Bu çalışmada ortaokulda seçmeli ders olarak verilen Ahlak ve Yurttaşlık eğitimi dersinin öğrencilerin ahlaki ve etkin vatandaşlık düzeylerini ne ölçüde etkilediği amaçlanmaktadır. Çalışma kapsamında iki ayrı okulda öğrenim gören öğrenciler kontrol ve deney grubu olarak belirlenmiştir. Kontrol grubunda 14 öğrenci, deney grubunda ise 9 öğrenci yer almaktadır. Ahlak ve Yurttaşlık eğitimi dersini gören katılımcı öğrencilere ve öğretmenlere ahlaki ve etkin vatandaşlık düzeylerini tespit etmek için yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Öğrencilerin ahlaki olgunluk ve etkin vatandaşlık düzeylerini belirlemek amacıyla ahlaki olgunluk ve etkin vatandaşlık ölçekleri uygulanmıştır. Karma desen yöntemi ile elde edilen veriler nicel ve nitel yöntemlerle analiz edilmiştir. Nicel yöntem ile yapılan analizler t-testi, ANAOVA gibi yöntemlerle, nitel yöntem ile yapılan analizler ise içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Nicel analizlerden elde edilen bulgulara göre Ahlak ve Yurttaşlık Eğitimi dersinin öğrencilerin; deney ve kontrol gruplarının hem ahlaki olgunluk hem de etkin vatandaşlık düzeyleri açısından öntest ve sontest puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p> .05). Bu durum, Ahlak ve Yurttaşlık Eğitimi dersinin kısa vadede uygulanmasının öğrencilerde anlamlı bir değişim yaratmadığını ortaya koymuştur. Bir eğitim öğretim yılı süresince uygulanmış olan ölçme araçlarının öğrencilerin değer yargıları ve davranış biçimlerinde yeterli derecede değişim yaratmadığı söylenebilir. Ahlak ve Yurttaşlık Eğitimi dersinin öğrenci değer yargıları ve davranış biçimlerinde istenen değişimlerin gerçekleşmesi için uzun vadeli ve sürdürülebilir bir şekilde planlanması gerekmektedir. Ayrıca derste kullanılacak yöntem ve teknikler öğrencilerin aktif katılımını desteklemeli ve ders öğretimi sadece okul içinde değil, okul dışında da etkili olacak şekilde tasarlanmalıdır.
This study aims to determine the extent to which the Ethics and Citizenship Education course, offered as an elective in middle school, affects students' moral and active citizenship levels. Within the scope of the study, students attending two separate schools were designated as the control and experimental groups. The control group consisted of 14 students, while the experimental group consisted of 9 students. Semi-structured interview forms were used to determine the moral and active citizenship levels of the participating students and teachers who took the Ethics and Citizenship Education course. Moral maturity and active citizenship scales were applied to determine the students' moral maturity and active citizenship levels. The data obtained using the mixed-methods design were analyzed using quantitative and qualitative methods. Quantitative analyses were performed using methods such as t-tests and ANOVA, while qualitative analyses were evaluated using content analysis. According to the findings obtained from quantitative analyses, there was no statistically significant difference between the pre-test and post-test scores of the experimental and control groups in terms of both moral maturity and active citizenship levels (p > .05). This situation revealed that the short-term implementation of the Ethics and Citizenship Education course did not create a meaningful change in students. It can be said that the measurement tools applied throughout the academic year did not create sufficient change in students' value judgments and behavior patterns. The Ethics and Citizenship Education course needs to be planned in a long-term and sustainable manner to achieve the desired changes in students' value judgments and behavior patterns. Furthermore, the methods and techniques used in the course should encourage active student participation, and the course should be designed to be effective not only within the school but also outside of it.