egehfd Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2147-3463 2667-6648 Ege Üniversitesi HEMŞİRELERİN KAN ŞEKERİ ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ İLE İLGİLİ GÖZLEMSEL BİR ÇALIŞMA AN OBSERVATIONAL STUDY ON BLOOD GLUCOSE LEVEL MEASUREMENT METHODS IMPLEMENTED BY NURSES https://orcid.org/0000-0001-6931-5914 Ergin Eda Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi https://orcid.org/0000-0002-3158-2790 Zaybak Ayten Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi 12 25 2018 34 3 63 72 09 06 2018 12 04 2018 Copyright © 2011, Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2011 Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi

Başlık:HEMŞİRELERİN KAN ŞEKERİ ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ İLE İLGİLİ GÖZLEMSEL BİR ÇALIŞMAÖzet:Amaç: Buaraştırma hemşirelerin kan şekeriölçümünü sırasındaki uygulamalarının belirlenmesi amacıyla yapılmış gözlemselbir çalışmadır. Gereçve Yöntem: Araştırma Aralık 2016- Haziran 2017 arasında birüniversite hastanesinde yapılmıştır. Araştırmanın örnekleminin bir üniversitehastanesinin dahiliye ve cerrahi klinikleri ile yoğun bakım kliniklerindeçalışan ve kan şekeri ölçümü sırasında gözlemlenebilen 60 hemşireoluşturmuştur. Verilerin toplanmasında gözlem sırasında kullanılmakamacıyla her kan şekeri ölçümüne ilişkin literatür doğrultusunda hazırlanmışkan şekeri ölçümü uygulama basamaklarını içeren "Gözlem Formu" ve Hemşirelerinsosyademografik özelliklerini içeren hemşirenin yaşı, cinsiyeti, çalıştığıklinik, meslekte çalışma deneyimi, eğitim durumunu sorularından oluşan “BireyTanıtım Formu” uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 21,0 programındadeğerlendirilmiştir.Bulgular: Hemşirelerin kan şekeri ölçümü basamaklarınıdoğru şekilde yerine getirme durumları incelendiğinde; hemşirelerin %90’nınhastanın işlem öncesi ellerinin yıkamasını sorgulamadığı saptanmıştır.Çalışmaya katılan hemşirelerin %60’ı hastanın parmağını alkollü pamuklatemizlemezken, alkollü pamukla temizleyenlerin %21,7’sinin alkolünkurumasını beklemeden kuru pamukla sildiği belirlenmiştir. Hastanın delinecekparmağını aşağı doğru sıkıştırmayı hemşirelerin %45’i uygulamamıştır.Hemşirelerin %100’ü tek kullanımlık delici kullanmış, ilk çıkan kanı kurupamukla silip, ikinci çıkan kanı stribe okutmuş, işlem sonunda kuru pamuklaparmağı kapatmış ve malzemeleri uygun şekilde kaldırmıştır. Sonuç: Araştırmada hemşirelerin, kan şekeri ölçümü uygulamasına ilişkinasepsi ilkelerini içeren işlem basamaklarındaki becerileri istenilen düzeyde gerçekleştiremediklerisonucuna varılmıştır.Anahtar kelimeler: Kan şekeri, Hemşirelik, Gözlemsel ÇalışmaDestekleyen kurumlar: yokKaynakça:Akça Ay F. TemelHemşirelik Kavramlar, İlkeler, Uygulamalar. İstanbul; 2007: İstabul MedikalYayıncılık.American DiabetesAssociation (ADA). Standards of Medical Care in Diabetes. Diabetes Care,2016;39 (Suppl. 1):1-119.Aştı AT, Karadağ A.Hemşirelik Esasları Hemşirelik Bilimi ve Sanatı. İstanbul; 2013: AkademiYayıncılık. Bektaş H. Taylor KlinikHemşirelik Becerileri- Bir Hemşirelik Süreci Yaklaşımı. Ankara; 2015: NobelAkademik Yayıncılık.Bozdemir E. LaboratuvarAnalizlerinde Doğru Örnek Alımı. STED, 2006;15:1,1-6.Caple C, Allen L,Pravikoff, D. Blood Glucose Testing at the Bedside. NursingPractice & Skill. 2017 Erişimadresi:https://www.ebscohost.com/assets-sample-content/NRC_Blood-Glucose-Testing-at-the-Bedside-NPS.pdfDikmen Y, Akın Korhan E. Hemşirelik EsaslarıKlinik Uygulama Rehberleri. İzmir;2016:AkademisyenKitabevi.Fruhstorfer H, Quarder O.Blood glucose monitoring: milking the finger and using the first drop of bloodgive correct glucose values. Diabetes research and clinical practice, 2009;85(1): 14-15.Hirose T, Mita T,Fujitani Y, Kawamori R, Watada H. Glucose monitoring after fruit peeling:pseudohyperglycemia when neglecting hand washing before fingertip bloodsampling: wash your hands with tap water before you check blood glucose level.Diabetes Care. 2011; 34(3):596-7. doi: 10.2337/dc10-1705.Hortensius J, KleefstraN, Slingerland RJ, Fokkert MJ, Groenier KH, Houweling ST, Bilo HJ. The influenceof a soiled finger in capillary blood glucose monitoring. The NetherlandsJournal of Medicine, 