TY - JOUR T1 - OBEZ BİREYLERDE DAVRANIŞ DEĞİŞİMİ: Transteoretik model yaklaşımı TT - Behavior Change in Obese Individuals: Transteoretic Model Approach AU - Menekli, Tuğba AU - Fadıloğlu, Çiçek AU - Şenuzun Aykar, Fisun PY - 2019 DA - May Y2 - 2019 DO - 10.33715/inonusaglik.545565 JF - İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi JO - JHVS PB - İnönü Üniversitesi WT - DergiPark SN - 2147-7892 SP - 39 EP - 57 VL - 7 IS - 1 LA - tr AB - Obezite, Dünya Sağlık Örgütü tarafından"Sağlığı bozacak ölçüde vücutta anormal veya aşırı yağ birikmesi"olarak tanımlanmaktadır. Son yıllarda tüm dünyada obezitenin görülme sıklığıgiderek artmaktadır. Obez bireylerin genetik yapısını değiştirmek mümkün olmasada yeme alışkanlığı fiziksel aktivite düzeyi değiştirilerek, sağlıklı yaşamdavranışları kazandırılabilmektedir. Bireylerin sağlık davranışlarınıaçıklamaya yönelik birçok model geliştirilmiştir. TM, James Prochaska ve CarloDiclemente (1983) tarafından geliştirilmiştir. Model, davranış değişimininsonuçtan çok süreç olduğunu, değişimi kolaylaştırmak için bireyin içindebulunduğu değişim aşamasına uygun olan girişimler kullanılması gerektiğinisavunur. TM’ye dayalı bilgilendirme ve danışmanlık programının lipid profiline,Beslenme ve Egzersiz Değişimlerine olan etkisini değerlendirmek amacı ileuygulamalı(bağımsız eş zamanlı uygulama-kontrol) bir çalışma olarakyapılmıştır. Uygulama ve kontrol grubu arasında beslenme değişimsüreçleri ölçeği, egzersiz değişim süreçleri ölçeği ve Rhode IslandÜniversitesi Değişimi değerlendirme ölçeği toplam puan ortalamalarındaistatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu (p<0.05), ön izlem-son izlemfarkının uygulama grubunda istatistiksel olarak anlamlı (p<0.01), kontrolgrubunda ise anlamlı olmadığı belirlenmiştir (p>0.05).Uygulama grububireylerin %26.7’sinde değişim aşamasında gerileme,%56.7’sinde değişimaşamasında ilerleme belirlenirken, %16.6’sında aşama değişimi olmamıştır.Kontrol grubu bireylerin %50.0’sinde değişim aşamasında gerileme, %16.7’sindedeğişim aşamasında ilerleme belirlenirken, %33.3’ünde aşama değişimiolmamıştır.Obez hastalara yönelik TM doğrultusundahazırlanmış bireysel danışmanlık hemşirelik girişimlerinin beslenme ve egzersizdavranış değişiminin sağlanmasında etkili ve yararlı olduğu saptanmıştır. KW - Teorilerüstü Model KW - Değişim Aşaması KW - Davranış Değişimi KW - hemşirelik N2 - To evaluate the effects of Transteoretic Model-based information and counseling program on lipid profile,Nutrition and Exercise Changes, it was applied as an independent (independent simultaneous applicationcontrol) study.The study was conducted at Ege University Medical Faculty Endocrinology Polyclinic between August 2011 andSeptember 2016. The study was conducted at the endocrinology outpatient clinic. Research sample; The studygroup consisted of 30 patients and the control group consisted of 60 patients. Obesity evaluation form, RhodeIsland University Change Assessment Scale, Nutrition Change Processes Scale, Exercise Change ProcessesScale and the behavior change handbook prepared by the researchers were used. Individuals in the interventiongroup underwent a change-based individual counseling initiative followed by one month, three months and sixmonths. Written permission was obtained from Ege University Faculty of Nursing Scientific Ethics Committee,Ege University Faculty of Medicine Hospital and patients.It was determined that there was no significant difference in the control group and 26.7% in the applicationgroup, and 56.7% in the change phase. In 50.0% of the control group, the change in the stage of change and theprogress in the change phase in 16.7% of the control group, while in the 33.3% of the control group there was nochange in stage.It was determined that individual counseling nursing interventions prepared in line with TM for obese patientswere effective and beneficial in providing nutrition and exercise behavior. CR - Akbulut G, Özmen M, Besler T. Çağın Hastalığı Obezite, TÜBİTAK Bilim ve Teknik Dergisi 2017; 2-15, Mart. CR - Akgül A. Tıbbi Araştırmalarda İstatistiksel Analiz Teknikleri. Yükseköğretim Kurulu Matbaası, Ankara:1997;169-178, 492-586. CR - Aksayan S, Bahar Z, Bayık A. Hemşirelikte Araştırma İlke, Süreç ve Yöntemleri. Hemşirelikte Araştırma ve Geliştirme Derneği, 1 Basım, Odak Ofset, İstanbul.2002;114-145. CR - Anton SD, Manini TM, Milsom VA, Dubyak P, Cesari M, Cheng J. Effects of a weight loss plus exercise program on physical function in overweight, older women: a randomized controlled trial. Clinical Interventions in Aging, 2011; 6:141‐149. CR - Arrebola E, Gomez‐Candela C, Fernandez‐Fernandez C, Loria V, Munoz‐Perez E, Bermejo L M. Evaluation of a lifestyle modification program for treatment of overweight and nonmorbid obesity in primary healthcare and its influence on health‐related quality of life. Nutrition in Clinical Practice, 2011;26(3):316‐21. CR - Armstrong MJ, Mottershead TA,Ronksley PE, Sigal RJ. Motivational interviewing to improve weight loss in overweight and/or obese patients:a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials.Obesity Reviews, 2011; 12(9):709–723. UR - https://doi.org/10.33715/inonusaglik.545565 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/716728 ER -