TY - JOUR T1 - GÜÇ: KÜLTÜREL BAĞLAMDA ATASÖZLERİ VE DEYİMLER AÇILIMI TT - POWER: AN INITIATIVE OF PROVERBS AND IDIOMS WITHIN A CULTURAL CONTEXT AU - Uyar, Seda AU - Aslan, Şebnem PY - 2020 DA - March DO - 10.12981/mahder.692913 JF - Motif Akademi Halkbilimi Dergisi JO - Motif Akademi PB - Motif Halk Oyunları Eğitim ve Öğretim Vakfı WT - DergiPark SN - 1308-4445 SP - 176 EP - 194 VL - 13 IS - 29 LA - tr AB - Kültürel aktarım yapmaları nedeni ile toplumhakkında genel bilgiler veren atasözleri ve deyimler önemli bir kaynak teşkiletmektedir. Nesilden nesile aktarılarak günümüze kadar ulaşan, öncekikuşakların yaşamları hakkında öngörülerde ve kültürel aktarımlarda bulunmamızaolanak sağlayan atasözü, uzun deneme ve gözlemlere dayanılarak söylenmiş vehalka mal olmuş öğüt verici nitelikte söz olarak tanımlanmaktadır. Deyimise genellikle gerçek anlamından çok az ayrı, kendine özgü bir anlam taşıyankalıplaşmış söz öbeği olarak kavramsallaşmıştır. Bu çalışmada kültürelyaklaşımlarda önemli yer tutan atasözleri ve deyimlerin Türkiye kültüründe güçkonusu açısından incelenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmada güç konusu esasalınarak Türkiye’de Ömer Asım Aksoy’un (1998, 2007) Atasözleri ve DeyimlerSözlüğü’nde geçen tüm atasözü ve deyimler, güç kavramı ve kapsamı açısındanincelenmiştir. Çalışmanın sonucunda Türkiye’de atasözleri ve deyimlerde güçkonusuna geniş ölçüde değinildiği görülmektedir. Güç kavramı olmak üzereliteratürde yer alan tüm güç türlerine karşılık atasözü ve deyimin olduğusonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca önemli bir kültür çalışması olan Hofstede’inaraştırması da yine atasözleri ve deyimler kapsamında irdelenmiştir. Detaylıbilgiler, çalışmanın içeriğinde geniş olarak tartışılmaktadır. KW - Atasözü KW - deyim KW - kültür KW - dil KW - organizasyonda güç KW - yönetim N2 - Proverbs and idioms constitute an important source becausethey give general information about society via cultural transmission. Reachingup to our day by being passed down, proverbs, which provide culturaltransmission and foreseeing on the lives of previous generations, are definedas sayings having the characteristic of advice made public and said basing onlong-lasting trials and observations. Idioms are conceptualized as wordheaps having a meaning specific to it and quite different from its realmeaning. In this study, it is aimed to examine proverbs and idioms which play akey role in cultural approaches from the viewpoint of power in the Turkishculture. In the study, all the proverbs and idioms mentioned in Aksoy’s (19988,2007) Dictionary of Proverbs and Idioms in Turkey were examined in terms of theconcept and scope of power based on the subject of power. As a result of thestudy, it was seen that Turkish proverbs and idioms touch upon the subject ofpower on a large scale. It is concluded that there are proverbs and idioms forall power types in the literature including the concept of power. In addition,Hofstede's research, which is an important cultural study, was also examinedwithin the scope of proverbs and idioms. Detailed information is substantiallydiscussed in the content of the study. CR - Aksoy, Ö. A. (1988). Atasözleri ve deyimler sözlüğü. İstanbul: İnkılap Yayınevi. CR - Aksoy, Ö.A. (2007). Atasözleri ve deyimler sözlüğü. Ankara: İnkılap Yayınevi. CR - Altaylı, S. (2010). Atasözü ve deyimler arasındaki farklar, Karadeniz Araştırmaları, 25, 125-134. CR - Aksan, Doğan (1977). Her yönüyle dil: ana çizgileriyle dilbilim I, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. CR - Aslan, Ş. (2013). Geçmişten günümüze liderlik kuramları sağlık yönetimi bakış açısıyla, Konya: Eğitim Kitabevi. CR - Aycan, Z. (2000). Türkiye’de yönetim, liderlik ve insan kaynakları uygulamaları, Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları. CR - Bateman, T. S.