TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP

Yusuf Ziya Bölükbaşı

EN TR

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP

Öz

Bu çalışmada, Türk dış politikasının temel nitelikleri olan Batıcılık ve statükoculuk kavramlarının tarihsel gelişimi incelenerek bir kimlik nesnesi haline dönüşümü tartışılmaktadır. Bu minvalde dış politikada Batıcılık ve statükoculuk niteliklerinin Osmanlı İmparatorluğu’ndan mirası olarak erken Cumhuriyet döneminde Atatürk’ün dış politika tasavvurunu oluşturduğu belirtilmektedir. Atatürk’ün vefatının ardından bu ilkelerin uygulanmasına devam edilmiş ve sıkı sıkıya bunlara bağlı kalındığı gözlemlenmiştir. Soğuk Savaş döneminde Batı ittifakına dâhil olunması, NATO üyeliği ve hala devam etmekte olan Avrupa Birliği süreci bu durumu kanıtlar niteliktedir. Bazı dönemlerde resmi ideolojinin dış politika olgusu kimlik merkezli aşılmaya çalışıldığı ancak genel itibariyle bu ilkelerin tatbik edildiği görülmektedir. Sonuç olarak Batıcılık, içeride reformist ve kimliğe içkin olmasına karşılık dış politikada güvenliğe endeksli olmuş, statükoculuk ise güvenliğin sağlanması için aşılmıştır. Kemalizm’in temsilcisi Cumhuriyet Halk Parti’sinin dış politika anlayışında Batıcılık ve statükoculuk ilkeleri sürdürülmekle birlikte son dönemlerde Parti metinlerinin ve karar vericilerin söylemlerinde kimliksel yaklaşımlar baskındır. Bunun analizi ise post-yapısalcı kuram vasıtasıyla gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Batıcılık, Statükoculuk, Türk Dış Politikası, Cumhuriyet Halk Partisi, Atatürk

Kaynakça

Ahmad, F. (2019). Bir Kimlik Peşinde Türkiye. Çev. Sedat Cem Karadeli, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
Akşin, S. (2019). Kısa Türkiye Tarihi. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Anscombe, F. F. (2017). Osmanlı Dönemi ve Sonrası Ülkelerde Devlet, İnanç ve Millet. Çev. Ceren Can Aydın, İstanbul: Alfa Yayıncılık.
Aras, T. R. (2010). Atatürk’ün Dış Politikası. İstanbul: Kaynak Yayınları.
Atatürk, M. K. (2018). Atatürk’ün Kaleminden 7: Emperyalizm ve Tam Bağımsızlık. Der. Musa Sarıkaya, İstanbul: Kaynak Yayınları.
Ayata, S. (2016). CHP: Söylem, Politika ve İdeoloji. İstanbul: Ka Kitap.
Aydın-Düzgit, S. (2015). Post-Yapısalcı Yaklaşımlar ve Uluslararası İlişkilerin Temel Kavramları, Uluslararası İlişkiler, Cilt 12, Sayı 46, 153-168.
Campbell, D. (1993). Politics Without Principle: Sovereignty, Ethics and the Narratives of the Gulf War. Boulder and London: Lynee Reinner Publishers.
Campbell, D. (1996). Writing Security: United State’s Foreign Policy and Policy of Identity. Minneapolis: Minneapolis University Press.
CHP Programı (1935). Ankara: Ulus Basımevi.

