Yıl 2016, Cilt 3 , Sayı 1, Sayfalar 95 - 102 2016-06-01

TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ
REGIONAL REALITY OF THE NEUTRALITY POLICY OF TURKMENISTAN

İ. Hakkı ÜNLÜ [1]


20. Yüzyılın sonunda Sosyalist Bloğun dağılmasıyla Post-Sovyet coğrafyasında bazı değişimler yaşanmıştır. Bu değişimlerin başında, Avrasya bölgesinde yeni ve bağımsız devletlerin ortaya çıkması örnek olarak gösterilebilir. Bu devletlerden birisi de Türkmenistan Cumhuriyeti olup, bağımsızlığını ilan etmesi ile başta Orta Asya, Hazar Havzası ve hatta Kafkasya’daki coğrafya, siyasi ve jeopolitik yapının yeniden şekillenmesine etkisi olmuştur.Her ne kadar soğuk savaş yılları sona ermiş olsa da Türkmenistan, yeni çıkar çatışmalarına sebep olabilecek bir coğrafyada yer almaktadır. Türkmenistan, bağımsızlık sonrası devlet kimliğini ve ulusal bütünlüğünü sağlayabilmek ve koruyabilmek için daimî tarafsızlık siyasetini bir dış politika unsuru olarak benimsemiştir. Özellikle dış politikada daimî tarafsızlık çerçevesinde hareket etmeye özen göstermiş, BM Genel Kurulunda alınan bir kararla Türkmenistan, “Daimi Tarafsız Ülke” statüsünü kazanmıştır.Türkmenistan’ın doğal ve enerji kaynakları açısından zengin olan bir bölgede yer alması, Hazar Havzasına kıyıdaş bir ülke olarak kendini enerji güvenliği ve politikalarında söz sahibi olarak görme isteği, uygulamayı amaçladığı tarafsızlık politikasının sorgulanmasına imkân vermiştir.Bu çalışmada, enerji politikaları açısından Türkmenistan’ın tarafsızlık statüsünün Rusya ve İran’a rağmen bölgesel realite ile bağdaşıp bağdaşmayacağı, bu statünün gerçek anlamda bölgesel olarak uygulanabilirliği konuları üzerinde durulmaktadır.
20. Following the dissolution of the Socialist Bloc at the end of the 20th century, the post-Soviet area went through a number of changes. First among these changes was the emergence of new and independent states in the Eurasian Region. One such state was the Republic of Turkmenistan, which, by declaring its independence, influenced the reshaping of the geographic, political, and geopolitical structure of Central Asia, Caspian Basin, and even Caucasus. However long ago the Cold War may have ended, Turkmenistan is situated in a region where new conflicts of interest could arise. Turkmenistan has adopted perpetual neutrality as a foreign policy staple in order to ensure and safeguard its post-independence state identity and national integrity. It has strived to act in a frame of permanent neutrality especially with regards to its foreign policy; and it has obtained the status of “Permanently Neutral Power” in a resolution adopted by the UN General Assembly. The fact that Turkmenistan sits in a region rich with natural and energy resources and its aspirations to having a say on energy security and policies as a riparian country of the Caspian Basin have paved the way for its policy of neutrality that it aims to implement to be questioned. This research focuses on whether Turkmenistan's neutrality status is compatible, despite Russia and Iran, with the regional reality with respect to energy policies and the regional applicability of this status in real terms.
  • TÜRKSOY Araştırma Dergisi, Sayı 1, Haziran 2000,
  • http://www.shahidov.info/?p=1769,
  • Gültekin SÜMER, Uluslararası Hukuk ve Politika Cilt 6, Sayı: 23 ss.73-98, 2010,
  • Neytralniy Türkmenistan, 28 Mart 1996,
  • Mehmet Gönlübol, Uluslararası Politika, İlkeler-Kavramlar-Kurumlar, 4. Baskı, Atilla Kitabevi, Ankara 1993, s. 74.,
  • Fuat UÇAR, Dış Türkler, Fark Yayınları, 2. Baskı, S.189,
  • Xəzərin hüquqi statusu anlayışının meydangəlməsi,“Azerbaijan”portalı,http://www.azerbaijan.az/portal/WorldCommunity/Cas pianStatus/caspianStatus_a.html,
  • Feruza Jani. Relations between Iran and Central Asia (Synopsis). http://enews.fergananews.com/articles/2520,
  • Н.П. Кольчугин,“Каспийское море: процесс выработки правового статуса остается в тупике”, Институт Ближнего Востока, 16/05/2012, http://www.iimes.ru/?p=14732,
  • Mehrdad M. Mohsenin, The evolving security role of Iran in the Caspian region (9); The Security of the Caspian Sea Region/Gennady Chufrin (Oxford University Press, 2001). S: 170, http://books.sipri.org/files/books/SIPRI01Chufrin/SIPRI01Chufrin09.pdf,
  • http://economics.kazgazeta.kz/?p=2733,
  • Феруза Джани, "Сердар" или "Кяпаз": Какой суд рассудит Азербайджан c Туркменистаном?", 03/07/2012, http://www.fergananews.com/articles/7413,
  • http://www.enerji2023.org/index.php?option=com_content&view=category&layout =blog&id=15&Itemid=98&limitstart=25,
  • http://www.mfa.gov.tr/turkmenistan-siyasi-gorunumu.tr.mfa,
  • http://kazembassy.hr/foreign-policy-concept-for-2014-2020-republic-ofkazakhstan/
  • http://www.bilgesam.org/incele/204/-iran'in-afganistan-uzerindeki-artannufuzu/#.VwFShOyLRkg
Diğer ID JA75SZ56GF
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Yazar: İ. Hakkı ÜNLÜ

Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 1 Haziran 2016

Bibtex @ { cesmicihan250965, journal = {Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi}, issn = {2149-5866}, address = {T.C. Bartın Üniversitesi Bartın ve Yöresi Tarih – Kültür Araştırmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi}, publisher = {Bartın Üniversitesi}, year = {2016}, volume = {3}, pages = {95 - 102}, doi = {}, title = {TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ}, key = {cite}, author = {Ünlü, İ. Hakkı} }
APA Ünlü, İ . (2016). TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ . Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi , 3 (1) , 95-102 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/cesmicihan/issue/23554/250965
MLA Ünlü, İ . "TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ" . Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi 3 (2016 ): 95-102 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/cesmicihan/issue/23554/250965>
Chicago Ünlü, İ . "TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ". Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi 3 (2016 ): 95-102
RIS TY - JOUR T1 - TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ AU - İ. Hakkı Ünlü Y1 - 2016 PY - 2016 N1 - DO - T2 - Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 95 EP - 102 VL - 3 IS - 1 SN - 2149-5866- M3 - UR - Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ %A İ. Hakkı Ünlü %T TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ %D 2016 %J Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi %P 2149-5866- %V 3 %N 1 %R %U
ISNAD Ünlü, İ. Hakkı . "TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ". Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi 3 / 1 (Haziran 2016): 95-102 .
AMA Ünlü İ . TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ. ÇEŞM – İ CİHAN (Tarih – Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi) E – DERGİSİ. 2016; 3(1): 95-102.
Vancouver Ünlü İ . TÜRKMENİSTAN’IN TARAFSIZLIK POLİTİKASININ BÖLGESEL GERÇEKLİĞİ. Çeşm-i Cihan: Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi E-Dergisi. 2016; 3(1): 95-102.