The Role Of Public Health In The Reproduction Of Public Space

Öz

In the urban spatial change and transformation process, land-use decisions of public and private spaces are made via city management and planning. It’s essential to be prepared and cautious for any kind of disaster in the land-use decisions. Even though earthquakes are the first thing that comes to mind when natural disasters are considered, the pandemic process caused by the Novel Coronavirus (2019 nCoV) presents the risks that can be caused by an infectious disease outbreak. Reorganizing public spaces as secure spaces by forming spatial thresholds became an obligation to protect public health and to decrease the risks as much as possible when providing urban security. At this stage, the problem of considering public space usage with regards to design principles from the legal and administrative aspects has emerged. The transformation process of the density concept and spatial thresholds affect the land-use decisions within public space and design principles. In this study, the effect of the pandemic process on city management and planning is discussed through public health, public space and spatial threshold concepts.

Anahtar Kelimeler

• Public Space
• Urban Planning
• Spatial Threshold
• Public Health

Kamusal Mekânın Yeniden Üretiminde Halk Sağlığının Rolü

Öz

Kente özgü mekânsal değişim ve dönüşüm sürecinde kent yönetimi ve planlaması aracılığıyla kamusal ve özel mekânların alan kullanım kararları oluşturulmaktadır. Alan kullanım kararlarında her türlü afete karşı hazırlıklı ve ihtiyatlı olunması esastır. Ülkemizde afet denildiği zaman ilk akla gelen deprem olsa da Yeni Tip Coronavirüs (2019 nCoV) ile yaşanan pandemi süreci salgın hastalıkların yaratabileceği riskleri ortaya koymaktadır. Halk sağlığını korumada ve kentsel güvenliği sağlamada riskleri en aza indirebilmek amacıyla mekânsal eşikler oluşturarak kamusal mekânların güvenli alanlar olarak yeniden düzenlenmesi zorunluluk haline gelmiştir. Bu aşamada kamusal mekân kullanımlarının tasarım ilkeleri açısından yasal ve yönetsel boyutlarıyla ele alınması sorunu ortaya çıkmıştır. Yoğunluk kavramının ve mekânsal eşiklerin dönüşüm süreci, kamusal mekânda alan kullanım kararlarını ve tasarım ilkelerini etkilemektedir. Bu çalışmada pandemi sürecinin kent yönetimi ve planlaması üzerindeki etkileri halk sağlığı, kamusal mekân ve mekânsal eşik kavramları üzerinden tartışılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Kamusal Mekân
• Kentsel Planlama
• Mekânsal Eşik
• Halk Sağlığı

Kaynakça

1. Arendt, H. (2003). İnsanlık Durumu, (Çev. B. S. Şener), İstanbul: İletişim Yayınları.
2. Arkitera, https://v3arkitera.com.haber_21487_kamusal-alan nedir -kamusal-mekan-nedir.html, (19.08.2021).
3. Aytaç, Ö. (2007). “Kent Mekânlarının Sosyo-Kültürel Coğrafyası”, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi,17(2): 199-226.
4. Bahçeci, H.I. (2018). Kent Mekânında Kamusal Alan: Richard Sennett Perspektifinde Bir İnceleme, Memleket Siyaset Yönetim, 13(29), 101-116.
5. Bookchin, M. (2014). Kentsiz Kentleşme: Yurttaşlığın Yükselişi ve Çöküşü, (Çev. Burak Özyalçın), İstanbul: Sümer Yayıncılık.
6. Bütün Tekin, S. (2016). Kent Meydanlarının Mekânsal Analizi: Burdur Cumhuriyet Meydanı Örneği, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Isparta.
7. Çinar Altinçekiç, S., Nilüfer K. (2020). “Kentsel Tasarım Sürecinde Meydanlar”, İstanbul Orman Fakültesi Dergisi, 50 (2): 111-120.
8. Dünya Sağlık Örgütü, https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019?gclid=EAIaIQobChMI_pCr1Oye6gIVm4KyCh3hxggREAAYASAAEgKrZ_D_BwE, (19.08.2021).