Çolak, Y. (2006). 1990’lı Yıllar Türkiye’sinde Yeni Osmanlıcılık ve Kültürel Çoğulculuk Tartışmaları, Doğu Batı Dergisi Milliyetçilik Cilt I, Sayı: 38, 126-127.
Davutoğlu, A. (2011). Stratejik Derinlik. İstanbul: Küre Yayınları.
Dönmez, R. Ö. (2015). Nationalism In Turkey Under Justice and Development Party Rule: The Logic of Masculunist Protection, Turkish Studies, Cilt 16, Sayı 4, 1-15.
Duran, B. (2013). AK Partinin Kimlik Siyasetini Anlamak: Çok Katmanlı Medeniyet Söylemi ve Sınırları, Ed. Burhanettin Duran, Kemal İnat ve Ufuk Ulutaş, Türk Dış Politikası Yıllığı 2012, Ankara: Seta Yayınları, 15-39.
Durgun, Ş. ve Yücel, G. (2019). Türk Milliyetçiliği: Tanım, Teori ve Süreç, Ed. Ömer Baykal, Cumhuriyet Döneminde Siyasi Düşünce. Ankara: A Kitap, 181-209.
Erdoğan, C. (2018). CHP 1919-2018, İdeoloji-Örgütsel Yapı, Parti İçi Demokrasi ve Oligarşi. İstanbul: Sokak Kitapları.
Ersanlı, B. (2009). İktidar ve Tarih: Türkiye’de “Resmi Tarih” Tezinin Oluşumu (1929-1937). İstanbul: İletişim Yayınları.
Fırat, M. (2011). Yunanistan’la İlişkiler, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt I: 1919-1980, İstanbul: İletişim Yayınları, 716-769.
Fırat, M. ve Kürkçüoğlu, Ö. (2010). Orta Doğu’yla İlişkiler, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt II: 1980-2001, İstanbul: İletişim Yayınları, 551-587.
Gönlübol, M. (1996). 1983-1990 Dönemi, Olaylarla Türk Dış Politikası. Ankara: Siyasal Kitabevi, 609-633.
Gönlübol, M. ve Sar, C. (1996). “1919-1939 Dönemi”, Olaylarla Türk Dış Politikası. Ankara: Siyasal Kitabevi, 3-137.
Gönlübol, Mehmet, Ülman, H., Bilge, S. ve Sezer, D. (1996). 1945-1965 Dönemi, Olaylarla Türk Dış Politikası. Ankara: Siyasal Kitabevi, 191-491.
Hansen, L. (2006). Security As Practice: Discourse Analysis in Bosnian War. London-New York: Routledge.
Karpat, K. (2012). Türk Dış Politikası Tarihi. İstanbul: Timaş Yayınları.
Kreiser, K. (2019). Son Osmanlı Yüzyılı (1826-1920), Klaus Kreiser ve Christoph H. Neumann, Küçük Türkiye Tarihi. Çev. Yunus Emre Gürbüz, İstanbul: İletişim Yayınları, 241-293.
Murinson, A. (2012). Turkish Foreign Policy In The Twenty-First Century, Mideast Security and Policy Studies, Sayı: 97, 1-31.
Neumann, C. H. (2019). Varoluş Krizi İçinde Osmanlı İmparatorluğu (1768-1826), Klaus Kreiser ve Christoph H. Neumann, Küçük Türkiye Tarihi. Çev. Yunus Emre Gürbüz, İstanbul: İletişim Yayınları, 217-241.
Oran, B. (2011). Giriş: Türk Dış Politikasının Teori ve Pratiği, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt I: 1919-1980, İstanbul: İletişim Yayınları, 17-94.
Oran, B. (2011). 1919-1923: Kurtuluş Yılları, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt I: 1919-1980, İstanbul: İletişim Yayınları, 95-239.
Oran, B. (2011). Dönemin Bilançosu, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt I: 1919-1980, İstanbul: İletişim Yayınları, 241-257.
Oran, B. (2011). Dönemin Bilançosu, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt I: 1919-1980, İstanbul: İletişim Yayınları, 387-398.
Oran, B. (2010). Dönemin Bilançosu, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt II: 1980-2001, İstanbul: İletişim Yayınları, 9-34.
Oran, B. (2013). Dönemin Bilançosu, Ed. Baskın Oran, Türk Dış Politikası Cilt III: 2001-2012, İstanbul: İletişim Yayınları, 13-249.
Parla, T. (2008). Türkiye’de Siyasal Kültürün Resmi Kaynakları/Cilt 3: Kemalist Tek-Parti İdeolojisi ve CHP’nin Altı Ok’u. İstanbul: Deniz Yayınları.
Perinçek, D. (2014). Kemalist Devrim-6 Atatürk’ün CHP Program ve Tüzükleri. İstanbul: Kaynak Yayınları.
Plano, J. C. ve Olton, R. (1988). The International Relations Dictionary. California: ABC Clio.
Sander, O. (2006). Türkiye’nin Dış Politikası. Der. Melek Fırat, Ankara: İmge Kitabevi.
Saraçoğlu, C. (2013). AKP, Milliyetçilik ve Dış Politika: Bir Milliyetçilik Doktrini Olarak Stratejik Derinlik, Alternatif Politika, Cilt 5, Sayı 1, 52-68.
Schonberg, K. K. (2009). Constructing 21. Century US Foreign Policy: Identity, Ideology and America’s World Role In New Era. New York: Palgrave Macmillan.
Sunar, B. (2013). Adalet ve Kalkınma Partisinin Dış Politika Söylemin Biçimlenmesinde Bir Etken Olarak Siyasal İlahiyat, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul.
Tamaki, T. (2010). Deconstructing Japan’s Image of South Korea: Identity in Foreign Policy. New York: Palgrave Macmillan.
Tunaya, T. Z. (2016). Türkiye’nin Siyasi Hayatında Batılılaşma Hareketleri. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
Yücel, G. (2018). Türklerin Varoluş Yolculuğunda İlk Adım: Devlet-Kimlik-Mekân, Ed. Mehmet Akif Okur, Güvenlik, Kargaşa ve Belirsizlik Çağında Nereye?, İstanbul: Kocav Yayınları, 77-90.
Anadolu Ajansı (2020, 9 Ocak). CHP Genel Başkanı Kılıçdaroğlu: Orta Doğu'nun barışa ihtiyacı var. Erişim adresi https://www.aa.com.tr/tr/politika/chp-genel-baskani-kilicdaroglu-orta-dogunun-barisa-ihtiyaci-var/1698240.
Cumhuriyet Halk Partisi Resmi Web Sitesi (2020). Seçim Bildirgeleri. Erişim adresi https://www.chp.org.tr/yayinlar/secim-bildirgeleri.
Cumhuriyet Halk Partisi Resmi Web Sitesi (2020). CHP Tarihi. Erişim adresi https://www.chp.org.tr/haberler/chp-tarihi.
Sözcü (2019, 23 Ağustos). Kılıçdaroğlu: Türkiye çok yakında daha güzel bir yolun başında yürüyecek. Erişim adresi https://www.sozcu.com.tr/2019/gundem/kilicdaroglu-balikesirde-konusuyor-5296250/.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (2020, 10 Mart). CHP Grup Toplantısı. Erişim Adresi https://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/haber_portal.aciklama?p1=148450.
Türk Dil Kurumu Sözlükleri (2020). Erişim adresi https://sozluk.gov.tr/.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yusuf Ziya Bölükbaşı ^*
0000-0003-4723-5977
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

