Araştırma Makalesi

LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü

Sayı: 30 15 Aralık 2021
PDF İndir
TR EN

LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü

Öz

Kontrolcü yapılar bir sistemin davranışlarını doğrudan veya dolaylı bir şekilde yöneten yapılardır. Sistemin kontrol mekanizması o sistemin yaptığı işin verimliliğini artırabilecek potansiyelde bir kontrol metodu seçerek sağlanır. Günümüz teknolojisine bakıldığında kontrol teorisi adı altında gerçekleştirilen bilimsel çalışmaların sonucunda literatüre geçmiş ve endüstriyel pek çok alanda uygulanabilen kontrol yöntemleri mevcuttur. Doğrusal veya doğrusal olmayan bir mantıkta işleyen sistemlerin yönetim yapıları da bu çalışma mantığına uyumlu seçilmektedir. Uyumlama veya kontrol problemi olarak da isimlendirilen yönetim tasarlama sürecinde sistemin matematiksel modeli bulunmaktadır. Sonrasında bulunan bu model ile kontrol hesaplamaları sağlanmaktadır. Örneğin optimal bir kontrolün sağlanmasında oluşturulan maliyet fonksiyonu yani optimum çalışma temelli matematiksel modellemenin içerdiği katsayılar kontrol edeceği sistemin hızını ve kullanacağı enerjiyi belirleyebilmektedir. Bu yöntemlerin bazıları hareketli sistemlerde kullanılarak dinamikliğin değişken ortam şartlarına göre uyumlu olmasını sağlamaktadır. Özellikle elektrik motorlarının kullanıldığı sistemlerde hassas hız ve yön kontrolleri için hızlı tepki verebilen kontrol yöntemleri dahil edilmektedir. Bu uygulamada ise MATLAB Simulink ortamında DC motorun 2 farklı kontrol yöntemi ile hız kontrolü gerçekleştirilerek performans analizleri incelenmiştir. Öncelikle PID (Proportional - Integral - Derivative) kontrol kullanılarak hız bilgisi giriş sinyali olarak sisteme uygulanmıştır. En uygun kontrol katsayılarını bulmak adına farklı kontrol katsayıları ile test işlemleri gerçekleştirilmiştir. Daha sonrasında mevcut tasarıma LQR (Linear Quadratic Regulator) kontrol mekanizması dahil edilerek tıpkı PID uygulamasında olduğu gibi katsayı belirleme çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Katsayı optimizasyonu işlemlerinden sonra 2 farklı kontrol yönteminin uygulandığı sistemin giriş sinyaline bağlı olarak ürettiği çıkış sinyalleri grafiksel olarak analiz edilmiş ve karşılaştırma materyali olarak kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Hekimoğlu, B., Ekinci, S., Demiray, V., Doguruci, R., & Yıldırım, A. (2018). Speed control of DC motor using PID controller tuned by salp swarm algorithm. In Proc. IENSC (pp. 1878-1889).
  2. Ataner, E., Özdeş, B., Durdu, A., & Terzioğlu, H. STM32 Based Underwater Control Card Design. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 351-356.
  3. Prasad, L. B., Tyagi, B., & Gupta, H. O. (2014). Optimal control of nonlinear inverted pendulum system using PID controller and LQR: performance analysis without and with disturbance input. International Journal of Automation and Computing, 11(6), 661-670.
  4. Kizir, S. E. L. Ç. U. K. (2019). Real Time Full State Feedback Control of a Seesaw System Based on LQR.
  5. ÇATALBAŞ, M. C., BAYRAK, Z. U., & GÜLTEN, A. (2015). Hava taşıtlarının uçuş kontrolü için doğrusal kuadratik regülator yöntemi ile optimal kontrolör tasarımı. Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 27(2), 1-9.
  6. Ozkaya, U., & Seyfi, L. (2016). A novel fuzzy logic model for intelligent traffic systems. Electronics World, 122(1960), 36-39.
  7. Ata, B., & Coban, R. (2017). Linear quadratic optimal control of an inverted pendulum on a cart using artificial bee colony algorithm: an experimental study. Cukurova University Journal of the Faculty of Engineering and Architecture, 32(2), 109-123.
  8. Hummadi, R. M. A. M. (2012). Simulation of optimal speed control for a DC motor using linear quadratic regulator (LQR). Journal of Engineering, 18(3).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

11 Ekim 2021

Kabul Tarihi

3 Aralık 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 30

Kaynak Göster

APA
Yeşil, F., Sungur, C., & Canan, S. (2021). LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 30, 73-78. https://doi.org/10.31590/ejosat.1008173
AMA
1.Yeşil F, Sungur C, Canan S. LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü. EJOSAT. 2021;(30):73-78. doi:10.31590/ejosat.1008173
Chicago
Yeşil, Furkan, Cemil Sungur, ve Süleyman Canan. 2021. “LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 30: 73-78. https://doi.org/10.31590/ejosat.1008173.
EndNote
Yeşil F, Sungur C, Canan S (01 Aralık 2021) LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 30 73–78.
IEEE
[1]F. Yeşil, C. Sungur, ve S. Canan, “LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü”, EJOSAT, sy 30, ss. 73–78, Ara. 2021, doi: 10.31590/ejosat.1008173.
ISNAD
Yeşil, Furkan - Sungur, Cemil - Canan, Süleyman. “LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 30 (01 Aralık 2021): 73-78. https://doi.org/10.31590/ejosat.1008173.
JAMA
1.Yeşil F, Sungur C, Canan S. LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü. EJOSAT. 2021;:73–78.
MLA
Yeşil, Furkan, vd. “LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, sy 30, Aralık 2021, ss. 73-78, doi:10.31590/ejosat.1008173.
Vancouver
1.Furkan Yeşil, Cemil Sungur, Süleyman Canan. LQR ve PID Kontrol Modelleri Temelinde DC Motorun Hız Kontrolü. EJOSAT. 01 Aralık 2021;(30):73-8. doi:10.31590/ejosat.1008173