Köpeklerde Spermanın Alınması, Saklanması ve Suni Tohumlamada Kullanılmasına Kısa Bir Bakış

Abstract

Günümüzde biyoteknolojik bir olgu haline gelen suni tohumlama yönteminden, özellikle vücut yapılarının farklılığı nedeniyle çiftleşemeyen köpeklerde büyük ölçüde yararlanılmaktadır. Suni tohumlama; alınan spermanın, ortam şartlarından korunması amacıyla sulandırılması, bazı kısa ve uzun süreli yöntemler kullanılarak saklanması ve uygun tekniklerle dişiye aktarılması ile olasıdır. Dolayısıyla, bu kısa derlemede, köpeklerde sperma alma sırasında erkeğe yaklaşım, spermanın alınması (parmak manipülasyonu, koni kauçuk lastik ve el masajı ile elektrik uyarımları (elektroejekülatör)), sulandırılması (Tes, Bes, Hepes, Pipes, Tris, Tes/Tris ve ticari sulandırıcılar ile 1:1-1:5 sulandırma oranında), kısa (+4 oC’de) - uzun süreli (ampul, pellet ve payet ile) dondurarak saklanması (sıvı azot içinde, -196 oC’de) ve suni tohumlama yöntemleri (kateterle intravaginal, Norveç kateteri ile intrauterin, endoskopik yöntemle intrauterin ve cerrahi teknikle intrauterin) hakkında kısa bilgiler verilmiştir.

Keywords

• köpek
• sperma alımı
• dondurma-eritme
• suni tohumlama

Abstract

Today, the methods of artificial insemination, that have recently became a biotechnological phenomenon, have being used in dogs especially for those partners that are largely unable to mate because of differences in their body sizes. Artificial insemination is likely only by diluting the semen collected in order to protect it from the environmental conditions, by using some short- and long-term preservation methods and by transferring it into the females with proper techniques. Therefore, in this brief review, some data about the approach to the male at the time of semen collection, as well as the collection itself (digital manipulation, conic plastic rubber along with hand massage, and electrical stimulations (the electroejeculator)), dilution (Tes, Bes, Hepes, Pipes, Tris, Tes/Tris and commercial extenders, at 1:1-1:5 dilution rate), short (at +4 oC) - and long-term (in ampoule, pellet and straw) frozen storage (within liquid nitrogen, at -196 oC) of semen and artificial insemination methods (intravaginal catheter, Norwegian intrauterine catheter, endoscopic intrauterine and surgical intrauterine technique)) are given in dogs

References

1. 1. Baran A. (2015): Köpeklerde Reprodüksiyon ve Suni Tohumlama. Ders Notu, İstanbul Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Dölerme ve Suni Tohumlama Anabilim Dalı, İstanbul. 2. De Leeuw FE, De Leeuw AM, Den Das JH, Colenbrander B, Verkleij AJ (1993): Effect of various cryoprotective agents and membranes stabilizing compounds on bull sperm membrane integrity after cooling and freezing. Cryobiology, 30, 32-44. 3. Moce E, Vicente JS, Lavara R (2003): Effect of freezing-thawing protocols on the performance of semen from three rabbit lines after artificial insemination. Theriogenology, 60, 115-123. 4. Müller B, Kircher C (1978): Influence of seminal plasma proteins on motility of rabbit spermatozoa. J Reprod Fertil, 54, 167-172. 5. Silva LDM, Verstegen JP (1995): Comparisons between three different extenders for canine intrauterine insemination with frozen-thawed spermatozoa. Theriogenology, 44, 571-579. 6. Smith FO (1985): Cryopreservation of canine semen. Technique and performance. Diss Abstr Int B-Sci and Engin, 11, 3441. 7. Trimeche A, Anton M, Renard P, Gabdemer, G, Tainturier D (1997): Quail egg yolk: A novel cryoprotectant for the freeze preservation of poitou jackass sperm. Cryobiology, 34, 385-393. 8. Uçar Ö. (2000). Acrosome Reaction and Cryopreservation of Dog Spermatozoa. PhD thesis. Bristol University, Bristol, UK. 9. Uçar, Ö. (2004): Akrozom reaksiyonunun sperma kalitesi, muhafazası ve suni tohumlama başarısındaki rolü. Kafkas Üniv. Vet. Fak. Derg., 10: 117-124 (Derleme). 10. Uysal O, Korkmaz T, Tosun H (2005): Effect of bovine serum albumine on freezing of canine semen. Indian Vet J, 82, 97-98. 11. Uysal O, Varışlı Ö, Yavaş İ. Bucak M N, Tosun H (2007): Cryopreservation of canine semen at different freezing/thawing programs. Indian Vet J, 84, 54-57. 12. Weitze KF (1981): Tiefgefrierkonservierung von kaninchensperma. 1. bedetung der anzahl intakter spermien für den besamungserflog. Zuchthygiene, 16, 212- 218. 13. Weitze KF, Petzoldt R (1992): Preservation of gamets. Anim Reprod. Sci, 28, 229-235. 14. Yanagimachi R (1988): Mammalian fertilization. Chapter 5, In: The Physiology of Reproduction. 2nd Ed. Knobil E., Neill J. (Eds). pp.189-317. Raven Press Ltd, New York, USA.