26 Nisan 2021

Gönderilme Tarihi

21 Aralık 2020

Kabul Tarihi

11 Nisan 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 8 Sayı: 15

IZ

https://izlik.org/JA22CN23GD

APA

Bölükbaşı, Y. Z. (2021). TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP. Akademik Hassasiyetler, 8(15), 83-110. https://izlik.org/JA22CN23GD

AMA

1.Bölükbaşı YZ. TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP. Akademik Hassasiyetler. 2021;8(15):83-110. https://izlik.org/JA22CN23GD

Chicago

Bölükbaşı, Yusuf Ziya. 2021. “TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP”. Akademik Hassasiyetler 8 (15): 83-110. https://izlik.org/JA22CN23GD.

EndNote

Bölükbaşı YZ (01 Nisan 2021) TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP. Akademik Hassasiyetler 8 15 83–110.

IEEE

[1]Y. Z. Bölükbaşı, “TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP”, Akademik Hassasiyetler, c. 8, sy 15, ss. 83–110, Nis. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA22CN23GD

ISNAD

Bölükbaşı, Yusuf Ziya. “TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP”. Akademik Hassasiyetler 8/15 (01 Nisan 2021): 83-110. https://izlik.org/JA22CN23GD.

JAMA

1.Bölükbaşı YZ. TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP. Akademik Hassasiyetler. 2021;8:83–110.

