Ahmet Midhat Efendi is an important person who has given hundreds of literary works arranging from story, essay, travel book to article can be examined in accordance with both literature and education. It has been emphasized that the reading culture which he tried to establish on Turkish people during the last period of Ottoman Empire and the manner in which he behaved as a teacher in all of his works. For this reason, the vocabulary of his novels has been explored in this paper. In text pool with 30.000 words; which were formed from thirty novels of him, different words have been found out and among them, verbs and special nouns have been examined in detail. The most frequent elements from the lists have been shown and some evaluations on the author’s writing manner, his social and physiological sides, his ideas and educational attitudes have been done through the samples taken from these lists.
Roman, hikâye, deneme, seyahat, makale başta olmak üzere birçok türde yüzlerce eser vermiş olan Ahmet Midhat Efendi, edebî yönden olduğu gibi eğitim açısından da değerlendirilebilecek önemli bir şahsiyettir. Yazarın Osmanlı İmparatorluğu’nun son döneminde halkta oluşturmak istediği okuma kültürü ve yazdığı her eserde takındığı öğretmenlik üslubu ön planda olmuştur. Çalışmada, bu amaçla Ahmet Mithat Efendi’nin romanlarındaki kelime hazinesi tespit edilmiştir. Yazarın otuz romanı üzerinde oluşturulan 30.000 kelimelik metin havuzunda yer alan farklı kelimeler belirlenmiş, bunlardan fiil görevinde kullanılanlar ve özel isimler ayrıca incelenmiştir. Elde edilen listelerdeki sıklığı yüksek unsurlar gösterilmiş ve örneklerden hareketle yazarın üslubu, sosyal ve psikolojik yönü, fikirleri ve eğitimsel tutumları üzerine değerlendirmeler yapılmıştır.