lisans Ana Dili Eğitimi Dergisi 2147-6020 Mehmet KURUDAYIOĞLU 10.16916/aded.826904 Other Fields of Education Alan Eğitimleri The Effect of Various Variables on the Perception of Verbal Lecture Self-Efficacy of Secondary School Students Ortaokul Öğrencilerinin Sözlü Anlatım Öz Yeterlik Algılarına Çeşitli Değişkenlerin Etkisi https://orcid.org/0000-0002-7043-7414 Demir Selvi KİLİS 7 ARALIK ÜNİVERSİTESİ https://orcid.org/0000-0003-1687-3810 Börekçi Muhsine Atatürk Üniversitesi 01 30 2021 9 1 94 110 11 16 2020 01 20 2021 Copyright © 2013, Ana Dili Eğitimi Dergisi 2013 Ana Dili Eğitimi Dergisi

In this study, it was aimed to determine the level of verbal lecture self-efficacy perception of secondary school eighth grade students and to specify the effect of gender, the number of siblings, father and mother’s educational level, the number of books in the house, average number of book pages read daily, Turkish course success score in the previous year, daily general network usage frequency and the effect of the variables of average television time watched daily. The study using survey research methodology, which is one of the quantitative research approaches, was conducted with 593 eighth grade students studying at secondary school in the fall semester of the 2019-2020 academic years. The data collection tools of the research consist of secondary school verbal lecture self-efficacy perception scale and personal information form. The results obtained in the study show that students' perceptions of verbal lecture self-efficacy are moderate; their perceptions do not differ significantly according to the number of siblings and the frequency of using the general network, but they differ significantly when compared to other variables.

Bu araştırmada ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin sözlü anlatım öz yeterlik algı düzeyini belirlemek ve söz konusu algıya cinsiyet, kardeş sayısı, baba ve anne eğitim düzeyi, evde bulunan kitap sayısı, günlük okunan ortalama kitap sayfa sayısı, bir önceki yıla ait Türkçe dersi başarı puanı, günlük genel ağ kullanma sıklığı ve günlük televizyon izleme sıklığı değişkenlerinin etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Nicel araştırma yaklaşımlarından biri olan tarama yönteminin kullanıldığı çalışma, 2019-2020 eğitim öğretim yılı güz döneminde ortaokulda öğrenim gören 593 sekizinci sınıf öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın veri toplama araçları ortaokul sözlü anlatım öz yeterlik algı ölçeği ve kişisel bilgi formundan oluşmaktadır. Araştırmada ulaşılan bulgular; öğrencilerin sözlü anlatım öz yeterlik algılarının orta düzeyde olduğunu; söz konusu algılarının kardeş sayısı ve genel ağ kullanma sıklığı değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermediğini ancak diğer değişkenlere göre anlamlı farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır.

 öz yeterlik algısı ortaokul öğrencileri Sözlü anlatım Verbal lectur self-efficacy perception middle school students Ağca, H. (1999). Sözlü anlatım. Ankara: Gündüz. Aksan, D. (2007). Her yönüyle dil ana çizgileriyle dilbilim (Cilt 1). Ankara: TDK. Alkan, V., Şimşek, S., & Armağan Erbil, B. (2019). Karma yöntem: Öyküleyici alanyazın incelemesi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 7(2), 558-581. Altunkaya, H. (2018). The ımpact of activity based oral expression course on speech self efficacy of students. Journal of Education and Training Studies, 6(1), 137-150. Arslan, M. (2017). Ana dili olarak Türkçe öğretimi ve temel dil becerilerinin gelişiminde karşılaşılan sorunlar. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(46), 63-77. Aydın, G., & Gün, M. (2018). Çok uluslu aileye sahip iki dilli çocukların Türkçe sözlü dil becerilerinin yanlış çözümleme yöntemine göre incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(2), 325-342. Aydın, İ. S. (2013). Öğretmen adaylarının konuşma öz yeterliklerine ilişkin ölçek geliştirme çalışması. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 14, 33-46. Balcı, A. (2015). Sosyal bilimlerde araştırma: yöntem, teknik ve ilkeler. Ankara: Pegem Akademi. Bandura, A. (1989). Self-regulation of motivation and action through internal standards and goal system. In L. A. Pervin, (Ed.), Goal Concepts in Personality and Social Psychology Hillsdale (pp. 19-85). Lawrence Erlbaum Associates, Inc. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: Freeman and Company. Batur, Z., Erkek, G., Kaplan, K., & Ercan, E. (2017). Türkçe eğitimi ve yabancı dil olarak ingilizce öğretiminde dört temel dil becerisinin edinimine ilişkin öğretmen görüşleri. Avrasya Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 1(1), 42-75. Bölükbaş, F. (2010). İlköğretim öğrencilerinin Türkçe dersine yönelik tutumlarının başarı-cinsiyet-ailenin eğitim düzeyi bağlamında değerlendirilmesi. Turkisch Studies, 5(3), 905-918. Bulut, K., Açık, F., & Çiftçi, Ö. (2016). Mikro öğretim tekniğinin Türkçe öğretmen adaylarının konuşma becerilerine etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 4(1): 134-150. doi: https://doi.org/10.16916/aded.36249. