Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi 1305-2411 2548-124X Galatasaray Üniversitesi 10.16878/gsuilet.436041 “Kullanıcı Üretimi” Kolektif Hafıza: Adalet Yürüyüşü Örneği Mémoire collective “produit par l’utilisateur”: le cas de la marche pour la justice “User Generated” Collective Memory: The Case of Justice March The Başlar Gülşah MARMARA ÜNİVERSİTESİ, İLETİŞİM FAKÜLTESİ 06 28 2018 28 143 175 01 11 2018 06 01 2018 Copyright © 2004, Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi 2004 Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi

Ortak deneyimlerin paylaşılmasına dayanan kolektif hafızanın inşa süreci, yeni medyada kullanıcının içerik üretimine katılmasıyla birlikte önemli bir değişim geçirmiştir. Bu kapsamda kullanıcılar gündemdeki bir konuyla ilgili kendi deneyim, görüş, tanıklık ya da bilgilerini internet üzerinden paylaşmaya, bireysel hafızalar kamusal ya da yarı kamusal bir nitelik kazanmaya başlamıştır. Böylece internette “kullanıcı üretimi” bir kolektif hafızanın oluşmakta olduğu görülmektedir. Bu çalışmada da yeni medyada inşa edilen kolektif hafızanın özelliklerinin ve yeni medyanın bu süreçte nasıl bir değişim getirdiğinin anlaşılması amaçlanmıştır. Araştırma bölümünde kullanıcıların gündemdeki olaylarla ilgili başlıklar açıp kendi deneyim, bilgi ve görüşlerini paylaştığı Ekşi Sözlük’te oluşan kolektif hafızaya odaklanılmıştır. Buradaki kolektif hafızanın inşa süreci ve özellikleri “Adalet Yürüyüşü” örnek olayı seçilerek, kullanıcıların ürettiği içerikler içerik analizi yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Araştırma sonucunda kullanıcı üretimi içeriğe dayalı olarak oluşan kolektif hafızanın yorum ağırlıklı, kısa ve parçalı bilgilerden oluştuğu görülmüştür.

Le processus de construction de la mémoire collective, basé sur le partage d’expériences communes, a subi un changement majeur avec l’inclusion de l’utilisateur des nouveaux médias dans la production de contenu. Dans ce contexte, les utilisateurs partagent leurs expériences, opinions, témoignages ou informations sur l’Internet. Les mémoires individuelles ont commencé à acquérir un caractère public ou semi-public. Ainsi, on voit qu’une mémoire collective est construite sur l’Internet en tant que la “production d’utilisateur”. Cette étude vise à comprendre les caractéristiques de la mémoire collective construite dans les nouveaux médias et comment les nouveaux médias apportent des changements dans ce processus. Dans ce travail, la mémoire collective produite sur Ekşi Sözlük où les utilisateurs partagent leurs expériences, connaissances et opinions en abordant des sujets liés aux événements actuels est pris en compte. Le processus de production et les caractéristiques de la mémoire collective ont été examinés par l’étude de cas “la marche pour la justice”. Les contenus produits par les utilisateurs ont été analysés par la méthode de l’analyse de contenu. En conclusion, nous avons constaté que la mémoire collective basée sur le contenu est produite par l’utilisateur et qu’elle est composée d’informations en grande partie interprétatives, courtes et fragmentées

The process of constructing collective memory, based on the sharing of common experiences has undergone a major change with the inclusion of new media users in content production. In this context, users share their experiences, opinions, comments or information about a recent topic on the internet; so individual memories began to gain public or semi-public character. Thus, it has been noticed that a “user generated” collective memory has been formed on the internet. This study aims to understand the characteristics of the collective memory constructed in the new media and how the new media affected this change. The research focuses on the collective memory formed in Ekşi Sözlük, where the users open up topics related to the recent events and share their experiences, knowledge and opinions. The construction process and characteristics of collective memory in this area is investigated through the case of “Justice March”. The contents produced by the users about this event are analyzed by using the content analysis method. As a result of the research, it has been revealed that the collective memory which is based on user generated content is composed of mainly interpretive, short and fragmented information.

