TY  - JOUR
T1  - Uzak Doğu Seramik Sırlarından Temmoku
TT  - Temmoku as a Far Eastern Ceramic Glaze
AU  - Çalışkan Güneş, Pınar
PY  - 2019
DA  - October
DO  - 10.32547/ataunigsed.604759
JF  - Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi
JO  - GSED
PB  - Atatürk Üniversitesi
WT  - DergiPark
SN  - 1300-9206
SP  - 214
EP  - 221
IS  - 43
LA  - tr
AB  - Temmoku sırlar yüksek sıcaklıklardagelişebilen, demir oranı yüksek, yüzeylerinde benekler ya da çizgilerbarındıran, rengi açık kahverengiden koyu kahverengi ve siyaha kadar değişensır grubunu oluşturmaktadır. Geçmişten günümüze kadar varlığını sürdürmeyi başarmışolan bu özel sırlar günümüzde de sanatçıların eserlerinde kullanmayı tercihettikleri bir sır çeşidi olmuştur. Bu çalışmanın amacı Uzakdoğu seramiksırlarından Temmoku’nun tarihsel süreç içerisindeki gelişimini incelemek, demiroranı yüksek olan bu sırların seramikte temel olarak kullanılan hammaddeler ilegünümüz koşullarında elde edilebilirliğini araştırmaktır. Araştırmada önceliklekonu ile ilgili literatür taraması yapılmış; bulunan veriler doğrultusundadeneysel yöntem kullanılarak feldispat, kaolen, kuvars, mermer, dolomit, çinkooksit, soda, magnezit gibi temel hammaddelerden oluşan alkali içerikli sırlarhazırlanmıştır. Renklendirme için %6-13 aralığında demir oksit ilavesiyapılarak öğütme işlemi gerçekleştirilmiştir. Hazırlanan sır karışımlarıporselen bünyelere uygulanarak 1200°C’ de elektirikli fırında nötr ortamdapişirilmiştir. Çalışmanın sonucunda ise farklı yüzey özelliklerine sahipdemirce zengin sırlardan örnekler sunularak çalışma desteklenmiştir.
KW  - seramik
KW  - seramik sırları
KW  - temmoku
KW  - yağ benekli
KW  - tavşan kürkü
N2  - Temmoku glazes are formed from light brown to dark brown and black glazegroups, which can develop at high temperatures, have high iron content and havespots or streaks on their surfaces. These special glazes, which have survivedfrom the past to the present, have been a kind of secret that artists prefer touse in their works.The aim of this study is to examine thedevelopment of Temmoku glazes, one of the most special glazes of the Far Eastceramic glazes, in the historical process, and to research the availability ofthese glazes with high iron content with raw materials in our country intoday’s conditions. Inthe research, firstly literature review was done; In accordance with the dataobtained, alkali-containing glazes consisting of basic raw materials such asfeldspar, kaolin, quartz, marble, dolomite, zinc oxide, soda, magnesite wereprepared. Grinding was carried out by adding iron oxide in the range of 6-13%for coloring. Prepared glaze mixtures were applied to porcelain bodies andbaked in 1200 ° C electric oven in neutral environment. As a result of thestudy, examples of iron-rich glazes with different surface properties werepresented and supported.
CR  - Britt, J. (2007). The complete guide to high-fire glazes. New York: Lark Crafts An Imprint of Sterling Publishing Co., Inc.
CR  - Genç, S. (2013). Artistik seramik sırları. İstanbul: Boyut Matbaacılık A.Ş.
CR  - Öney, D. (2009). Uzakdoğu sırlarından Temmoku'nun araştırılması ve sır uygulamaları (Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir. YÖK tez veri tabanından erişildi (Tez No. 236064).
CR  - Sentance, B. (2004). Ceramics, a world guide to traditional techniques. London: Thames&Hudson Ltd.
CR  - Sutherland, B. (2005). Glazes from natural sources. London: University of Pennsylvania Press.
CR  - Taçyıldız, E. (2018). Seramik sırının sırrı. İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
CR  - Tichane, R. (1998). Ash glazes. USA: Krause Publications.
CR  - Vainker, S. (2005). Chinese pottery and porcelain. London: The British Museum Press.
CR  - Virgin, L. E. (2008). Chinese art treasures on display: Later Jades and Ceramics At The Worcester Art Museum. U.S.A: Worcester Art Museum.
CR  - Waal, E. D. (2015). The pot book. China: Phaidon Press Limited.
CR  - Wood, N. (1999). Chinese glazes, their origins, chemistry and recreation. London: A&C Black, University of Pennsylvania Press.
CR  - Görsel 1. (12-13. yüzyıl), Temmoku sırlı vazo, Kaynak: Vainker, S. (2005). Chinese pottery and porcelain. London: The British Museum Press. (s.90)
CR  - Görsel 2. (12-13. yüzyıl), Yaprak dekorlu çay kasesi, Herbert ve Eunice Shatzman koleksiyonu, Ackland Sanat Müzesi. Kaynak: Britt, J. (2007). The complete guide to high-fire glazes. New York: Lark Crafts An Imprint of Sterling Publishing Co., Inc.(s.76)
CR  - Görsel 3. (12-13. yüzyıl), Hare’s fur kap, Herbert and Eunice Shatzman koleksiyonu, Ackland Sanat Müzesi. Kaynak: Britt, J. (2007). The complete guide to high-fire glazes. New York: Lark Crafts An Imprint of Sterling Publishing Co., Inc.(s.73)
CR  - Görsel 4. (12-13.yüzyıl), Jian tipi Hare’s fur kâse, Kaynak: Vainker, S. (2005). Chinese pottery and porcelain. London: The British Museum Press.(s.121)
CR  - Görsel 5. (960-1279), Song Hanedanlığı, Çin, Kaynak: Waal, E. D. (2015). The pot book. China: Phaidon Press Limited.(s.123)
CR  - Görsel 6. Sırların tartım, öğütme ve uygulama aşaması. Pınar Çalışkan Güneş şahsi arşivi.
UR  - https://doi.org/10.32547/ataunigsed.604759
L1  - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/841638
ER  -