In this study, it is aimed to find out whether the process typeselection of the female and male columnists differ in conveying their mentalrepresentations relating reality to the language system and whether politicalideology is a factor in this selection by analyzing op-ed articles, a type ofmedia discourse. In line with thisobjective, the op-ed articles have been analyzedin terms of transitivity system belonging to the experiential metafunctionwhich is the subcategory of ideational metafunction of language in Systemic FunctionalGrammar and the effects of the columnist’sgender and the political ideology adopted by the newspaper in the processchoice have been investigated. The findings of the study show that femaleand male columnists have constructed the reality via different processes, and the female columnists have mostly usedmental, relational and behavioral process types, while male columnists havefrequently used the material process type. Additionally, it has been determinedthat the political ideology of the newspaper has affected the selection ofprocess types by female and male columnists. Relatingto this, in secular and liberal ideologyfemale columnists, and in Islamic ideology male columnistshave more frequently used the relational processes.
Bu çalışmada bir medya söylem türü olan gazeteköşe yazıları incelenerek kadın ve erkek köşe yazarlarının gerçekliğe ilişkinzihinsel temsillerini dil dizgesine aktarımında yaptıkları süreç seçimlerininbir farklılık gösterip göstermediğinin ve politik ideolojinin söz konususeçimde bir etmen olup olmadığının ortaya konması amaçlanmıştır. Bu amaçdoğrultusunda Dizgeci İşlevsel Dilbilgisi Kuramı temel alınarak, köşe yazılarıdilin üstişlevlerinden düşünsel üstişlevin bir alt ulamı olan yaşantısalüstişlevin inceleme alanlarından biri olan geçişlilik dizgesi çerçevesindeçözümlenmiş, yazar cinsiyetinin ve gazetenin benimsediği politik ideolojininsüreç seçimindeki etkisi irdelenmiştir. Çalışmanın bulguları, kadın ve erkekköşe yazarların gerçekliği farklı süreçler aracılığıyla kurguladığını, kadınköşe yazarların, metinlerinde zihinsel, ilişkisel ve davranışsal süreçtürlerini, erkek köşe yazarların ise maddesel süreç türünü daha çokyeğlediklerini göstermektedir. Ayrıca gazetenin politik ideolojisinin kadın ve erkekköşe yazarların yaptıkları süreç seçimlerinde etkili olduğu saptanmıştır. Bunagöre Laik ve Liberal ideolojide kadın köşe yazarlar, İslami ideolojide iseerkek köşe yazarlar ilişkisel süreçleri daha çok kullanmaktadır.