9. Habermas, J. (2003). Kamusallığın Yapısal Dönüşümü, (Çev. Tanıl Bor ve Mithat Sancar), İstanbul: İletişim Yayınları.
10. Habermas, J. (2020). “Kamusal Alan: Ansiklopedik Bir Makale”, Birikim, Sayı: 70, 1995. http://www.birikimdergisi.com/birikim-yazi/4966/kamusal-alan-an-siklopedik-bir-makale#.WjFCStJl-Uk, (19.08.2021).
11. Harvey, D. (2003). Postmodernliğin Durumu, (Çev. Sungur Savran), İstanbul: Metis Yayınları.
12. Keleş, R. (2004). Kentleşme Politikası, Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
13. Keleş, R. ve Mengi, A. (2017). Kent Hukuku, Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.
14. Keleş, R. ve Mengi. A. (2019). İmar Hukuku: Hukuksal, Yönetsel ve Siyasal Boyutlarıyla, Ankara: İmge Kitabevi Yayınları. Keskinok, Ç. (2019). Şehircilik Yazıları, Ankara: ODTÜ Yayınları.
15. Lefebvre, H. (2014). Mekânın Üretimi. (Çev. I. Ergüden), İstanbul: Sel Yayıncılık.
16. Lynch, K. (1960). The Image of the City, Cambridge: MIT Press.
17. Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği RG. 14.06.2014/ 29030.
18. Mengi A. ve Meydan Yıldız, S. G. (2017). Eko-Kent İçin Yeni Bir Belediyecilik Anlayışı ve Türkiye’de Uygulanabilirliği, Belediyelerin Geleceği ve Yeni Yaklaşımlar, (Ed. Mehmet Güler, Menaf Turan), s. 483-492, İstanbul: Marmara Belediyeler Birliği Kültür Yayınları.
19. Meydan Yıldız, S. G. (2018a). “Afete Duyarlı Kent Planlaması”, iç. Türkiye’nin Afet Yönetimi: Sosyal, Siyasal ve Yönetim Boyutuyla, (Ed. Hayriye Şengün, Seçil Gül Meydan Yıldız, Binali Tercan), s. 111-132, Ankara: Palme Yayınevi.
20. Meydan Yıldız, S. G. (2018b). Kültürün Mekânsal Değişimler Üzerindeki Etkisi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 4(3), 173-184.
21. Meydan Yıldız, S. G. (2019). Kentsel Meydanların Kullanıcıları Olarak Kadınlar: Tasarım İlkeleri ve Güvenlik Algısı Bağlamında Yozgat Kent Meydanı’nın İncelenmesi, 13. Uluslararası Kamu Yönetimi Sempozyumu (KAYSEM 13), s. 301-303.
22. Meydan, S. G. and Emür, S. H. (2013). Kentleşme ve Kentsel Rant İlişkisi Kayseri Örneği. Çağdaş Yerel Yönetimler, 22(4): 51-73.
23. Nalbant, M. (2016). “Türkiye'de Kentsel Mekânlarda Kamusal Alanın Konumu: Tarihsel Perspektiften Bir Değerlendirme”, Bitlis Eren Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1(1): 12-27.
24. Negt, O., Kluge, A. (1993). Public Sphere and Experience: Toward an Analysis of the Bourgeois and Proletarian Public Sphere, Minneapolis: University of Minnesota Press, 1993.
25. Şengün, H., Meydan Yildiz S. G. (2017). “Birleşmiş Milletler Öncülüğündeki Afet Risk Azaltma Çalışmaları” Disiplinler Arası Afet Yönetimi Araştırmaları, s.181-195, (Ed. Zerrin Toprak Kahraman, Oğuz Sancakdar, S. Ilkim Kaya), İzmir: Birleşik Matbaa Yayınları.
26. Sennett, R. (2013). Kamusal İnsanın Çöküşü, (Çev. Serpil Durak ve Abdullah Yılmaz), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
27. Stavrides, S. (2016). Kentsel Heterotopya, 1. Baskı, İstanbul: Sel Yayınları.
28. Stavrides, S. (2018). Müşterek Mekan, 1. Baskı, İstanbul: Sel Yayınları.
29. Tekeli, İ. (2011). Kent, Kentli Hakları, Kentleşme ve Kentsel Dönüşüm, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları. Url-1:https://www.ntv.com.tr/galeri/dunya/new-yorkta-sosyal-mesafe-cemberli-park,XL5atfeGuUe6YpIDNcvlbw (19.08.2021).
30. Url-2: https://tbsnews.net/coronavirus-chronicle/frances-early-covid-19-case-may-hold-clues-pand”emics-start-77527 (19.08.2021).
31. Url-3:https://www.weforum.org/agenda/2020/04/covid-19-in-pictures-this-is-what-social-distancing-looks-like/ (19.08.2021).
32. Uzun, İ. (2006). “Kamusal Açık Mekân: Kavram ve Tarihe Genel Bir Bakış̧”, Ege Mimarlık, 4(59): 14-17.
33. Vural, T., Yücel, A. (2006). “Çağımızın Yeni Kamusal Mekânları Olan Alışveriş̧ Merkezlerine Eleştirel Bir Bakış̧”, İTÜ Dergisi/A Mimarlık, Planlama, Tasarım, 5(2): 97-106.
34. Weber, M. (2012). Şehir: Modern Kentin Oluşumu, (Çev. Musa Ceylan), İstanbul: Yarın Yayınları.
35. 1593 Sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, RG. 06.05.1930/ 1489.
36. 3194 Sayılı İmar Kanunu, RG. 09.05.1985/ 18749.
37. 5216 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu, RG. 23.07.2004/ 25531.
38. 5393 sayılı Belediye Kanunu, R.G. 13.07.2005/ 25874.