sâmî”, İslâm Ansiklopedisi, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, c. 38, İstanbul, 2011, s. 519-522. UR - http://dergipark.org.tr/tr/pub/trkede/issue//495400 L1 - http://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/593763 ER -