gusbid Gümüşhane University Journal of Social Sciences 1309-7423 1309-7423 Gümüşhane Üniversitesi Tourist Behaviour and Visitor Experience Turist Davranışı ve Ziyaretçi Deneyimi Visitors’ Augmented Reality Experiences in Museums: The Case of Ephesus Experience Museum Müzelerde Ziyaretçilerin Artırılmış Gerçeklik Deneyimleri: Efes Deneyim Müzesi Örneği https://orcid.org/0000-0002-5977-2123 Yıldırım İrem Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Ürgüp Sebahat ve Erol Toksöz Turizm Meslek Yüksekokulu 05 31 2025 16 2 667 683 11 05 2024 03 14 2025 Copyright © 2010, Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2010 Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi

The objective of this study is to ascertain the experiences of visitors who engage with the Ephesus Experience Museum through the use of Augmented Reality (AR) technology and the factors that influence their experiences. In this study, the comments of visitors who had experienced the museum on Google Maps were examined using qualitative research methods. The data obtained were then analysed using the MAXQDA software program. The data were subjected to content analysis and descriptive analysis. The results of the analyses identified four main themes: functional design, service quality, operation quality and ambience/atmosphere. The most significant factor influencing visitors' museum experience was service quality. Furthermore, the data obtained from the research revealed the identification of a total of thirteen sub-themes belonging to the aforementioned four main themes. Consequently, the most frequently coded sub-theme was that of experience satisfaction. The findings of the study were presented and discussed, with both theoretical and practical contributions being made. In this regard, the study offers a novel perspective on contemporary museological understanding and identifies the key elements that are essential for the implementation of augmented reality applications in museums.

Bu çalışmanın amacı, Efes Deneyim Müzesi’ni deneyimleyen ziyaretçilerin artırılmış gerçeklik uygulaması kapsamında edindikleri deneyimleri ve ziyaretçilerin deneyimlerini etkileyen faktörleri tespit etmektedir. Çalışmada müzeyi deneyimleyen ziyaretçilerin Google Haritalar üzerindeki yorumları nitel araştırma yöntemleri kapsamında incelenmiş ve elde edilen veriler MAXQDA yazılım programında analiz edilmiştir. Verilerin analizinde içerik analizi ve betimsel analizden faydalanılmıştır. Analizlerin sonuçlarına göre işlevsel tasarım, hizmet kalitesi, operasyon kalitesi ve ambiyans / atmosfer olmak üzere dört ana tema tespit edilmiştir. Ziyaretçilerin müze deneyimini etkileyen en önemli ana tema hizmet kalitesi olmuştur. Ayrıca araştırmadan elde edilen verilere göre bu dört ana temaya ait toplam on üç adet alt tema belirlenmiştir. Buna göre deneyim memnuniyeti, en fazla kodlanan alt tema olmuştur. Çalışmanın sonucunda elde edilen bulgular tartışılarak hem teorik hem de pratik katkılar sunulmuştur. Bununla birlikte çalışma, günümüz müzecilik anlayışına faklı bir bakış sunarak müzelerde artırılmış gerçeklik uygulamalarına ilişkin önem arz eden unsurları ortaya çıkarmıştır.

 Artırılmış gerçeklik müze deneyimi nitel araştırma Augmented reality museum experience qualitative research Ahmad, M., Jawad, K., Alvi, M. B. & Alvi, M. (2023). Google maps data analysis of clothing brands in South Punjab, Pakistan, EAI Endorsed Transactions on Scalable Information Systems, 10 (3), 1-10. Akar, H. (2016). Durum Çalışması, Saban, A. & Ersoy, A. (Ed.), Eğitimde Nitel Araştırma Desenleri, Ankara, Anı Yayıncılık, 139-176. Akkuş, G. ve Akkuş, Ç. (2017). Artırılmış gerçekliğin akış deneyimine etkisi: Hatay Arkeoloji Müzesi örneği, Uluslararası Turizmin Geleceği, 1387 (1394), 28-30. AlQadi, R., Al-Nojaidi, H., Alabdulkareem, L., Alrazgan, M., Alghamdi, N. & Kamruzzaman, M. M. (2020, October). How Social Media Influencers Affect Consumers’ Restaurant Selection: Statistical and Sentiment Analysis. 2nd International Conference on Computer and Information Sciences (ICCIS). Altınpulluk, H. (2015). Artırılmış Gerçekliği Anlamak: Kavramlar ve Uygulamalar. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 1 (4), 123-131. Aydoğan, D. (2017). Virtual museums in the context of virtual reality and simulation, ABOUT e-JNM (ISSN: 2548-0200). Becker, L. & Jaakkola E. (2020). Customer experience: fundamental premises and ımplications for research, Journal of the Academy of Marketing Science, 48 (4), 630-648. Bennett, T. (1995). The birth of the museum: History, theory, politics. Routledge. Billinghurst, M., & Duenser, A. (2012). Augmented Reality in the Classroom. Computer, 45, 56-63. https://doi.org/10.1109/MC.2012.111 Black, G. (2005). The engaging museum: Developing museums for visitor involvement. Routledge Conti, E., Vesci, M., Castellani, P. & Rossato, C. (2020). The role of the museumscape on positive word of mouth: examining Italian museums, The TQM Journal, https://doi.org/10.1108/TQM-12-2019-0306. Cunnell, D. & Prentice, R. (2000). Tourists’ recollections of quality in museums: a servicescape without people?, Museum Management and Curatorship, 18 (4), 369-390. Çelik, K. ve Bora, C. (2021). Otel işletmelerinin ınstagram paylaşımlarının içerik analizi yöntemiyle incelenmesi, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 9 (4), 2813-2836. Damala, A., & Stojanovic, N. (2012). Tailoring the adaptive augmented reality (AR) experience in the museum context. Journal of Computing and Cultural Heritage, 5(1), 1-13. https://doi.org/10.1145/2160165.2160169 Decrop, A. (1999). Triangulation in qualitative tourism research, Tourism Management, 20 (1), 157-161. Dem Museums (2024, Mart 20). Efes Deneyim Müzesi. https://www.demmuseums.com/tr/muzeler/efes-deneyim-muzesi/ adresinden erişildi. Demirezen, B. (2019). Artırılmış gerçeklik ve sanal gerçeklik teknolojisinin turizm sektöründe kullanılabilirliği üzerine bir literatür taraması, Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi, 3 (1), 1-26. Edmonds, W.A. & Kennedy, T.D. (2017). Phenomenological Perspective. In an Applied Guide to Research Design: Quantitative, Qualitative, and Mixed Method. USA, Sage. Erdoğan, H. H. ve Enginkaya, E. (2022, 29-30 Ağustos). Müze deneyimini şekillendiren hizmet ortamı ve hizmet kalitesi faktörleri. Uluslararası İzmir İktisat Kongresi. Falk, J. H. & Dierking, L. D. (2000). Learning From Museums, Visitor Experiences and the Making of Meaning, Oxford, American Association for State and Local History Book Series, AltaMira Press. Forlani, F. & Pencarelli, T. (2019). Using the experiential approach in marketing and management: a systematic literature review, Mercati & Competitività, 3, 17-50. Gonzato, J. C., Arcila, T. & Crespin, B. (2008). Virtual Objects on Real Oceans. In Graphicon’ 2008 (pp. 49-54). Güzel, T. ve Sucaklı, G. (2020). Müze turizminde artırılmış gerçeklik teknolojisi uygulamaları; Dünya ve Türkiye örnekleri, Journal of Tourism Research Institute, 1 (2), 71-82. He, Z., Wu, L., & Li, X. R. (2018). When art meets tech: The role of augmented reality in enhancing museum experiences and purchase intentions. Tourism Management, 68, 127-139. Herdem, O. (2019). The Effect of Positive Customer Experiences Crated By Experiential Marketing Tools and Messages on Customer Loyalty. Master Thesis Middle East Technical University. Hsieh, C. M., Park, S. H. & Hitchcock, M. (2015). Examining the relationships among motivation, service quality and loyalty: the case of the national museum of natural science, Asia Pacific Journal of Tourism Research, 20 (1), 1505-1526. International Council of Museums (ICOM). (2024, Mart 22). ICOM museum definition. ICOM Statutes. https://icom.museum/en/resources/standards-guidelines/museum-definition. İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü (2024, Aralık 27). 2023 Yılı Müze İstatistikleri. https://izmir.ktb.gov.tr/TR-337756/2023-yili-muze-istatistikleri.html. Jung, T., tom Dieck, M. C., Lee, H. & Chung, N. (2016, 2-5 February). Effects of Virtual Reality and Augmented Reality on Visitor Experiences in Museum. In Information and Communication Technologies in Tourism 2016: Proceedings of the International Conference in Bilbao, Spain, Springer International Publishing. Kemp, S. (2017). Design museum futures: Catalysts for education. Futures, 94, 59-75. Khalil, S., Kallmuenzer, A., & Kraus, S. (2024). Visiting museums via augmented reality: An experience fast-tracking the digital transformation of the tourism industry. European Journal of Innovation Management, 27(6), 2084-2100. Kılıç, B., Ok, S. ve Sop, S. A. (2013). Otel işletmelerinde müşteri şikayetlerinin değerlendirilmesi ve hizmet kalitesi algısının müşteri sadakati üzerine etkisi, Gaziantep University Journal of Social Sciences, 12 (4), 