 kolektif hafıza kullanıcı üretimi içerik yeni medya Adalet Yürüyüşü mémoire collective contenu produit par l’utilisateur les nouveaux médias la marche pour la justice collective memory user generated content new media Justice March Akgül, M., ve Kırlıdoğ, M. (2015). Internet Censorship in Turkey. Internet Policy Review, 4(2), 1-22. Alternatif Bilişim Derneği. (2016). Türkiye’de İnternet’in Durumu 2015 Raporu. Alternatif Bilişim Derneği. İstanbul: Alternatif Bilişim Derneği. Assmann, J. (2001). Kültürel Bellek: Eski Yüksek Kültürde Yazı, Hatırlama ve Politik Kimlik. (A. Tekin, Çev.) İstanbul: Ayrıntı Yayınları. Assmann, J. (2011). Communicative and Cultural Memory. P. Meusburger, M. Heffernan ve E. Wunder (Ed.), Cultural Memories: The Geographical Point of View içinde (15-27). London: Springer. Barash, J. (2007). Belleğin Kaynakları. (Ş. Öztürk, Ed.) Cogito(50), 11-22. Başaran İnce, G. (2010). Medya ve Toplumsal Hafıza. Kültür ve İletişim, 13(1), 9-29. Başaran İnce, G. (2014). Digital Culture, New Media and the Transformation of Collective Memory. iLETİ-Ş-İM(21), 9-29. Castells, M. (2005). Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür (Cilt 1). (E. Kılıç, Çev.) İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi. Castells, M. (2009). Communication Power. NewYork: Oxford University. Donk, A. (2009). The Digitization of Memory: Blessing or Curse? A Communication Science Perspective. M. I. Technology (Dü.), Media in Transition Conference “MIT6: Stone and Papyrus, Storage and Transmission içinde, (1-17). Boston. Durkheim, E. (1973). On Morality and Society (Selected Writings). (R. Bellah, Ed.) Chicago: The University of Chicago. Fuchs, C. (2008). Internet and Society: Social Theory in The Information Age. NewYork: Routledge. Fuchs, C. (2010). Social Software and Web 2.0: Their Social Theory in The Information Age. S. Murugesan (Ed.), Handbook of Research on Web 2.0, 3.0, and X.0: Technologies, Business, and Social Applications içinde (764-789). Hershey: Information Science Reference. Garde-Hansen, J. (2011). Media and Memory. Edinburgh: Edinburgh University Press. Garde-Hansen, J., Hoskins, A., ve Reading, A. (2009). Introduction. J. GardeHansen, A. Hoskins, & A. Reading (Ed.), Save As... Digital Memories içinde (121). New York: Palgrave MacMillan. Halbwachs, M. (1980). The Collective Memory. (F. Ditter, Jr., & V. Ditter, Çev.) New York: Harper Colophon Books. Halbwachs, M. (1992). On Collective Memory. L. Coser, (Ed.), (L. Coser, Çev.) Chicago: The University of Chicago. Hand, M. (2014). Digitization and Memory: Reserching Practices of Adaptation to Visual and Textual Data in Everyday Life. M. Hand, & S. Hillyard (Ed.), Big Data? Qualitative Approches to Visual and Textual Data in Everyday Life içinde (205227). Bingley: Emerald Group Publishing. Henkoğlu, T., ve Yılmaz , B. (2013). İnternet Erişim Özgürlüğünün Kısıtlanması: Türkiye Üzerine Bir Değerlendirme. Bilgi Dünyası, 14(2), 215-239. Hoskins, A. (2009a). Digital Network Memory. A. Erll, & A. Nünning (Ed.). Media and Cultural Memory içinde (91-106). Berlin: Walter de Gruyer. Hoskins, A. (2009b). The Mediatisation of Memory. J. Garde-Hansen, A. Hoskins, & A. Reading (Ed.). Save As... Digital Memories içinde (27-43). New York: Palgrave MacMillan. Hoskins, A. (2011). 