Bir Havalimanında Yolcu Hareketlerinin Sistem Simülasyonundan Yararlanılarak İncelenmesi
Öz
Günümüzde artan yolcu talebi ve uçuş yoğunluğu, özellikle kapasitesi sınırlı havalimanlarında uzun bekleme süreleri ve operasyonel darboğazlara yol açmaktadır. Bu çalışmada, bir havalimanının iç hatlar terminalinde yolcu hareketleri kesikli olay simülasyonu yaklaşımıyla modellenmiş ve sistem performansı analiz edilmiştir. Simülasyon modeli, 2019 yılına ait gerçek yolcu verileri kullanılarak Arena yazılımı ortamında geliştirilmiş ve model geçerlemesi gerçek sistem verileri ile karşılaştırmalı olarak gerçekleştirilmiştir.
Çalışmanın ikinci aşamasında, bütçe kısıtı altında yolcuların sistemde geçirdikleri toplam süreyi minimize etmek amacıyla Arena–OptQuest entegrasyonu kullanılarak simülasyon tabanlı bir optimizasyon modeli kurulmuştur. Check-in personeli sayısı ve self-servis kiosk kullanımı karar değişkenleri olarak ele alınmıştır. Elde edilen sonuçlar, kiosk kullanımının aktif olmadığı ve 10 check-in personeli ile çalışılan senaryonun en uygun çözüm olduğunu göstermiştir. Bu iyileştirme ile yolcuların sistemde geçirdikleri ortalama süre önemli ölçüde azaltılmıştır.
Çalışma, havalimanı terminal operasyonlarında yalnızca mevcut durum analizi sunmakla kalmayıp, bütçe kısıtı altında uygulanabilir ve nicel temelli bir karar destek yaklaşımı ortaya koyması bakımından literatüre katkı sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] Oprea, C., Rosca, M., Rosca, E., Costea, I., Ilie, A., Dinu, O., & Ruscă, A. (2024). Analyzing passenger flows in an airport terminal: a discrete simulation model. Computation, 12(11), 223. https://doi.org/10.3390/computation12110223
- [2] Akyıldız, G., & Gürsoy, M. (2007). Havaalanı kapı ataması problemine ilişkin bir inceleme. Ulusal Ulaştırma Kongresi Bildiriler Kitabı, 165–174.
- [3] Akdeniz, H. A., & Tatar, B. (2009). Havalimanında kuyruk simülasyonu: İzmir-Gaziemir Adnan Menderes Havalimanı uygulaması. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(3), 3-12.
- [4] Canpolat, F. A., & Dağlı, D. (2020). Elazığ İli’nde arazi kullanımı değişimi (2006–2018) ve simülasyonu (2030). International Journal of Geography and Geography Education (IGGE), 42, 702–723. https://doi.org/10.32003/igge.746668.
- [5] Sınar, G. (2015). Toplama noktası sistemi ve Ankara Esenboğa Havalimanı uygulaması (Yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü).
- [6] Pérez, E., Taunton, L., & Sefair, J. A. (2021). A simulation-optimization approach to improve the allocation of security screening resources in airport terminal checkpoints. In Proceedings of the 2021 Winter Simulation Conference (pp. 1–12). IEEE. https://doi.org/10.1109/WSC52266.2021.9715421.
- [7] Scozzaro, G., Mancel, C., Delahaye, D., & Feron, E. (2022). Optimising security screening resources during airport access mode disruptions. Proceedings of the 12th SESAR Innovation Days. Budapest, Hungary.
- [8] Brun, A., Feron, E., Alam, S., & Delahaye, D. (2025). Schedule optimization and staff allocation for airport security checkpoints using guided simulated annealing and integer linear programming. Journal of Air Transport Management, 124, 102746. https://doi.org/10.1016/j.jairtraman.2025.102746.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Karar Desteği ve Grup Destek Sistemleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Gülçin Canbulut
*
0000-0001-7106-4528
Türkiye
Deniz Canpolat
0009-0000-6043-858X
Türkiye
Beyza Baktır
0009-0004-9936-1611
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
17 Temmuz 2026
Gönderilme Tarihi
22 Eylül 2025
Kabul Tarihi
7 Nisan 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 42 Sayı: 2