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2016). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi. Creswell, J. W. (2019). Eğitim araştırmaları: nicel ve nitel araştırmanın planlanması, yürütülmesi ve değerlendirilmesi (H. Ekşi, çev.). İstanbul: Edam. Çakır, H. (2015). Öğretmen Adaylarının Sözlü Anlatım Öz Yeterlik İnançlarının Değerlendirilmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir. Çalhan, R. (2012). İş Birliğine Dayalı Öğrenme Yönteminin Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Konuşma Becerileri Üzerine Etkisi (Yayımlanmamış doktora tezi). Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum. Dağ, M. (2017). İlköğretim İkinci Kademe Öğrencilerinin Yazılı Ve Sözlü Anlatım Becerilerinde Kullandıkları Söz Varlığının Araştırılması (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bülent Ecevit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Zonguldak. Demir, S. (2020). Ortaokul Sekizinci Sınıf Öğrencilerinin Sözlü Anlatım Öz Yeterlik Algılarının İncelenmesi ve Söylemlerinin Değerlendirilmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum. Devia, M. S., & Garcia, A. S., (2017). Oral skills development through the use of language learning strategies, podcasting and collaborative work. Gist Education and Learning Research Journal, 14(January-June), 32-48. Doordinejad, F. G., & Afshar, H. (2014). On the relationship between self-efficacy and English achievement among Iranian third grade high school students. International Journal of Language Learning and Applied Linguistics World, 6(4), 461-470. Duran, A. (2019). Erken Çocukluk Dönemi Liderlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Çocukların Liderlik Özellikleri İle Dil Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. Erdoğan, Ö., Uzuner, F. G., & Gülay, A. (2018). Sözlü iletişim becerilerinin geliştirilmesine ilişkin sınıf öğretmenlerinin yaptıkları çalışmaların incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(1), 166-182. doi: https://doi.org/10.16916/aded.369876 Ergenç, İ. (2002, Ocak). Anadilinde ‘Türkçe’ yapılan eğitimin kavram gelişimine ve düşünce üretimine etkisi. Türkçenin Dünü, Bugünü, Yarını Uluslararası Bilgi Şöleni Bildiriler. Ankara. Erkuş, E. (2013). Konuşma eğitimi ve Türkçe öğretim programında yer alan yöntem ve teknikleri. C. Demir & H. Parlakyıldız, (Ed.), Prof. Dr. Abdurrahman Güzel armağanı Türkçenin eğitimi ve öğretimi içinde (ss. 523-531). Ankara: Akçağ. Farjami, H. & Amerian, M. (2013). Relationship between EFL learners’ perceived social selfefficacy and their foreign language classroom anxiety. Journal of English Language Teaching and Learning, 4(10), 77-103. Gedik, M., & Orhan, S. (2014). Öğrencilerin sosyal etkinliklere katılımlarının konuşma becerilerini geliştirmeye etkisi. Turkish Studies, 9(5), 67-978. doi: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.6835 Gelbal, S. (2008). Sekizinci sınıf öğrencilerinin sosyoekonomik özelliklerinin Türkçe başarısı üzerinde etkisi. Eğitim ve Bilim, 33(150), 1-13. Gerez Taşgın, F. (2015). Türkçe Öğretmeni Adaylarının Dinleme, Konuşma, Okuma Ve Yazma Öz Yeterlikleri İle Öğrenme Stillerinin İncelenmesi (Atatürk Üniversitesi Örneği) (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum. Ghonsooly, B. & Elahi, M. (2010). Learners' self-efficacy in reading and its relation to foreign language reading anxiety and reading achievement. Journal of English Language Teaching and Learning, 53(127), 45-67. Güneş, F. (2007). Türkçe öğretimi ve zihinsel yapılandırma. Ankara: Nobel. Gür, T. (2011). Türkçe Öğretmen Adaylarının Dil Tutumları ve Dil Kullanımlarının Söylem Çözümlemesi Yöntemi İle Betimlenmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum. Hsieh, P. P. & Schallert, D. L. (2008). Implications from self-efficacy and attribution theories for an understanding of undergraduates’ motivation in a foreign language course. Contemporary Educational Psychology, 33(4), 513-532. Hyde, J. S., & Lin, M. C. (1988). Gender differences in verbal ability: a meta-analysis. erıc clearing house. ERIC No: ED294919. İşcan, A., Karagöz, B., & Almalı, M. (2017). Öğretmen adaylarının sözlü anlatım dersine ve sözlü anlatıma yönelik tutumları üzerine bir çalışma. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 5(8), 42-63. Karasar, N. (2011). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel. Kardaş M. N., & Tunagür, M. (2015). 6-8 sınıf öğrencilerinin Türkçe konuşma becerilerini geliştirmeye yönelik etkinlik önerileri. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 3(2), 183-202. doi : http://dx.doi.org/10.18298/ijlet.224 Kartallıoğlu, N. (2018). Bilişsel farkındalık stratejilerinin 7. sınıf öğrencilerinin konuşma becerilerini geliştirmeye etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 6(4), 1160-1186. doi: https://doi.org/10.16916/aded.451920 Katrancı, M. (2014). Öğretmen adaylarının konuşma becerisine yönelik öz yeterlik algıları. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 174-195. Katrancı, M., & Melanlıoğlu, D. (2013). Öğretmen adaylarına yönelik konuşma öz yeterlik ölçeği: geçerlik ve güvenilirlik çalışması. The Journal of Academic Social Science Studies (JASSS), 6(6), 651-665. Kayadibi, N. (2016). Makedonya’da İlköğretim Okullarında Türkçe Eğitimi (7. Sınıf Örneği) (Yayımlanmamış Doktora tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Lee, E. E. (2003). Cultural mistrust, university alienation, academic self-efficacy and academic help seeking in african american college students. (Unpublished doctoral dissertation). University of Nebraska, Lincoln, USA. Liu, M. (2013). English bar as a venue to boost students' speaking self-efficacy at the tertiary level. English Language Teaching, 6(12), 27-37. Mojibur Rahman, M. (2010). Teaching oral communication skills: a task-based approach. ESP World, 9(1-27), 1-11. Oğuz, A. (2009). Öğretmen adaylarının sözlü ve yazılı anlatım becerilerine ilişkin öz yeterlik algıları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 8(30), 18-42. Oğuz, A. (2015). Öğretmen adaylarının sözlü anlatım öz yeterlik inançlarının incelenmesi. Turkish Studies, 10(7) 765-780. Oğuz, A. (2016). Öğretmen adaylarına yönelik sözlü anlatım öz yeterlik inancı ölçeğinin geliştirilmesi. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(1), 63-86. Onan, B. (2013). Dil eğitiminin temel kavramları (2. baskı). Ankara: Nobel Akademik. Öz, K. (2018). Drama İle Yapılandırılmış Sözlü Anlatım Derslerinin Konuşmaya Yönelik Tutuma Ve Öz Yeterlik Algısına Etkisi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir. Paradewari, D. S. (2017). Investıgatıng students’ self-effıcacy of publıc speakıng. International Journal of Education and Research, 5(10), 97-108. Rahemi, J. (2007). Self-efficacy in English and Iranian senior high school students majoring humanities. Novitas-ROYAL, 1(2), 98-111. http://www.novitasroyal.org/Rahemi.pdf Rahimi, A., & Abedini, A. (2009). The interface between EFL Learners’ self-efficacy concerning listening comprehension and listening proficiency. Novitas-ROYAL, 3(1), 14-28. Rahimpour, M. & Nariman-Jahan, R. (2010). The influence of self-efficacy and proficiency on EFL learners’ writing. International Journal of Instructional Technology & Distance Learning, 7(11), 19-32. http://itdl.org/Journal/Nov_10/article02.htm Salaway, L. J. (2008). Efficacy of a direct ınstruction approach to promote early learning. (Unpublished Phd thesis). Pittsburgh: Duquesne University. Department of Counseling, Psychology and Special Education. San Bayhan, P., & Artan, İ. (2007). Çocuk gelişimi ve eğitimi. İstanbul: Morpa. Saussure, F. (1998). Genel dilbilim dersleri (B. Vardar, çev.). İstanbul: Multilingual. Sevim, O., & Gedik, M. (2014) Ortaöğretim öğrencilerinin konuşma kaygılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED], 52, 379-393. Snyder C. R., & Lopez S. (2002). Handbook of positive psychology. Oxford: Oxford University Press. Tanju, B. (2019). Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde A1 Ve A2 Düzeyleri İçin Önerilen İletişimsel Konuşma Etkinlikleri (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. Temizyürek, F. (2007). İlköğretim ikinci kademede konuşma becerisinin geliştirilmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 40(2), 113-131. Ünsal, F. (2019). Türkçe Derslerinde Rol Alma Modeli İle Hazırlanan Etkinliklerin Öğrencilerin Konuşma Tutum ve Kaygılarına Etkisi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. Varışoğlu, M. C. (2017). İletişim ve sözlü anlatım becerileri açısından Türk dili ve edebiyatı bölümü öğrencilerinin değerlendirilmesi (Gaziantep Üniversitesi örneği). Turkish Studies, 12(14), 529-544. doi: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.11627 Wang, C., Kim, D. H., Bong, M. & Ahan, H. C. (2013). Korean college students’ selfregulated learning strategies and self-efficacy beliefs in learning English as a foreign language. The Asian EFL Journal, 15(3), 81-112. Yeşiltepe Sağlam, Ö. (2010). 7. Sınıf Öğrencilerinin Hazırlıksız Konuşma Becerileri Üzerine Bir Araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Yıldız, Ü. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dil becerilerine yönelik öğrenci ve öğretmen görüşleri. International Journal ofLanguages’ Education and Teaching, 3(1), 429-443. Zimmerman, B. J. (1995). Self-efficacy and educational development. In A. Bandura (Ed.), Self-efficacy in changing societies (pp. 202-232). New York: Cambridge University Press.