ajesi Anadolu Journal of Educational Sciences International 2146-4014 2146-4014 Anadolu Üniversitesi Studies on Education Eğitim Üzerine Çalışmalar Designing an Interactive Learning Environment based on Theories of Visual Perception and Students’ Views About the Software Görsel Algı Kuramlarına Dayalı Etkileşimli Bir Öğretim Ortamı Tasarımı ve Ortama İlişkin Öğrenci Görüşleri Erişti Suzan Duygu Uluuysal Betül Dindar Muhterem 06 01 2013 3 1 47 66 04 03 2015 Copyright © 2011, Anadolu Journal of Educational Sciences International 2011 Anadolu Journal of Educational Sciences International

With their multi-directional navigation and interaction features, interactive learning environments allow students to control their own learning and learning occurs independent from time and space. The effectiveness of interactions in an instructional multimedia design is closely related to perception levels of target audience and perceptional attributes of the students. Consequently, some theories of visual perceptions should be set to work in designing interactive multimedia learning environments. In this research visual perception theories such as Visual Perception Theory of Gestalt, Theory of Probabilistic Functionalism, Computational Approach to Visual Perception, Neuropsychological Theory, Constructivist Theory of Perception and Theory of Direct Perception. provided a basis through the reflection to the interactive instructional environment design and for the design process of interactive instructional environment. In the research, interactive instructional environment aims to help second year junior high school students to learn about „Light and Sound‟ unit in Science and Technology subject curriculum. Qualitative research procedures were followed to analyze the students‟ interaction with the instructional environment and their reflections after the learning activity. Students found the theories of visual perception based software useful, helpful and motivating.

Etkileşimli öğrenme ortamları, çok yönlü öğretim ve etkileşim olanaklarına sahip, öğrencilerin öğrenmelerini yönlendirebildiği, zaman ve mekandan bağımsız ortamlarıdır. Etkileşimli öğretim ortamlarının niteliğini olumlu yönde etkileyen etmenler arasında öğrencilerin algılama düzeylerine uygunluğu ve tasarımın öğrenci üzerinde oluşturduğu algısal etki yer almaktadır. Bu nedenle etkileşimli öğretim ortamlarının tasarlanmasında kimi görsel algı kuramlarının işe koşulması önem taşımaktadır. Bu bağlamda araştırmada, algılama sürecinde tasarımın geliştirilmesine doğrudan etki edebilecek algı kuramlarından Gestalt Görsel Algı Kuramı, Olasılıklı Öğreti Kuramı, Bilişimsel Algı Kuramı, Nöropsikolojik Algı Kuramı, Yapılandırmacı Görsel Algı Kuramı ve Doğrudan Algı Kuramı etkileşimli ortam tasarımına yansımaları bağlamında incelenmiş ve bu yansımalara dayalı bir etkileşimli öğretim ortamı tasarlanmıştır. Etkileşimli öğretim ortamı, ortaokul ikinci sınıf öğrencilerinin 'Işık ve Ses' ünitesini öğrenmelerine yardımcı olması amacıyla tasarlanmıştır. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı araştırmada etkileşimli öğretim ortamını kullanan öğrencilerin görüşleri alınmıştır. Öğrenciler görsel algı kuramlarına dayalı olarak geliştirilen etkileşimli öğretim ortamını faydalı ve güdüleyici bulmuşlardır.

 Etkileşimli öğretim ortamları çoklu ortam görsel algı kuramları görsel tasarım ilkeleri Interactive learning environments visual design principles multi-media theories of visual perception hale getirebileceğine de vurgu yapmışlardır. Nitekim Ghinea ve Chen (2006) de çoklu ortam sunumlarının kalitesini belirlemedeki en önemli etkenlerden birisinin kullanıcının çoklu ortamla etkileşimle geçtiğinde yaşadığı algısal deneyimler olduğunu belirtmiştir. Sonuç olarak ortaokul ikinci sınıf öğrencileri olan hedef kitle niteliklerinin algı kuramları ile ilişkilendirilmesi ve etkileşimli öğrenme ortamı tasarımının bu bağlamda ortaya konulması, tasarımın öğrenciler için daha ilgi çekici olmasını sağlamıştır. Özellikle öğrencilerin algı düzeyleri ve beklentileri ile ilişkilendirildiğinde etkileşimli ortam tasarımlarının daha etkili olduğu söylenebilir. Tasarım içerisinde öğrenenlerin algılama süreçlerini daha etkili hale getirmesi beklenen hareketli görüntüler kullanma, seslendirmeler kullanma, görsel öğelere ve etkileşimlere yer verme gibi olanakların öğrenci öğrenmesine, ilgisine ve eğlenerek öğrenmesine katkı sağladığı söylenebilir. Araştırmanın ortaya koyduğu bulgular çerçevesinde öğretim içerikli tasarım geliştirilmesi sürecinde, görsel algı kuramlarının farklı sınıf düzeyinde işe koşulduğu araştırmalar gerçekleştirilebilir. . Akyol, S. ve Fer, S. (2010). Sosyal yapılandırmacı öğrenme ortamı tasarımının öğrenenlerin akademik başarılarına ve öğrenmenin kalıcılığına etkisi nedir?, International Conference on New Trends in Education and Their Implications, Antalya. Alpan, G. (2008). Görsel okuryazarlık ve öğretim teknolojisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(2), 74-102. Aydın, C. H. (2002). Çevrimiçi (Online) öğrenme toplulukları. Açık ve Uzaktan Eğitim Sempozyumu. Anadolu Üniversitesi, Açıköğretim Fakültesi, Eskişehir. Başçiftçi, F. ve Sunay, C. (2011). Bilgisayar destekli öğretimin teknik lise öğrencilerinin bilişim teknolojilerinin temelleri dersindeki akademik başarısına ve kalıcılığa etkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25, 329-335. Behrens, R. (1984). Design in the visual arts. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, Inc. Bonnefond, A., Rohmer, O., Hoeft, A., Muzet, A. ve Tassi, P. (2003). Interaction of age with time of day and mental load in different cognitive tasks. Perceptual Motor Skills, 96, 1223–1236. Booth, R.G. (2003). Perception of the visual environment. New York: Springer. Brunswick, E. (1950). The conceptual framework of psychology. International Encyclopedia of Unified Science, 1(10), 16-33. Brunswick, E. (1955). Representative design and probabilistic theory in a functional psychology. Psychological Review, 62(3), 193-217. Cohen, L., Manion, L. ve Morrison, K. (2000). Research methods in education 5th edition. London: Routledge/Falmer. Costa, P. (2008). Evaluating web site design. UNIDCOM-IADE. 02 Ocak 2010 tarihinde http://www.itee.uq.edu.au/~mmds1400/Reading%20group/web_design_evaluation_2008_Costa. pdf adresinden alınmıştır. Demirel, Ö. ve Ün K. (1987). Eğitim terimleri sözlüğü. Ankara: Şafak Matbaası. Domke, D., Perlmutter D. ve M. Spratt (2002). The primes of our times? An examination of the “Power” of visual images. Journalism: Theory, Practice and Criticism 3(2). 131-159. Eidenberger, H. (2004). A new perspective on visual information retrieval. SPIE Electronic Imaging Symposium, San Jose. http://www.ims.tuwien.ac.at/media/documents/publications/ei2004-vir.pdf adresinden 5 Mayıs 2012 tarihinde alınmıştır. Effken, J. A., Kim, N. G. ve Shaw, R.E. (1997). Making the constraints visible: Testing the ecological approach to interface design. Ergonomics, 40(1), 1-27. Erinç, S. (1998). Resmin eleştirisi üzerine. Ankara: Ütopya Yayınları. Eryayar, E. (2011). Endüstri ürünleri tasarımında Gestalt teorisi uygulaması. Journal of World of Turks, 3(2), 125-133. Frey, B. A. ve Birnbaum, D.J. (2002). Learners‟ perceptions of the value of PowerPoint in lectures. ERIC veritabanından alınmıştır. (ED467192) Findlay, J. M. ve Gilchrist, I. D. (2003). Active vision: The psychology of looking and seeing. Oxford, England: Oxford University Press. Gal, H. ve Linchevski, L. (2010). To see or not to see: Analyzing difficulties in geometry from the perspective of visual perception. Educational Studies in Mathematics, 74, 163-183. Gibson, J. J. (1979). The ecological approach to visual perception. Boston: Houghton Mifflin. Ghinea, G. ve Chen, S. Y. (2006). Digital multimedia perception and design. Idea Group Publishing. Ghinea, G. ve Chen, S. Y. (2008). Measuring quality of perception ın multimedia: Verbalizers vs. imagers. Computers In Human Behaviour, 24(4), 1317-1329. Gombrich, E. (2008). Art and illusion. Oxford, England: Phaidon. Gordon, I.E. (2004). Theories of visual perception. New York: Psychology Press. Gordon, I. E. (1997) Theories of visual perception. 2nd edition. John Wiley, Chichester. Graham, L. (2008). Gestalt theory in interactive media design. Journal of Humatinies & Social Sciences, 2(1), 1-12. Gülbahar, Y. (2005). Individual preferences in a web-supported instructional environment. The Turkish Online Journal of Educational Technology – TOJET, (4) 2, 76-82. Grabinger, S. (1999). Instructional strategies in distance science courses: Can the web improve undergraduate science education? adresinden 01 Ocak 2010 tarihinde alınmıştır. http://web.uccs.edu/bgaddis/leadership/litreviewD2.htm Hochberg, J. (1978). Perception (2nd ed.). Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall. Hsiaoa, S. W. ve Choub J. R. (2006). A Gestalt-like perceptual measure for homepage design using a fuzzy entropy approach. International Journal of Human-Computer Studies, 64(2), 137-156. İpek, İ. (2003). Bilgisayarlar, görsel tasarım ve görsel öğrenme stratejileri. The Turkish Online Journal of Educational Technology (TOJET), 2(3),68–76. Jonassen, D. (2002). Integration of problem solving into instructional design. R. Reiser ve J. Dempsey (Eds.) Trends and issues in instructional design and technology içinde. Upper Saddle River, NJ: Merrill/Prentice Hall. Kanwisher, N. (2001). Neural events and perceptual awareness. S. Dehaene (Ed.), The Cognitive Neuroscience of Consciousness içinde (p.89- 113). Cambridge, MA: MIT Press. Kay, R. ve Knaack, L., (2008). An examination of the impact of learning objects in secondary school, Journal of Computer Assisted Learning, 24(6), 447-461. Kaya, M. F. (2011). Öğrencilerde görsel okuryazarlık becerilerinin geliştirilmesine yönelik coğrafya öğretmenlerinin görüş ve uygulamaları. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 6(2), 631-644. Kotler, P. (2001). A framework for marketing management. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall. Krantz, M. (1999). Spray painting the Web. 03 Ocak 2012 tarihinde http://www.infowarfare.com/class_1/99/class1_063099c_j.shtml adresinden alınmıştır. Levy, S. ve Yupangco, J. (2008). A picture is worth 1000 words: Visual design in e-learning. Learning Solutions Magazine. 22 Mart 2010 tarihinde http://www.learningsolutionsmag.com/articles/88/a- picture-is-worth-1000-words-visual-design-in-e-learning adresinden alınmıştır. Mennan, Z. (2009). From simple to complex configuration: Sustainability of gestalt principles of visual perception within the complexity paradigm. METU Journal of the Faculty of Architecture,26, 309- 323. Messaris, P. (1994). Visual literacy: Image, mind and reality. Colorado: Westview Press. Messaris, P. ve Moriarty, S. (2005). Visual literacy theory. Smith, K., Moriarty, S, Barbatis, G. and Kenney, K. (Ed.), Handbook of Visual Communication: Theory, Methods And Media içinde. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates. Miles, M. B. ve Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage. Mirielli, E. J. (2007). Using peer - evaluation in a web site design course, Journal of Computing Sciences in Colleges, 22 (4), 14 – 21. Murray, B. (2001). What makes students stay. eLearn Magazine. 05 Ocak 2010 tarihinde http://elearnmag.org/subpage/sub_page.cfm?article_pk=1301&page_number_nb=1&title=FEAT URE%20STORY adresinden alınmıştır. Naglieri, J. ve Das, J.P. (1997). Cognitive assessment system administration and scoring manual. Itasca, Illinois: Riverside Publishing. Pilli, O. ve Aksu, M. (2012). The effects of computer-assisted instruction on the achievement, attitudes and retention of fourth grade mathematics students in North Cyprus. Computers and Education, 62, 62-71. Puustinen, M., Baker, M. ve Lund, K. (2006) Gestalt: A framework foredesign of educational software, Journal of Computer Assisted Learning, 22(1), 34-46. Rude-Parkins, C., Miller, K., Ferguson K. ve Bauer, R. (2005). Applying gaming and simulation techniques to the design of online instruction. 21 Mart 2010 tarihinde http://www.innovateonline.info/index.php?view=article&id=70 adresinden alınmıştır. Senemoğlu, N. (2009). Gelişim öğrenme ve öğretim, kuramdan uygulamaya (14. baskı). Ankara: Pegem Akademi. Siegel, S. (2006). Which properties are represented in perception? T. Gendler & J. Hawthorne (Eds.), Perceptual Experience içinde. Oxford: Oxford University. Smeulders, A. W. M., Worring, M., Santini, S., Gupta, A. ve Jain, R. (2000). Content-based image retrieval at the end of the early years. IEEE Transactions on Pattern Analysis and Machine Intelligence, 22 (12), 1349–1380. Smith, A.D. (2002). The problem of perception. Cambridge, MA.: Harvard University Press. Wang, H. Chignell, M. ve Ishizuka, M. (2007). Improving the usability and effectiveness of online learning: How can avatars help. Human Factors and Ergonomics Society Annual Meeting Proceedings (s. 769-773). Vicente, K. J. (2002). Ecological interface design: Progress and challenges. Human Factors: The Journal of the Human Factors and Ergonomics Society, 44, 62-78. Weiskopf, D. (2004). On the role of color in the perception of motion in animated visualizations, (s. Proceedings http://www.ieeexplore.ieee.org/iel5/9449/29999/01372211.pdf adresinden alınmıştır. Visualization 305-312). 03 Ocak 2010 tarihinde Wong, W. B. L., Sallis, P. J. ve O‟Hare, D. (1998). The ecological approach to interface design: Applying the abstraction hierarchy to intentional domains. 20 Kasım 2012 tarihinde http://ieeexplore.ieee.org/stamp/stamp.jsp?arnumber=00732208 adresinden alınmıştır. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (5. Baskı). Ankara: Seçkin Yayınevi.