@article{article_52851, title={Osmanlı Devleti’nde Kilise ve Havra Politikasına Yeni Bir Bakış: Çanakkale Örneği}, journal={Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı}, volume={12}, pages={35–87}, year={2014}, DOI={10.17518/caty.79425}, author={Koyuncu, Aşkın}, keywords={Çanakkale, Kilise, Havra, Rüşvet, İstislâh, Hoşgörü}, abstract={<p>Osmanlı Devleti’nde Islahat Fermanı’nın ilanına kadar şer‘î hukuk doğrultusunda <br />yeni kilise ve havra inşası yasaktı. Mevcut olan mabetlerin aslına uygun <br />olarak tamiri veya yeniden inşası ise Sultanın onayına bağlı idi. Ayrıca, tamir <br />esnasında binanın yükseltilmesi ve genişletilmesi yasaktı. Sonradan ihdas edilen <br />mabetlerin ve aslına uygun olmadan tamir edilen kısımların yıkılmasına <br />dair pek çok örnek mevcuttur. Ancak, bu sıkı kurallara rağmen, gerek Osmanlı <br />döneminde kurulan şehirlerde, gerekse sulhen veya anveten fethedilen şehirlerde <br />dahi yeni kilise ve havralar inşa edilmiş ve bunların bazıları ayakta kalmayı <br />başarmıştır. Ayrıca, 16. ve 18. yüzyıllarda özellikle Rumeli’de köylerde ve kırsal <br />kesimlerde yeni kiliseler ve hatta manastırlar yapılmıştır. Bunların inşasına <br />Sultanlar tarafından resmî izin verildiğine dair herhangi bir örnek yoktur, <br />ancak yeni kilise ve havraların zaman içinde meşrulaştığı görülmektedir. Bu <br />tür yeni mabetlerin inşasına nasıl izin verildiği ve devamına göz yumulduğu <br />meselesi bu çalışmanın başlıca problematiğini teşkil etmektedir. Çanakkale’de <br />de 17. ve 18. yüzyıllarda Rum ve Ermeni kilisesi ile bir Yahudi havrası zuhur <br />etmiştir. 1852’de ise ruhsatsız olarak bir Katolik kilisesi yapılmıştır. Bu çalışmada <br />Osmanlı Devleti’nin kilise ve havralar konusundaki resmî politikası ile <br />uygulamadaki örnekleri gözden geçirdikten sonra Çanakkale’deki Rum, Ermeni, <br />Yahudi ve Katolik mabetlerinin ortaya çıkış sürecini inceleyeceğiz. Ayrıca, Islahat <br />Fermanı öncesi ve sonrasında Osmanlı Devleti’nin Çanakkale’deki kilise ve <br />havralarla ilgili politikalarını değerlendireceğiz. </p>}, number={16}, publisher={Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi}