lisans

Ana Dili Eğitimi Dergisi

2147-6020

Mehmet KURUDAYIOĞLU

10.16916/aded.886835

Other Fields of Education

Alan Eğitimleri

An Investigation of High-skilled and Low-skilled Readers’ First Fixation Durations on Words with High Frequency

Yetkin ve Zayıf Okurların Sıklığı Yüksek Olan Sözcüklere İlk Sabitleme Sürelerinin İncelenmesi

https://orcid.org/0000-0001-5919-8072

Özer

Esmehan

KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ

https://orcid.org/0000-0001-9205-5946

Özdemir

Selda

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ

07 26 2021

9 3 804 819 02 26 2021 06 12 2021

2013

Ana Dili Eğitimi Dergisi

This study investigates the first fixation duration, one of the eye movement parameters, of fourth grade students with high reading skills and low reading skills on words with high frequency and high dispersion values in narrative and expository text types for the first time in Turkish language. A total of 63 fourth grade students, 37 high-skilled and 26 low-skilled readers, were participated in the study. Narrative and expository texts were presented to the students through the eye tracking device and the first fixation duration data of the students were gathered during students’ reading. When the first fixation duration was examined for the words with high frequency and high dispersion values in both narrative and expository text types, findings showed that the first fixation duration of low-skilled readers was longer than the first fixation duration of the high-skilled readers. The findings obtained from the study were discussed within the framework of the relevant literature and recommendations were provided for future research.

Bu çalışmada dördüncü sınıfa devam eden yetkin ve zayıf okur olan öğrencilerin Türkçe öyküleyici ve bilgi verici metin türlerinde sıklığı ve yayılım değerleri yüksek olan sözcüklere ilk sabitleme süresi göz-hareket parametreleri ilk kez karşılaştırılarak incelenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 37 yetkin ve 26 zayıf olmak üzere toplam 63 dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Öğrencilere öyküleyici ve bilgi verici metinler göz izleme cihazından sunularak öğrencilerin okuma esnasında ilk sabitleme süresi göz-hareket parametreleri verilerine ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda dördüncü sınıf öğrencilerin hem öyküleyici hem de bilgi verici metin türlerinde sıklığı ve yayılım değerleri yüksek olan sözcüklere ilk sabitleme süreleri incelendiğinde zayıf okurların sürelerinin yetkin okurlardan fazla olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda ulaşılan bulgular ilgili alanyazın çerçevesinde tartışılarak ileri araştırmalara yönelik öneriler sunulmuştur.

Göz izleme ilk sabitleme süresi sözcük sıklığı Türkçe Ulusal Derlemi (TUD) yetkin ve zayıf okur

Eye tracking first fixation duration word frequency Turkish National Corpus (TNC) high-skilled and low-skilled reader

Acartürk, C., Beken, F. & Kırkıcı, B., (2015). Eye movement control in Turkish word length and morphological complexity effects on fixation landing positions. 18th European Conference on Eye Movements (ECEM 2015), Germany.

Acartürk, C., Can-Buğlalılar, B., Kılıç, Ö., Kırkıcı, B. & Özkan, A., (2017). Eye movements in Turkish pseudoword reading. 18th International Conference on Turkish Linguistics (ICTL).

Aksan, Y., Aksan, M., Koltuksuz, A., Sezer, T., Mersinli, Ü., Demirhan, U. U., Yılmazer, H., Kurtoğlu, Ö. Atasoy, G., Öz, S. & Yıldız, İ. (2012). Construction of the Turkish National Corpus (TNC). Proceedings of the Eight International Conference on Language Resources and Evaluation (LREC 2012). Eight International Conference on Language Resources and Evaluation (LREC 2012), İstanbul, Turkey. http://www.lrec- conf.org/proceedings/lrec2012/papers.html.

Aksan, Y., Aksan, M., Mersinli, Ü. & Demirhan, U. U. (2017). A frequency dictionary of Turkish: Core vocabulary for learners. Routledge.

Aksan, Y., Aksan, M., Özel, S. A., Yılmazer, H., Demirhan, U. U., Mersinli, Ü., Bektaş, Y. & Altunay, S. (2016). Web tabanlı Türkçe Ulusal Derlemi (TUD). In M. Akgül, U. Çağlayan, E. Derman & A. Özgit (Eds.), Proceedings of the 16th Academic Computing Conference (pp. 723-730). İstanbul: Gamze Yayıncılık.

Aksan, Y., Mersinli, Ü. & Yaldır, Y. (2011). İlköğretim Türkçe ders kitapları derlemi ve Türkçe ulusal dil derlemi örneklemindeki sözcük sıklıkları. D. Günay ve diğ. (yay.), Türkçe öğretimi üzerine çalışmalar (ss. 397–408) içinde. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları.

Aksan, Y. ve Yaldır, Y. (2012). A corpus-based word frequency list of Turkish: Evidence from the Turkish National Corpus. E. Kincses-Nagy ve M. Biacsi (yay.), The Szged Conference: Proceedings of the 15th international conference on Turkish linguistics (ss. 47–58) içinde. Szged, Hungary: Studia Uralo-Altaica.

Aksan, Y. ve Yaldır, Y. (2011). Türkçe sözvarlığının nicel betimlemesi. 24. Ulusal Dilbilim Kurultayı, Ankara.

Apaydın, N. (2010). 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının sözvarlığı açısından incelemesi. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.

Armut, M. (2019). Bir sözcük sıklığı çalışması ve Türkiye’deki mülteci öğrenciler. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(3), 728-749.

Arslan-Kutlu, H. (2006). MEB İlköğretim 6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin söz varlığı açısından değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Ashby, J., Rayner, K. & Clifton, C. (2005). Eye movements of highly skilled and average readers: Differential effects of frequency and predictability. The Quarterly Journal of Experimental Psychology Section A, 58(6), 1065-1086.

Aydın, M. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılan ders ve okuma kitaplarındaki kelime kelime sözcük sıklığı ve seviyelere göre sözcük hazinesi çalışması (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Aydın, Ö. (2017). Kitap tanıtımı. Dilbilim Araştırmaları Dergisi, 93-102.

Baş, B. (2006). 1985-2005 Yılları arasında çocuk edebiyatı sahasında yazılmış tahkiyeli metinlerin söz varlığı üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Bertram, R. & Hyönä̈, J. (2003). The length of a complex word modifies the role of morphological structure: Evidence from eye movements when reading short and long Finnish compounds. Journal of Memory & Language, 48(3), 615-634.

Blythe, H. I., Liversedge, S. P., Joseph, H. S., White, S. J. & Rayner, K. (2009). Visual information capture during fixations in reading for children and adults. Vision Research, 49(12), 1583-1591.

Bojko, A. (2013). Eye tracking the user experience a practical guide to research. New York: Rosenfeld.

Bozkurt, T. N. (2017). The effects of word length and suffixation on eye movement control in Turkish reading. Master's Thesis. Middle East Technical University, Graduate School of Informatics, Ankara.

Büyükhellaç (2014). Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki söz varlığının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.

Büyüköztürk, Ş. (2009). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem.

Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.

Clifton, C., Staub, A. & Rayner, K. (2007). Eye movements in reading words and sentences. In R. van Gompel, M. H. Fischer, W. S. Murray., & R. L. Hill (Eds.), Eye movements: A window on mind and brain (pp. 341-372). Oxford, UK: Elsevier.

Davies, M. & Gardner, D. (2010). A frequency dictionary of contemporary American English. London and New York: Routledge.

Demirgüneş, S. (2017). 5, 6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarının sözcük öğretimi ve sözcük sıklıkları bakımından incelenmesi. International Journal of Eurasia Social Sciences, 8(26), 290-302.

Dolunay, S. K. (2012). Türkçe ve dil bilgisi öğretiminde sıklık çalışmalarının yeri. Gazi Türkiyat Türkoloji Araştırmaları Dergisi, 1(10), 81-89.

Duchowski, A. T. (2007). Eye tracking methodology: Theory & Practice. (2nd ed.). London: Springer Verlag.

Dürrwächter, U., Sokolov, A. N., Reinhard, J., Klosinski, G. & Trauzettel-Klosinski, S. (2010). Word length and word frequency affect eye movements in dyslexic children reading in a regular (German) orthography. Annals of Dyslexia, 60(1), 86-101.

Fikri-Beken, F. (2015). Eye movement control in Turkish: A corpus-analytıc approach. Yüksek Lisans Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Enformatik Enstitüsü, Ankara.

Findlay, J. M. & Walker, R. (1999). A model of saccade generation based on parallel processing and competitive inhibition. Behavioral and Brain Sciences, 22(4), 661-674.

Göçen, G. & Okur, A. (2016). Yabancılar için Türkçe ders kitaplarındaki sözcüklerin kullanım sıklığı ve yaygınlığı. Milli Eğitim, 45(210), 447-476.

Göz, İ. (2003). Yazılı Türkçenin kelime sıklığı sözlüğü. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Güneş, F. (2012). Okuma ve zihni yönetme. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(18), 1-15.

Henderson, J. M. & Ferreira, F. (1993). Eye movement control during reading: Fixation measures reflect foveal but not parafoveal processing difficulty. Canadian Journal of Experimental Psychology, 47(2), 201-221.

http://dilbilimlab.ankara.edu.tr/, sayfasından erişilmiştir.

https://sozluk.gov.tr, sayfasından erişilmiştir.

https://psychologie.unibas.ch/fileadmin/user_upload/psychologie/Forschung/NLab/SMI_BeGaze_Manual.pdf sayfasından erişilmiştir.

https://www.tnc.org.tr/, sayfasından erişilmiştir.

Hyönä, J. & Olson, R. K. (1995). Eye fixation patterns among dyslexic and normal readers: Effects of word length and word frequency. Journal of Experimental Psychology: Learning, Memory, and Cognition, 21(6), 1430.

Kalaycı, Ş. (2009). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri (4. baskı). Asil Yayınevi.

Karadağ, Ö. (2005). İlköğretim I. kademe öğrencilerinin kelime hazinesi üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Karasar, N. (2018). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel.

Karasu, H. P. (2011). İşitme engelli öğrenciler ve normal işiten öğrencilerin okuma becerilerinin formel olmayan okuma envanteri ile değerlendirilmesi. Doktora Tezi, Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.

Karasu, H. P., Girgin, Ü. & Uzuner, Y. (2013). Formel olmayan okuma envanteri. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.

Kim, Y. S. G., Petscher, Y. & Vorstius, C. (2019). Unpacking eye movements during oral and silent reading and their relations to reading proficiency in beginning readers. Contemporary Educational Psychology, 58, 102-120.

Kliegl, R., Grabner, E., Rolfs, M. & Engbert, R. (2004). Length, frequency, and predictability effects of words on eye movements in reading. European Journal of Cognitive Psychology, 16(1-2), 262-284.

Korinth, S. P. & Fiebach, C. J. (2018). Improving silent reading performance through feedback on eye movements: A feasibility study. Scientific Studies of Reading, 22(4), 289-307.

Krieber, M., Bartl-Pokorny, K. D., Pokorny, F. B., Einspieler, C., Langmann, A., Körner, C., … & Marschik, P. B. (2016). The relation between reading skills and eye movement patterns in adolescent readers: evidence from a regular orthography. PloS One, 11(1), 0145934.

Krieber, M., Bartl-Pokorny, K. D., Pokorny, F. B., Zhang, D., Landerl, K., Körner, C., … & Marschik, P. B. (2017). Eye movements during silent and oral reading in a regular orthography: Basic characteristics and correlations with childhood cognitive abilities and adolescent reading skills. PloS One, 12(2), 0170986.

