Etik Kuralları

ETİK KURALLARI
Bilimsel Araştırma Etiği

  1. Etik kurulu raporu için şu hususlar dikkate alınmalıdır:
  2. Sosyal bilimlerde yapılan araştırmalar için ve etik kurul kararı gerektiren klinik ve deneysel insan ve hayvanlar üzerindeki çalışmalar için ayrı ayrı etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir. Makalelerde Araştırma ve Yayın Etiğine uyulduğuna dair ifadeye yer verilmelidir.
  3. Etik Kurul izni gerektiren çalışmalarda, izinle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve sayı no) yöntem bölümünde ve ayrıca makale ilk/son sayfasında yer verilmelidir.
  4. Olgu sunumlarında, bilgilendirilmiş gönüllü olur/onam formunun imzalatıldığına dair bilgiye makalede yer verilmesi gereklidir.
  5. Etik Kurul izni gerektiren araştırmalar şöyledir:
  6. Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar. İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dahil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması, İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar, Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar, Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar. Ayrıca; başkalarına ait ölçek, anket, fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve belirtilmesi, Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun belirtilmesi.
  7. 2020 yılı öncesi araştırma verileri kullanılmış, yüksek lisans/doktora çalışmalarından üretilmiş (makalede belirtilmelidir), bir önceki yıl dergiye yayın başvurusunda bulunulmuş, kabul edilmiş ama henüz yayımlanmamış makaleler için geriye dönük etik kurul izni gerekmemektedir
  8. Üniversite mensubu olmayan araştırmacılar Etik Kurulu Raporu için bölgelerinde bulunan Etik Kurul’lara başvurabilirler. 


YAYIN ETİĞİ
Yazar(lar);

  1. Bilimsel araştırma ve yazım aşamasında çalışmaya herhangi bir katkısı olmayan kişiler, yazar olarak gösterilmemelidir.
  2. Aynı yayını birden fazla dergiye göndermemelidir.
  3. Yazar(lar)a, Lisansüstü tezlerden üretilen çalışmalarda Danışmanın ilk yazar olarak yer almaması (TUBİTAK ULAKBİM TR Dizin tarafından) tavsiye edilmektedir.
  4. Yazar(lar)a, Makale sonunda Araştırmacıların Katkı Oranı beyanı, varsa Destek ve Teşekkür Beyanı, Çatışma Beyanı verilmesi (TUBİTAK ULAKBİM TR Dizin tarafından) tavsiye edilmektedir.
  5. Yazar(lar), etik sayılmayan davranışlar olarak belirtilen sorumsuz yazarlık, korsanlık, uydurmacılık, çoklu yayın, bölerek yayınlama, taraflı kaynak, taraflı yayın, insan-hayvan etiğine aykırılık gibi durumlardan kaçınmalıdır.
  6. Yazar(lar), aday makalenin yazım aşamasında, dergide belirtilen atıf sistemine uygun hareket etmelidir.
  7. Yayınlanmamış veya sunulmamış çalışmalar kaynak olarak gösterilmemelidir.
  8. Herhangi bir çalışmanın tümü veya bir bölümü, izin alınmadan veya kaynak gösterilmeden (intihal) yayımlanamaz.
  9. Yazar(lar), -varsa- çalışmanın finansal kaynaklarını belirtmelidir.

EDİTÖR ETİĞİ
Editör(ler);

  1. Hakemlere göndereceği tam metin makalede yazar(lar)ın isimlerinin olmamasına dikkat etmeli, yazar isimlerini hakemlere bildirmemelidir.
  2. Aday makalenin konusuna uygun en az iki hakem atamakla yükümlüdür.
  3. Kör hakemlik sürecini dikkate alarak hakem(ler) ve sorumlu yazar arasındaki iletişimi sağlamalıdır.
  4. Hiçbir yazar ve hakem arasında ayrımcılık yapmadan ilişkilerini şeffaf ve objektif bir biçimde sürdürmelidir.
  5. Bulundukları konumu kendi bireysel ve akademik çıkarları doğrultusunda kullanmamalıdır.
  6. Ret verecekleri aday makaleler için açık ve ayrıntılı gerekçeler bildirmelidir.
  7. Bilimsel araştırma, yayın ve hakem etiklerini de göz önünde bulundurmalıdır.
HAKEM ETİĞİ

Hakemler;

  1. Hakemler mutlaka aday makalenin hitap ettiği alanlarda uzman kimseler olmalıdır.
  2. Eleştirilerini objektif ve açık bir biçimde yapmalılar. 
  3. Hakemler değerlendirecekleri çalışmanın yazar(ların)ın isimlerini öğrenme talebinde bulunmamalı, çalışma metinlerinin kişiye özel olduğu göz önünde bulundurularak üçüncü şahıslarla paylaşılmamalı.
  4. Değerlendirme sürecindeki aday makaleden kendi çalışmaları için bilgi aktarımı yapmamalı, herhangi bir akademik/kişisel çıkar gözetmemelidir.
  5. Ret verecekleri aday makaleler için ret gerekçelerini açık ve ayrıntılı biçimde bildirmelidir.
  6. Bilimsel araştırma ve yayın etiği kurallarını da göz önünde bulundurmalıdır.
  7. Hakemler değerlendirme raporuna mutlaka ünvan ve isimlerini belirtmelidir.