817-836. Kotler, N. & Kotler, P. (2000). Can museums be all things to all people?: Missions, goals, and marketing’s role, Museum Management and Curatorship, 18 (3), 271-287. Kwon, H., Choi, Y., Zhao, X., Hua, M., Wang, W., Garaj, V., & Lam, B. (2023). Understanding audiences for immersive and interactive museum and gallery experiences and cultural exchanges. Proceedings of the Design Society, 3, 3691-3700. Mayring, P. (2011). Nitel Sosyal Araştırmaya Giriş (Çev. A. Gümüş ve M. S. Durgun). Ankara. Merriam, S. B. (2018). Nitel Araştırma- Desen ve Uygulama İçin Bir Rehber. (Çev.: S. Turan). Ankara, Nobel Yayınları. Metin, O. ve Ünal, Ş. (2022). İçerik analizi tekniği: iletişim bilimlerinde ve sosyolojide doktora tezlerinde kullanımı, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22 (Özel Sayı 2), 273-294. Özer, Ö., Avcı, U. ve Sop, S. A. (2014). İnanç Turizmi Ziyaretçilerinin Müze Memnuniyetlerine İlişkin Değerlendirme, Bilim Y. ve Özer, Ö. (Ed.), İnanç Turizmi Seçme Konular, Konya, Çizgi Kitabevi, 133-156. Pine, J. & Gilmore, J. H. (2008). Keep it real: learn to understand, manage, and excel at rendering authenticity, Marketing Management, 17 (1), 18-24. Ponsignon, F., Durrieu, F. & Bouzdine-Chameeva, T. (2017). Customer experience design: a case study in the cultural sector, Journal of Service Management, 28 (4), 763-787. Radder, L. & Han, X. (2015). An examination of the museum experience based on pine and gilmore’s experience economy realms, Journal of Applied Business Research, 31 (2), 455-470. Sertalp, E. (2016). Artırılmış gerçeklik (AG) Uygulamalarının Turizm Alanında Kullanımı. 21. Türkiye’de İnternet Konferansı, TED Üniversitesi, Ankara Sezgin, M., Haşıloğlu, S. B. & İnal, M. E. (2011). Müze pazarlamasında müşteri ilişkileri ve deneyimleri üzerine bir araştırma, Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 7 (13), 201-220. Shen, J., Yin, M., Wang, W., Hua, M., Choi, Y., Garaj, V., ... & Hyejin, K. (2024). Dwells in museum: The restorative potential of augmented reality. Telematics and Informatics Reports, 14, 100136. Silik, C. E. ve Ünlüönen, K. (2018). Hizmet kalitesi, müşteri memnuniyeti ve tavsiye etme niyeti arasındaki ilişki: kayak merkezlerine yönelik bir inceleme, İşletme Araştırmaları Dergisi, 10 (4), 333-357. Simon, N. (2010). The participatory museum. AK Peters. Stake, R. E. (2005). Qualitative Case Studies, Denzin, N. K. And Lincoln, Y. S. (Ed.), The Sage Handbook of Qualitative Research, Thousand Oaks, Sage Publications. 443- 465 Su, Y. & Teng, W. (2018). Contemplating museums’ service failure: extracting the service quality dimensions of museums from negative on-line reviews, Tourism Management, 69, 214-222. Şahin, A. ve Şen, S. (2017). Hizmet kalitesinin müşteri memnuniyeti üzerine etkisi, Journal of International Social Research, 10 (52), 1176-1184. Tanrıkulu, B., ve Karagöl, A. (2021). Müzede sanal gerçeklik uygulamaları: bir örnek çalışma olarak Kaplumbağa Terbiyecisi, Yeni Medya Elektronik Dergisi, 5 (2), 95-111. Wojciechowski, R., & Cellary, W. (2013). Evaluation of learners’ attitude toward learning in ARIES augmented reality environments. Computers & Education, 68, 570–585. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2013.02.014 Wojciechowski, R., Walczak, K., White, M. & Cellary, W. (2004, April). Building Virtual and Augmented Reality Museum Exhibitions. In Proceedings of the Ninth International Conference on 3D Web Technology. Wu, H. K., Lee, S. W. Y., Chang, H. Y., & Liang, J. C. (2013). Current status, opportunities and challenges of augmented reality in education. Computers & Education, 62, 41–49. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2012.10.024 Yang, S. Y. & Hsu, C. L. (2015). A location-based services and Google Maps-based information master system for tour guiding, Computers & Electrical Engineering, 54, 87-105. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2021). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Seçkin Yayınevi. Yılmaz, İ. ve Ardıç Yetiş, Ş. (2016). Göreme Açık Hava Müzesi’ne gelen ziyaretçilerin müze deneyiminin demografik özelliklerine göre değişmesi, Disiplinlerarası Akademik Turizm Dergisi, 11 (1), 44-59. Yılmaz, N., Yıldırım, İ., Deniz, G. ve Toker, M. (2024). Kapadokya Bölgesi’ndeki fine-dining restoranların tekrar ziyaret edilme niyetlerinin incelenmesi, Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 21 (1), 89-115.