- Zeithaml, C. P. (1990). Management: function and strategy. Boston: Homewood. CR - Bilgin, N. (1997). Atatürk ve karizma. 21. Yüzyülda liderlik sempozyumu bildiriler kitabı, cilt: 1, İstanbul. CR - Boddy, D. - Paton, R. (1998). Management an introduktion, Prentice Hall Europe. CR - Brayman, A. (1992). Charisma and leadership in Organizations, Sage Publication, Newbury Park. CR - Can, Ş. (2011). Mesnevi, cilt 1, İstanbul: Ötüken Yayınları. CR - Cartwright, D. - Zander, A. (1968). Power and influence in groups: introduction. New York: Harper&Row. CR - Carzo, R. - Yanouzas, J. N., (1967). Formal organization a systems approach, 1st Edition, Illinois: Dorsey Press. CR - Çalışkur, A. (2016). Örgütlerde güç olgusu ve gücün kullanımı. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 29-48. CR - Dahl, R. (1957). The Concept of Power. Behavioral Sciences, 2, 201-215. CR - Dinçer, Ö. - Fidan, Y. (1996). İşletme yönetimi. İstanbul: Beta Basım. CR - Dyer, W. (1979). Caring and Power. California Management Review, 21(4), 84–89. CR - Emerson, R. M. (1962). Power-dependence relation. American Social Review, 27(1), 31-41. CR - Finkelstein, S. - D'Aveni, R. A. (1994). CEO duality as a double-edged sword: how boards of directors balance entrenchment avoidance and unity of command. The Academy of Management, 37(5), 1079-1108. CR - French, J. R. P. - Raven, B. (1959). The bases of social power. Studies in Social Power, Ann Arbor, In (150-167), Michigan: University of Michigan. CR - Fu, P. P. – Yukl, G. (2000). Perceived effectiveness of influence tactics in the united states and China. The Leadership Quarterly, 11, 251–66. CR - Ergun, D. (2000). Kimlik kıskacında ulusal kişilik, Ankara: İmge Yayınclık. CR - George, J. M. - Jones, G. R. (2011). Understanding and managing organizational behavior. New Jersey: Pearson. CR - Gibson, J. L. - Ivancevich, J. M. - Donelly, J. H. (1991). Organizations. Boston: Homewood. CR - Giddens, A. (2005). Sosyoloji. Ankara: Ayraç Kitabevi. CR - Güçlü, N. (2003). Örgüt kültürü. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 61-85. CR - Güney, S. (2006). Davranış bilimleri. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım. CR - Gürsoy, A. (2005). Liderlikte duygusal zekâ (liderlik özellikleri ile duygusal zekâlı liderlere ulaşılması) türk silahlı kuvvetlerinde örnek bir uygulama. Manisa: Celal Bayar Üniversitesi, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi. CR - Güvenç, B. (1994). İnsan ve kültür. İstanbul: Remzi Kitabevi. CR - Halis, M. - Şenkal, A. - Türkay, O. (2010). Kültür, ortaklik ve rekabet: Türkiye’ye ilişkin rakamlar. CR - Hawley, A. H. (1963). Community power and urban renewal success. American Journal of Sociology, 68, 422-431. CR - Hellriegel, D. - Slocum, J.W, - Woodman, R. W. (1989). Organizational behavior. West Publishing Co., USA. CR - Hellriegel, D. - Slocum, J., - Woodman. R. W. (2005). Organizational behavior. South-Western College Publishing Co, St Paul. CR - Hobbes, T. (2016). Leviathan. (çev.: Semih Lim), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. CR - Hodgetts, R.M. (1991). Organizational behavior: theory and practice. New York: Maxwell Macmillan International Publishing Group. CR - Hofstede, G. (1980). Motivation, leadership, and organization: do american theories apply abroad?, Organizational Dynamics, 9(1), 42-63. CR - Hofstede, G. (1984). National cultures and corporate cultures. Belmont, Ca: Wadsworth. CR - Hofstede, G. - Hofstede, G. J. - Minkov, M. (2010). Cultures and organizations: Software of the mind. Berkshire, England: McGraw-Hill. CR - Holsti, K. J. (1964). The concept of power in the study of international relations. Background, 7(4), 179-194. CR - Kanter, R. M. (1981). Power, Leadership and participatory management. Theory Into Practice, 20(4), 219-224. Koçel, T. (2011). İşletme yöneticiliği, 13. Baskı, İstanbul: Beta Yayınevi. CR - Koçel, T. (2015). İşletme yöneticiliği. İstanbul, Beta Dağıtım A.