TY - JOUR T1 - Antalya - Döşemealtı’nda Kirkitli Dokumalar AU - Atlıhan, Şerife PY - 2011 DA - November DO - 10.34242/akmbaris.2019.15 JF - Arış Dergisi JO - Arış PB - Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı WT - DergiPark SN - 1301-255X SP - 4 EP - 19 IS - 6 LA - tr AB - Bildirinin konusu, Antalya-Döşemealtında yeralan 20 köyde son 100 yıldan bu yana dokunmuşve halkın bünyesinde olan Kirkitli Dokumalarüzerine 1987 yılında yapılan alan araştırmasından elde edilen sonuçları kapsamaktadır. Dahaeski olan dokumalar müzeler, koleksiyonerler veantikacıların elindedir. Döşemealtı köylülerininbirçoğu son yüzyılda bile göçebe hayatı sürdürmekteydi. Bu yaşantının göze çarpan unsurlarından en belirgin olanları, deve, davar ve koyun sürüleri, karaçadır ve alacıktır. Böyle bir yaşam süren insanlar dokumalarını da kullanımlarına enuygun olarak biçimlendirmişlerdir. Araştırmadakirkitli dokumaları dokuyanların bağlı olduğuaşiretler, kullanım alanları, boyutları, teknikleri,malzemeleri, dokundukları tezgah tipleri, desenve renkleri, boyaları ele alındı. Günümüzde bunlardan hangilerinin yaşatıldığı, yaşatılmadığı venedenleri sorgulandı.Bu dokumalar hem kullanımda en uygun biçim ve ebadta, hem de kullanıldıkları mekanda engüzel dekor elemanlarıdır. Hiç bir dokuma gereksiz değildir. Desenleri açısından bakıldığında, aynıaşiret veya obalarda görülen dokumalarda desenler geleneğe uygun olarak hep aynıdır. Dokumaların her biri dokuyanların bağlı oldukları aşiretleride işaret eder. Döşemealtı’nda değişik aşiretlerden oluşan köy grupları bulunmaktadır. Bunlararasında yerleşik yaşama geçme süresi 200-250 yılöncesinden başlayıp son 50-60 yıl öncesine kadardevam etmiştir. Eskiden yerleşen köylerde kilimdokuma bırakılmış sadece halı dokunmaktadır.Çünkü yerleşik yaşamda halının daha çok kullanım alanı vardır. Ayrıca dokudukları halılardanihtiyaç fazlasını satıp gelir getirirler. Havsız kirkitlidokuma örneklerine son yerleşen köylerde dahafazla rastlanmaktadır. Bu gün havsız kirkitli dokumalar Döşemealtı’ndaki köylerde kullanımdankalkmış ve dokunmuyor olsalar da onların orayaait olduklarını tespit etmiş bulunuyoruz. KW - Halı KW - kilim KW - çuval KW - yörük KW - Antalya KW - Döşemealtı CR - Atlıhan, Şerife (1993), “Fethiye Deve Kilimler”, Sanat Dergisi, Kültür Bakanlığı yay. S. 3, Ankara Kasım, s. 104-. 112. CR - Atlıhan, Şerife (1999), “Ayvacık Bölgesi’nde Alaçuvallar”, Kültür ve Sanat Dergisi, Türkiye İş Bankası yayını, S. 5. Ankara, s. 56-61, CR - Atlıhan, Şerife (2001), “Flat Woven Camel Covers in Anatolia”, Edited by Murray L. Eiland, Jr. And Robert Pinner, Oriental Carpet and Textile Studies, Volume VI, Papers from the ICOC Conference Milan 1999, Published by the ICOC Danville, California. s. 119 -. 123. CR - Balpınar, Belkıs (1982), Kilim-zili-Cicim-Sumak Düz Dokuma Yaygıları, Eren Yayıncılık CR - Bieber, Manfred - Pinkward, Doris - Steiner, Elisabeth Heybe, Traditionelle Doppeltaschen aus Anatrolien, Pazyryk Geselschaft, e.V. Heuchelheimerstrasse 39, 61350 Bad Homborg, Heidelberg, Germany, ISBN 3-00-014756-x CR - Denny, Walter, with contibution by Sumru Belker Krody (2002), The Classical Tradition in Anatolian Carpets, The Textile Museum, Washington DC in assocication with Scala, Exhibition September 13, 2002-Fevruary 16, 2003. First published by Scala Publishers Ltd. London. CR - Pinkward, Doris - Steiner, Elisabeth (1991), Bergama Çuvalları Die Schmücksaecke der Yürüken Nordwestanatoliens, Wesel, Germany, CR - Seyirci, Musa (1996), “Antalya Yörükleri”, Kültür ve Sanat, Türkiye İş Bankası yayını, S. 29, s. 49-51. CR - Kaynak Kişiler CR - Akkaşoğlu, Mustafa (1987), Döşemealtı- Karamanlı Köyünden, 1987 yılında 67 yaşında. CR - Arslan, Mustafa (1987), 1987’de Çalkaya Belediye başkanı, 1987 yılında 61 yaşında. CR - Atılgan, Halil (1987), Döşemealtı- Başköy’den, 1987 yılında 56 yaşında. CR - Kara, Ömer (1987), Döşemealtı –Yağca Köyünden, 1987 yılında 61 yaşında. CR - Karakaya, Durmuş (1987), Döşemealtı –Yağca Köyünden, 1987 yılında 61 yaşında. CR - Özkaya, Ali (1987), Döşemealtı –Yağca Köyünden, 1987 yılında 68 yaşında. UR - https://doi.org/10.34242/akmbaris.2019.15 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/661333 ER -