MLA

Bölükbaşı, Yusuf Ziya. “TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP”. Akademik Hassasiyetler, c. 8, sy 15, Nisan 2021, ss. 83-110, https://izlik.org/JA22CN23GD.

Vancouver

1.Yusuf Ziya Bölükbaşı. TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP. Akademik Hassasiyetler [Internet]. 01 Nisan 2021;8(15):83-110. Erişim adresi: https://izlik.org/JA22CN23GD

MAKALE DEĞERLENDİRME SÜRECİ

Yazar tarafından gönderilen bir makale, gönderim tarihinden itibaren ön inceleme sürecine alınır. Bu kapsamda dergi sekreterliği tarafından çalışmanın; makale dosyası, telif sözleşmesi, benzerlik raporu (Turnitin/iThenticate vb.) ve diğer gerekli belgeler açısından eksiksiz ve dergi kurallarına uygun şekilde sisteme yüklenip yüklenmediği kontrol edilir. Eksik veya uygun olmayan başvurular değerlendirme sürecine alınmadan yazara iade edilir.

Ön inceleme aşamasını geçen çalışmalar, derginin yayın politikası, kapsamı ve bilimsel yaklaşımı açısından editöryal değerlendirmeye tabi tutulur. Derginin yayın çizgisine uygun bulunmayan çalışmalar bu aşamada reddedilebilir. Yayın kapsamına uygun bulunan çalışmalar ise şablon, yazım kuralları, kaynakça sistemi, öz/abstract/extended abstract yeterliliği, etik beyanlar ve akademik biçimsel kriterler bakımından ayrıntılı olarak incelenir. Tespit edilen eksikliklerin yazar tarafından belirtilen süre içerisinde tamamlanması beklenir. Gerekli düzenlemelerin yapılmaması halinde çalışma değerlendirme sürecine alınmayabilir.

Biçimsel ve editöryal incelemeleri başarıyla tamamlayan çalışmalar, bilimsel yeterliliklerinin değerlendirilmesi amacıyla alanında uzman en az iki hakeme çift taraflı kör hakemlik sistemi kapsamında gönderilir. Hakem değerlendirme süreleri derginin işleyişine, hakemlerin geri dönüş sürelerine, alan yoğunluğuna ve gerekli görülen revizyon süreçlerine bağlı olarak değişkenlik gösterebilmektedir. Hakemlerden gelen raporların yetersiz görülmesi, ek hakem atanması gerekliliği, kapsamlı düzeltme talepleri veya hakem değişiklikleri gibi durumlarda süreç uzayabilmektedir.

Hakem raporlarının olumlu olması halinde çalışma yayın sürecine alınır. Hakem görüşlerinin çelişmesi durumunda çalışma üçüncü bir hakeme yönlendirilebilir. Nihai yayın kararı, hakem raporları ve editöryal değerlendirmeler doğrultusunda Editörler Kurulu tarafından verilir. Ayrıca dil editörlüğü, akademik yeterlilik, yöntemsel uygunluk ve yayın ilkeleri bakımından gerekli görülen durumlarda Editörler Kurulu ek değerlendirme yapma hakkını saklı tutar.

Yayınlanmasına karar verilen çalışmalar, derginin yayın planı ve sayı yoğunluğu dikkate alınarak uygun sayıya yerleştirilir. İlgili sayıda yer bulunmaması halinde çalışma bir sonraki sayıya aktarılabilir. Yazar, değerlendirme sürecinin herhangi bir aşamasında çalışmasını geri çekme hakkına sahiptir; ancak bu talebin resmi olarak dergi editörlüğüne bildirilmesi gerekmektedir.

Makalenin gönderim tarihinden nihai yayın kararına kadar geçen süre; hakem değerlendirme süreçleri, revizyon aşamaları ve editöryal yoğunluk doğrultusunda değişebilmekte olup ortalama 4 ila 6 ay arasında sürmektedir. Ancak bazı durumlarda bu sürecin 1 yıla kadar uzaması mümkündür.

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP

CONTINUITY AND CHANGE IN TURKISH FOREIGN POLICY: KEMALISM AND CHP

Öz

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SÜREKLİLİK VE DEĞİŞİM: KEMALİZM VE CHP

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

IZ

Kaynak Göster