7/7 and Connective Memory: Interactional Trajectories of Remembring in Post-scarcity Culture. Memory Studies, 4(3), 269-280. Hoskins, A. (2013). The End of Decay Time. Memory Studies, 6(4), 387-389. Huyssen, A. (2003). Present Pasts: Urban Palimpsets and the Politics of Memory. California: Stanford University. İnceoğlu, Y., & Çoban, S. (2015). Sokak ve Dijital Aktivizm: Eylemin Sokaktan Siber Uzaya Taşınması ya da Vice Versa. Y. İnceoğlu, & S. Çoban (Ed.). İnternet ve Sokak: Sosyal Medyada Dijital Aktivizm ve Eylem içinde (19-72). İstanbul: Ayrıntı. Jenkins, H. (2001). Digital Renaissance: Convergence? I Diverge. Technology Review, 93. Erişim: 26 Aralık 2012, http://phase1.nccr-trade.org/ images/stories/ jenkins_ convergence_ optional.pdf. Le Han, E. (2016). Micro-blogging Memories: Weibo and Collective Remembering in Contemporary China. Springer. Manovich, L. (2001). The Language of New Media. Massachusetts: MIT. Marcuse, H. (1968). Tek Boyutlu İnsan: İleri Endüstriyel Toplumun İdeolojisi Üzerinde İnceleme. (S. Çağan, Çev.) İstanbul: May. Mayer-Schönberger, V. (2011). Delete: The Virtue of Forgetting in the Digital Age (4 b.). New Jersey: Princeton University. Moyo, L. (2009). The Digital Divide: Scarcity, Inequality and Conflict. G. Creeber, & R. Martin içinde, Digital Cultures: Understanding New Media (s. 122-130). New York: Open University. Nora, P. (2006). Hafıza Mekanları. (M. Özcan, Çev.) Ankara: Dost. Olick, J. (2008). From Collective Memory to the Sociology of Mnemonic Practices and Products. A. Erll, & A. Nünning (Ed.). Cultural Memory Studies: An International and Interdisciplinary Handbook içinde (151-161). Berlin: Walter de Gruyter. Olick, J. (2014). Kolektif Bellek: İki Farklı Kültür. (M. Güneşdoğmuş, Ed.) Moment Dergi, 1(2), 175-211. Özhan Koçak, D. (2017). Collective Memory and Digital Practices of Rememberance. H. Friese, G. Rebane, M. Nolden, & M. Schreiter (Ed.). Handbuch Soziale Praktiken und Digitale Alltagswelten içinde (1-13). Wiesbaden: Springer. Özhan Koçak, D., & Koçak, O. (2012). Digitalized Memory and the Loss of Social Memory. S. Sak (Ed.). Remembering Digitally içinde (3-14). Oxford: InterDisciplinary. Reading, A. (2009). Memobilia: The Mobile Phone and the Emergence of Wearable Memories. J. Garde-Hansen, A. Hoskins, & A. Reading (Ed.). Save As... Digital Memories içinde (81-95). New York: Palgrave MacMillan. Schudson, M. (2007). Kolektif Bellekte Çarpıtma Dinamikleri. (B. Kovulmaz, Ed.) Cogito(50), 179-199. Simpson, G. (2005). Editor’s Preface. E. Durkheim, & G. Simpson (Ed.). (J. Spaulding, & G. Simpson, Çev.) Suicide: A Study in Sociology içinde (IX-XII). London: Routledge. Türkiye’de Wikipedia’ya Erişim Engeli. (2017, Nisan 29). Erişim: 25 Nisan 2018, https://www.bbc.com/turkce: https://www.bbc.com/turkce/haberlerturkiye-39718562. van Dijck, J. (2007). Mediated Memories in the Digital Age. California: Stanford University. van Dijck, J. (2009). Users Like You? Theorizing Agency in User-Generated Content. Media Culture & Society, 31(4), 41-58. van Dijck, J. (2010). Flickr and the Culture of Connectivity: Shaing Views, Expriences, Memories. Memory Studies, 4(4), 401-415.