ş. CR - Kongar, E. (1981). Toplumsal değişme. İstanbul: Remzi. CR - Kongar, E. (2005). Kültür üzerine. 5. baskı. İstanbul: Remzi Kitapevi. CR - Leslie, L. M. - Gelfand, M. J. (2012). The cultural psychology of social influence: Implications for organizational politics. Politics in organizations: Theory and research considerations, 411-447. CR - Mannix, E. A. - Sauer, S. J. (2006). Status and power in organizational group research. Social Psychology of the Workplace-Advances in Group Processes, 23, 149-182. CR - Mead, R. (1998). International management. Second Edition, Blackwell, Oxford. Mechanic, D. (1973). Sources of power of lower participants in complex organizations. Readings in Managerial Psychology, Chicago: University of Chicago Press. CR - Meydan, C.H, - Polat, M. (2010). Liderin güç kaynakları üzerine kültürel bağlamda bir araştırma, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 65(4), 123-140. CR - Mintzberg, H. (1983). Power in and around organizations. Englewood: Prentice Hall. CR - Moles, A. A. (1983). Kültürün toplumsal dinamiği. Ege Üniversitesi. CR - Morden, T. (1995). National culture and the culture of the organization. Cross Cultural Management: An International Journal, 2(2), 3-12. CR - Morgenthau, H. J. - Thompson, K. W., - Clinton, W. D. (1985). Politics among nations: The struggle for power and peace. CR - Özkan, B. - Gündoğdu, A. E. (2011). Toplumsal cinsiyet bağlamında türkçede ataözleri ve deyimler. Turkish Studies, 6(3), 1133-1147. CR - Öztürk, S. A. (1994). Örgütsel davranışın temelleri. Eskişehir: Etam AŞ. CR - Rahim, M. A. - Magner, N. R. (1996). Confirmatory factor analysis of the bases of leader power: first-order factor model and its invariance across groups. Multivariate Behavioral Research, 31(4), 495-516. CR - Robbins, S. P. (1986). Organizational behavior. Printice/hall international Inc. New Jersey. CR - Robbins, S. P. - Judge, T. A. (2011). Organizational behavior. New Jersey: Pearson Education Limited. CR - Palmer, M, - Hyman, B. (1993). Yönetimde kadınlar. Çev. Vedat Öner, İstanbul: Rota Yayıncılık. CR - Peiró, J. M. - Meliá, J. L. (2003). Formal and informal interpersonal power in organisations: testing a bifactorial model of power in role-sets. Applied Psychology: An International Review, 52(1), 14-35. CR - Preffer, J. (1992). Güç merkezli yönetim örgütlerde politika ve nüfuz, Çev: Elif Özsayar, İstanbul: Boyner Holding yayınları, CR - Sargut S. (2001). Kültürler arası farklılaşma ve yönetim. Ankara: İmge Kitabevi. Singh, V. (2002). Managing diversity for strategic advantage. The Council. CR - Şimşek, Ş. ve Çelik, A., (2011), Yönetim ve organizasyon, 13. Baskı, Konya: Eğitim Kitabevi. CR - Smith P.B. - Bond, M.H. (1998). Social psychology across the cultures. Prentice Hall Europe. Great Britain. CR - Thibaut, J. W. - Kelley, H. H. (1959). The social psychology of groups. New York: John Willey. CR - Timurtaş, F. K. (1980). Dil meselesi. Millîyetçiler III. Büyük İlmî Kurultayı (Tebliğler, Açıklamalar, Müzakereler). İstanbul: Boğaziçi Yayınları. CR - Topaloğlu, A. (1989). Dilbilgisi terimleri sözlüğü, İstanbul: Ötüken Yayıncılık. CR - Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). İstanbul: Dergah Yayınları. CR - Ülken, H. Z. (1970). Sosyoloji Sözlüğü. İstanbul: M.E.B. CR - Weber, M. (1947). The theory of social and economic organization. New York: Oxfod University Press. CR - Yıldırım, A., - Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık. CR - Yeşil, Y. (2014). Bir gelenek, bir deyim: Mürekkep yalamak. Türkbilig, 127-132. CR - Zhang, Y. - Winterich, K. P. - Mittal, V. (2010). Power distance belief and impulsive buying. Journal of Marketing Research, 47(5), 945-954. UR - https://doi.org/10.12981/mahder.692913 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1005019 ER -