TY - JOUR T1 - Bir Rus Seyyahın Gözüyle 19.Yüzyılın Sonunda Doğu Türkistan AU - Gencal, Bahattin PY - 2019 DA - June JF - Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi PB - Alimcan İnayet WT - DergiPark SN - 2458-827X SP - 12 EP - 22 IS - 13 LA - tr AB - Çarlık Rusya’sı zamanındaDoğu Türkistan tarihi üzerine incelemelerde bulunan önemli bilim adamlarıyetişmiştir. Bu bilim adamlarından biri Tümgeneral Vasiliy Fedoroviç Novitskiy’dir. Kendisi iyibir asker olan Novitskiy, aynı zamanda iyi bir tarihçi ve etnograftır. Hindistan’dan Fergana’ya seyahati esnasındakaleme almış olduğu İz indii vı Ferganu adlı eserinde özellikle 19. yüzyılınson dönemlerine dair Doğu Türkistan tarihi hakkında vermiş olduğu bilgilerle bualandaki incelemelere büyük katkı sağlamıştır. Bu makalede Tümgeneral VasiliyFedoroviç Novitskiy’in hayatı, eserleri ve Doğu Türkistan coğrafyası hakkındaverdiği bilgiler aktarılmak suretiyle bu alandaki çalışmalara katkıdabulunulmaya çalışılmıştır. KW - Vasiliy Fedoroviç Novitskiy KW - Doğu Türkistan KW - Kaşgar KW - 19. yüzyıl CR - KaynakçaBASHANOV, Mihail. K. (2005). Russkiye Voyennıye Vostokovedı (Rus Askerî Doğu bilimcileri). Moskva: Vostoçnaya Literatura.BUHARÎ, Şeyh Süleyman Efendi (1298), Lüğat-ı Çağatâyi Türk-i Osmâni. İstanbul: Mihran Matbaası. BULDUK, Üçler. (2006). Hokand Hanlığı ve İbret’in Fergana Tarihi. Ankara: Berikan Yayınları. CAFEROĞLU, Ahmet. (2011). Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü. Ankara: Tdk.DALL, Vladimir. (1881). Tolkovıy Slovar Jivago Velikoruskago Yazıka. Tom. II, Saint-Peterburg: M. O. Volf.JUKOV, E. M. (1967). Sovetskaya İstorçeskaya Entsiklopediya. Tom. 10, Moskva: İzdatelstvo Sovetskaya Entsiklopediya. KAÇALİN, Mustafa S. (2011). Nevayi’nin Sözleri ve Çağatayca Tanıklar. Ankara: Tdk. KAFESOĞLU, İBRAHİM. (1999). Türk Milli Kültürü. İstanbul: Ötüken Yayınları. KARATAYEV, Olcabay. (2003). Kırgız Etnonimder Sözdügü. Bişkek: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Yayınları, KLYAŞTORNIY, S. G. Kolesnikov, A. A. (1988) Vostoçnıy Turkestan Glazami Russkih Puteşetstvennikov. Alma-ata: İzdatelstvo Nauka. KONONOV, A. N. (1989). Biobibliografiçeskiy Slovar Oteçestvennıh Tyurkologov. Moskva: Nauka.NOVİTSKİY, V. F. (1901). Voyennıye Oçerki İndii. Saint Peterburg: Ekonomiçeskaya Tipografiya. NOVİTSKİY, V. F. (1903). İz İndii v Ferganu. Saint-Peterburg: Tipografiya İmperatorskoy Akademii Nauk, Saint Peterburg.NOVİTSKİY, V. F. (1908). Po Stranam Poludennım (Putevıye Oçerki Egipta, Tseylana i İndii). Moskva: V. K. Şneur.NOVİTSKİY, V. F. (1911). Puteşestvıye Po Mongoliyu. Saint Peterburg: Voyennaya Tipografiya.NOVİTSKİY, V. F. (1912). Ot Şahye K Mukdenu (Ot Nastupneniya K Oborone). Saint-Peterburg : V. A. Berezovskiy.NOVİTSKİY, V. F. (1920). Boyevıye Deystvıya vı Belgii i Frantsii Osenyu 1914 Goda. Moskva: İzdaniye Akademii Generalnogo Ştaba.NOVİTSKİY, V. F. (1925). Mirovaya Voyna 1914-1918 g.g. (Kampaniya 1914 Goda vı Belgii i Frantsii). Moskva: Gosudarstvennoye Voyennoye İzdatelstvo.GENERALNIY ŞTAB, (1916). Spisok Generalam Po Starşinstvu. Petrograd: Voyennaya Tipografiya.