2010;68:330-331.Hortensius J, SlingerlandRJ, Kleefstra N, Logtenberg SJ, Groenier KH, Houweling ST, Bilo HJ.Self-monitoring of blood glucose: The use of the first or the second drop ofblood. Diabetes Care, 2011;34: 556-560. doi:10.2337/ dc10-1694Hortensius J, van derBijl JJ, Kleefstra N, Houweling ST, Bilo HJ. Self monitoring of blood glucose:Professional advice and Daily practice of patients with diabetes. The DiabetesEducator, 2012;38: 101-107. doi:10.1177/0145721711427787Karon BS, Donato LJ,Larsen CM, Siebenaler LK, Wells AE, Wood-Wentz CM, ... & Curry TB. Accuracyof capillary and arterial whole blood glucose measurements using a glucosemeter in patients under general anesthesia in the operating room.Anesthesiology: The Journal of the American Society of Anesthesiologists,2017;127(3): 466-474.Li M, Wang X, Shan Z.Deciding between using the first or second drop of blood for the selfmonitoring of blood glucose. Primary Care Diabetes, 2014;8:365- 369.doi:10.1016/j.pcd.2014.03.003Mbanya, J C, Aschner P,Chan, J C, Gagliardino J J, Saji J. Self-monitoring of blood glucose (SMBG) andglycaemic control in Cameroon: Results of the International Diabetes ManagementPractices Study (IDMPS).Diabetes research and clinical practice,2017;126:198-201.Nayeri F, Shariat M,Behbahani HMM, Dehghan P, Ebrahim B. Blood glucose measurement by glucometer incomparison with standard method in diagnosis of neonatal hypoglycemia.ActaMedica Iranica,2014;52(8): 627.Palese A, Fabbro E,Casetta A, Mansutti I. First or second drop of blood in capillary glucosemonitoring: Findings from a quantitative study. Journal of Emergency Nursing,2016;42: 420-426. doi:10.1016/j.jen.2016.03.027Sagkal Midilli T, ErgınE, Baysal E, Arı Z. Comparison of Glucose Values of Blood Samples Taken inThree Different Ways.Clinical Nursing Research, 2017;1-20. doi:10.1177/1054773817719379TEMD. Diabetes MellitusÇalışma ve Eğitim Grubu. Diabetes Mellitus ve Komplikasyonlarının Tanı, Tedavive İzlem Kılavuzu-2016. 8. Baskı. Ankara: Miki Matbaacılık San. ve Tic. Ltd.Şti; 2016: 1-217 Yıldırım A, Şimşek H.Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara; 2008: Seçkin Yayıncılık.

Objective: This study was planned as anobservational study to determine nurses' practices to measure blood glucoselevels.Materials andMethods: The study was conducted between December 2016 and June 2017 in auniversity hospital. The study sample comprised 60 nurses who worked in theinternal diseases and surgical clinics, and intensive care units of auniversity hospital and were observed how they measured blood glucose levels.To collect the study data 2 tools were used: One of them is the"Observation Form" developed in line with the literature. It includesthe steps in the measurement of blood glucose levels. The other tool is the “Personal InformationForm” which consists of items questioning nurses’ sociodemographiccharacteristics such as age, gender, clinic they work in, clinical workingexperience, and education situation. The data obtained from the study wereanalyzed in the SPSS 21.0 program.Results: Monitoring the nurseswhether they performed blood glucose level measurement steps appropriatelydemonstrated that 90% of them did not ask patients whether they washed theirhands before the procedure. While 60% of the nurses participatingin the study did not clean the patient's fingers with alcohol-soaked cottonwool, of the nurses who did it, 21.7% wiped the finger with dry cotton woolwithout waiting for the alcohol to dry, 45% did not press down the finger to bepricked, 100% used a single-use lancet, cleaned the first blood drop with drycotton wool, put the next blood drop on a test strip, loaded the test stripinto the blood glucose meter, placed a piece of dry cotton wool on the prickedfinger and put away the materials they used appropriately.Conclusion: In the study, it was concluded that the participating nurses did notperform the asepsis principles required for the blood glucose levelmeasurement. It is recommended that in clinics, standard procedures to measureblood glucose levels should be developed and that documents containing thesteps of the procedure should be prepared.

 Kan şekeri Hemşirelik Gözlemsel Çalışma Blood glucose Nursing Observational Study Akça Ay F. Temel Hemşirelik Kavramlar, İlkeler, Uygulamalar. İstanbul; 2007: İstabul Medikal Yayıncılık. American Diabetes Association (ADA). Standards of Medical Care in Diabetes. Diabetes Care, 2016;39 (Suppl. 1):1-119. Aştı AT, Karadağ A. Hemşirelik Esasları Hemşirelik Bilimi ve Sanatı. İstanbul; 2013: Akademi Yayıncılık. Bektaş H. Taylor Klinik Hemşirelik Becerileri- Bir Hemşirelik Süreci Yaklaşımı. Ankara; 2015: Nobel Akademik Yayıncılık. Bozdemir E. Laboratuvar Analizlerinde Doğru Örnek Alımı. STED, 2006;15:1,1-6. Caple C, Allen L, Pravikoff, D. Blood Glucose Testing at the Bedside. Nursing Practice & Skill. 2017 Erişim adresi:https://www.ebscohost.com/assets-sample-content/NRC_Blood-Glucose-Testing-at-the-Bedside-NPS.pdf Dikmen Y, Akın Korhan E. Hemşirelik Esasları Klinik Uygulama Rehberleri. İzmir;2016: Akademisyen Kitabevi. Fruhstorfer H, Quarder O. Blood glucose monitoring: milking the finger and using the first drop of blood give correct glucose values. Diabetes research and clinical practice, 2009; 85(1): 14-15.doi: 10.1016/j.diabres.2009.04.019 Hirose T, Mita T, Fujitani Y, Kawamori R, Watada H. Glucose monitoring after fruit peeling: pseudohyperglycemia when neglecting hand washing before fingertip blood sampling: wash your hands with tap water before you check blood glucose level. Diabetes Care. 2011; 34(3):596-7. doi: 10.2337/dc10-1705. Hortensius J, Kleefstra N, Slingerland RJ, Fokkert MJ, Groenier KH, Houweling ST, Bilo HJ. The influence of a soiled finger in capillary blood glucose monitoring. The Netherlands Journal of Medicine, 2010;68:330-331. Hortensius J, Slingerland RJ, Kleefstra N, Logtenberg SJ, Groenier KH, Houweling ST, Bilo HJ. Self-monitoring of blood glucose: The use of the first or the second drop of blood. Diabetes Care, 2011;34: 556-560. doi:10.2337/ dc10-1694 Hortensius J, van der Bijl JJ, Kleefstra N, Houweling ST, Bilo HJ. Self monitoring of blood glucose: Professional advice and Daily practice of patients with diabetes. The Diabetes Educator, 2012;38: 101-107. doi:10.1177/0145721711427787 Karon BS, Donato LJ, Larsen CM, Siebenaler LK, Wells AE, Wood-Wentz CM, ... & Curry TB. Accuracy of capillary and arterial whole blood glucose measurements using a glucose meter in patients under general anesthesia in the operating room. Anesthesiology: The Journal of the American Society of Anesthesiologists, 2017;127(3): 466-474. doi:10.1097/ALN.0000000000001708 Li M, Wang X, Shan Z. Deciding between using the first or second drop of blood for the self monitoring of blood glucose. Primary Care Diabetes, 2014;8:365- 369. doi:10.1016/j.pcd.2014.03.003 Mbanya, J C, Aschner P, Chan, J C, Gagliardino J J, Saji J. Self-monitoring of blood glucose (SMBG) and glycaemic control in Cameroon: Results of the International Diabetes Management Practices Study (IDMPS). Diabetes research and clinical practice, 2017;126:198-201. doi:10.1016/j.diabres.2016.11.029 Nayeri F, Shariat M, Behbahani HMM, Dehghan P, Ebrahim B. Blood glucose measurement by glucometer in comparison with standard method in diagnosis of neonatal hypoglycemia. Acta Medica Iranica, 2014;52(8): 627. Palese A, Fabbro E, Casetta A, Mansutti I. First or second drop of blood in capillary glucose monitoring: Findings from a quantitative study. Journal of Emergency Nursing, 2016;42: 420-426. doi:10.1016/j.jen.2016.03.027 Sagkal Midilli T, Ergın E, Baysal E, Arı Z. Comparison of Glucose Values of Blood Samples Taken in Three Different Ways. Clinical Nursing Research, 2017;1-20. doi:10.1177/1054773817719379 TEMD. Diabetes Mellitus Çalışma ve Eğitim Grubu. Diabetes Mellitus ve Komplikasyonlarının Tanı, Tedavi ve İzlem Kılavuzu-2016. 8. Baskı. Ankara: Miki Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti; 2016: 1-217 Yıldırım A, Şimşek H. Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara; 2008: Seçkin Yayıncılık.