Kurudayıoğlu, M. & Karadağ, Ö. (2005). Kelime hazinesi çalışmaları açısından kelime kavramı üzerine bir değerlendirme. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, (25)2, 293-307.

Latanov, A. V. Anisimov, V. N., & Chernorizov, A. M. (2016). Eye movement parameters while reading show cognitive processes of structural analysis of written speech. Psychology in Russia: State of the Art, 9(2), 130-150.

Liversedge, S. P. Paterson, K. B. & Pickering, M. J. (1998). Eye movements and measures of reading time. In G. Underwood (Ed.), Eye guidance in reading and scene perception (pp. 55–100). Oxford: Elsevier Science.

MEB (2015a). İlköğretim Türkçe 4. sınıf ders kitabı, 1. Kitap. Ankara: Engin Yayınevi.

MEB (2015b). İlköğretim Türkçe 4. sınıf ders kitabı, 3. Kitap. Ankara: Engin Yayınevi.

Ormanoğlu, Z. (2017). Perceptual span in Turkish reading: A study on parafoveal information intake. Master's Thesis. Middle East Technical University, Graduate School of Informatics, Ankara.

Ölker, G. (2011a). Sözlük türleri ve kelime sıklığı sözlüğü üzerine. Dil Araştırmalar Dergisi, (9), 45-60.

Ölker, G. (2011b). Yazılı Türkçenin kelime sıklığı sözlüğü (1945-1950 Arası). Doktora tezi. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

Özcan, E. & Tarcan, Ö. D. (2020). Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarındaki okuma metinlerinde yer alan sözcüklerin sıklık görünümleri. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(2), 72-80.

Özer, E. (2019). Yetkin ve zayıf okurların okuma becerileri ile göz hareketleri arasındaki ilişkinin karşılaştırılarak incelenmesi. Doktora Tezi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gazi Üniversitesi, Ankara.

Özer, E. Özdemir, S. & Kara, M. (2020). Göz izleme tekniği ile okuma becerisinin incelenmesi. Journal of Turkish Educational Sciences, 18(1), 437-455.

Poole, A., & Ball, L. J. (2006). Eye tracking in HCI and usability research. In Encyclopedia of human computer interaction. IGI Global, 211-219.

Raney, G. E., & Rayner, K. (1995). Word frequency effects and eye movements during two readings of a text. Canadian Journal of Experimental Psychology, 49, 151-172.

Rayner, K. (1977). Visual attention in reading: Eye movements reflect cognitive processes. Memory & Cognition, 4, 443-448.

Rayner, K. (1998). Eye movements in reading and information processing: 20 years of research. Psychological Bulletin, 124(3), 372.

Rayner, K. (2009). Eye movements and attention in reading, scene perception, and visual search. The Quarterly Journal of Experimental Psychology, 62(8), 1457-1506.

Rayner, K., & Pollatsek, A. (1981). Eye movement control during reading: Evidence for direct control. Quarterly Journal of Experimental Psychology, 33A, 351–373.

Rayner, K., & Raney, G. E. (1996). Eye movement control in reading and visual search: Effects of word frequency. Psychonomic Bulletin & Review, 3(2), 245-248.

Reichle, E. D., Pollatsek, A., & Rayner, K. (2012). Using E-Z Reader to simulate eye movements in nonreading tasks: A unified framework for understanding the eye-mind link. Psychological Review, 119(1), 155-185.

Reingold, E. M., Reichle, E. D., Glaholt, M. G., & Sheridan, H. (2012). Direct lexical control of eye movements in reading: Evidence from a survival analysis of fixation durations. Cognitive Psychology, 65(2), 177-206.

Tiffin-Richards, S. P., & Schroeder, S. (2015). Word length and frequency effects on children’s eye movements during silent reading. Vision Research, 113, 33-43.

White S. J. (2008). Eye movement control during reading: Effects of word frequency and orthographic familiarity. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance, 34(1), 205–223.