ŞCERBİNİN, V. G. (1994). Yeni Rusça-Türkçe Sözlük. İstanbul: Multılıngual Yayınları. VOYENNAYA ENTSİKLOPEDİYA. (1911). “A” Harfi. (Red. Vasiliy Fedoroviç Novitskiy ve Diğ.). Moskva: Tipografiya İ. D. Stin. ZALESSKİY, K. A. (2003). Kto Bıl Kto v Pervoy Mirovoy Voyne. Moskva: İzdatelstvo Astrel. CR - Kaynakça BASHANOV, Mihail. K. (2005). Russkiye Voyennıye Vostokovedı (Rus Askerî Doğu bilimcileri). Moskva: Vostoçnaya Literatura. BUHARÎ, Şeyh Süleyman Efendi (1298), Lüğat-ı Çağatâyi Türk-i Osmâni. İstanbul: Mihran Matbaası. BULDUK, Üçler. (2006). Hokand Hanlığı ve İbret’in Fergana Tarihi. Ankara: Berikan Yayınları. CAFEROĞLU, Ahmet. (2011). Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü. Ankara: Tdk. DALL, Vladimir. (1881). Tolkovıy Slovar Jivago Velikoruskago Yazıka. Tom. II, Saint-Peterburg: M. O. Volf. JUKOV, E. M. (1967). Sovetskaya İstorçeskaya Entsiklopediya. Tom. 10, Moskva: İzdatelstvo Sovetskaya Entsiklopediya. KAÇALİN, Mustafa S. (2011). Nevayi’nin Sözleri ve Çağatayca Tanıklar. Ankara: Tdk. KAFESOĞLU, İBRAHİM. (1999). Türk Milli Kültürü. İstanbul: Ötüken Yayınları. KARATAYEV, Olcabay. (2003). Kırgız Etnonimder Sözdügü. Bişkek: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Yayınları, KLYAŞTORNIY, S. G. Kolesnikov, A. A. (1988) Vostoçnıy Turkestan Glazami Russkih Puteşetstvennikov. Alma-ata: İzdatelstvo Nauka. KONONOV, A. N. (1989). Biobibliografiçeskiy Slovar Oteçestvennıh Tyurkologov. Moskva: Nauka. NOVİTSKİY, V. F. (1901). Voyennıye Oçerki İndii. Saint Peterburg: Ekonomiçeskaya Tipografiya. NOVİTSKİY, V. F. (1903). İz İndii v Ferganu. Saint-Peterburg: Tipografiya İmperatorskoy Akademii Nauk, Saint Peterburg. NOVİTSKİY, V. F. (1908). Po Stranam Poludennım (Putevıye Oçerki Egipta, Tseylana i İndii). Moskva: V. K. Şneur. NOVİTSKİY, V. F. (1911). Puteşestvıye Po Mongoliyu. Saint Peterburg: Voyennaya Tipografiya. NOVİTSKİY, V. F. (1912). Ot Şahye K Mukdenu (Ot Nastupneniya K Oborone). Saint-Peterburg : V. A. Berezovskiy. NOVİTSKİY, V. F. (1920). Boyevıye Deystvıya vı Belgii i Frantsii Osenyu 1914 Goda. Moskva: İzdaniye Akademii Generalnogo Ştaba. NOVİTSKİY, V. F. (1925). Mirovaya Voyna 1914-1918 g.g. (Kampaniya 1914 Goda vı Belgii i Frantsii). Moskva: Gosudarstvennoye Voyennoye İzdatelstvo. GENERALNIY ŞTAB, (1916). Spisok Generalam Po Starşinstvu. Petrograd: Voyennaya Tipografiya. ŞCERBİNİN, V. G. (1994). Yeni Rusça-Türkçe Sözlük. İstanbul: Multılıngual Yayınları. VOYENNAYA ENTSİKLOPEDİYA. (1911). “A” Harfi. (Red. Vasiliy Fedoroviç Novitskiy ve Diğ.). Moskva: Tipografiya İ. D. Stin. ZALESSKİY, K. A. (2003). Kto Bıl Kto v Pervoy Mirovoy Voyne. Moskva: İzdatelstvo Astrel. UR - http://dergipark.org.tr/tr/pub/uygur/issue//569551 L1 - http://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/748414 ER -