gtad Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi 2602-3008 Murat BAYRAM 10.32572/guntad.1128382 The Role of Social Media Phenomenons in the Promotion of Places to Visit Gezilecek Yerlerin Tanıtımında Sosyal Medya Fenomenlerinin Rolü https://orcid.org/0000-0002-6127-0691 Mutlu Bayın Dilek ANADOLU ÜNİVERSİTESİ https://orcid.org/0000-0003-0577-1843 Akoğlan Kozak Meryem ANADOLU ÜNİVERSİTESİ 03 21 2023 7 1 63 83 06 09 2022 12 13 2022 Copyright © 2016, Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi 2016 Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi

The aim of this study is to reveal the role of social media phenomena, who are today's opinion leaders, in the promotion of places to visit. The study was conducted on the bugünnereyegidelim account, which shares content about places to visit in the celebrity category with 1.4 million followers. This selected account has the most likes and comments on travel posts in 2021. Content analysis was applied to the collected texts. As a result of the analysis, five descriptive main themes related to the role of social media opinion leaders were reached. Interpretations are presented in the context of these themes and by including to direct quotations from participant statements. According to the results of the study, opinion leaders have roles on their followers in the context of informing them about places to visit, discovering the destination, liking and piquing interest. Turkey is being promoted for foreign followers. The number of followers of social media phenomena, their experience and the fact that they are experts in their field show that they are reliable. In addition, social media inspire to revisit the destination, to move in the future and to make changes in holiday plans.

Bu araştırmanın amacı günümüzün kanaat önderleri sayılabilecek sosyal medya fenomenlerinin gezilecek yerlerin tanıtımındaki rolünü ortaya koymaktır. Araştırma, 1,4 milyon takipçi sayısı ile ünlüler kategorisinde yer alan gezilecek yerler hakkında içerik paylaşımlarında bulunan bugünnereyegidelim hesabı üzerinden yapılmıştır. Seçilen bu hesap, 2021 yılındaki en fazla beğeni ve yorum yapılmış olan seyahat paylaşımlarına sahiptir. Belirlenmiş olan bu hesabın 2021 yılındaki en fazla beğeni ve yorum yapılmış olan seyahat paylaşımındaki yorumlara araştırma soruları kapsamında içerik analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda sosyal medya kanaat önderlerinin rolüne ilişkin beş tanımlayıcı ana temaya ulaşılmıştır. Yorumlamalar bu temalar bağlamında ve katılımcı ifadelerinden oluşan doğrudan alıntılara yer verilerek sunulmuştur. Araştırmanın sonuçlarına göre kanaat önderinin takipçileri üzerinde gezilecek yerler hakkında bilgilendirme, destinasyonu keşfetme, beğenme ve merak etme bağlamında rolleri vardır. Yabancı takipçilere ise Türkiye’nin tanıtımı yapılmaktadır. Sosyal medya fenomenlerinin takipçi sayısı, deneyimli olması ve alanında uzman olması onların güvenilir olduğunu göstermektedir. Ayrıca, sosyal medya fenomenleri, destinasyonu tekrar ziyaret etme, gelecekte oraya taşınma isteği yaratma ve tatil planlarında değişiklikler yapma isteği de uyandırmaktadır.

 Instagram Sosyal Medya Kanaat Önderi Seyahat Fenomen Instagram Social Media Opinion Leader Travel Phenomenon Akdoğan, K. (2019). Sosyal Medya Fenomenlerinin Satın Alma Davranışı Üzerine Etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Yozgat Bozok Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yozgat. Aktan, E. (2018). Sosyal Medyanın Turizm Pazarlamasındaki Rolünün Değerlendirilmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 6 (3), 228-248. Akyol, İ. Ö. (2019). Elektronik Ağızdan Ağıza İletişim, Destinasyona yönelik Tutum, Destinasyon ve Gastronomi İmajının Turistlerin Ziyaret Niyetine Etkisi: Türkiye örneği (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bölümü, İstanbul. Avcı, E., & Bilgili, B. (2020). Sosyal medya fenomen özelliklerinin takipçilerin destinasyonu ziyaret etme niyeti üzerindeki etkisi. Tourism and Recreation, 2(Ek 1), 83-92. Aytekin, Ç. (2020). İki Aşamalı Akış Kuramı Bağlamında İnstagram’daki Ünlü Destekçiler Üzerine Bir Örnek Olay Çalışması. İletişim Çalışmaları Dergisi, 6(1), 23-46. Bamakan, S. M. H., Nurgaliev, I., & Qu, Q. (2019). Opinion leader detection: A methodological review. Expert Systems with Applications, 115, 200-222. Barbe, D., Neuburger, L., & Pennington-Gray, L. (2020). Follow us on Instagram! Understanding the driving force behind following travel accounts on Instagram. E-review of Tourism Research, 17(4). Başarangil, İ. (2019). Sosyal medyanın tatil tercihlerine etkisi: Kırklareli Üniversitesi Turizm Fakültesi öğrencileri üzerine bir araştırma. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 7, 839-852. Chan, K. K., & Misra, S. (1990). Characteristics of the Opinion Leader: A New Dimension. Journal of Advertising, 19 (3), 53-60. Creswell, J. W. (2014). Nitel Araştırma Yöntemleri: Beş Yaklaşıma Göre Nitel Araştırma ve Araştırma Deseni. Ankara: Siyasal Kitabevi Çakmak, V., & Altaş, A. (2018). Sosyal Medya Etkileşiminde Tren Yolculukları: Doğu Ekspresi İle İlgili Youtube Paylaşım Videolarının Analizi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 6(1), 390-408. Çallı, D. S. (2015). Uluslararası seyahatlerin tarihi gelişimi ve son seyahat trendleri doğrultusunda Türkiye’nin konumu. Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 4(1), 4-28. Das, A., Gollapudi, S., & Munagala, K. (2014). Modeling opinion dynamics in social networks. In Proceedings of the 7th ACM international conference on Web search and data mining (403-412). Dedeoğlu, B. B., Van Niekerk, M., Küçükergin, K. G., De Martino, M., & Okumuş, F. (2020). Effect of social media sharing on destination brand awareness and destination quality. Journal of Vacation Marketing, 26(1), 33-56. Dina, R., & Sabou, G. (2012). Influence of social media in choice of touristic destination. Cactus Tourism Journal, 3(2), 24-30. Doğan, M. (2020). Avrupa Seyahat Edebiyatı ve Osmanlı Coğrafyasında Bir Seyyah: Charles Macfarlane. Dil ve Edebiyat Araştırmaları, (21), 61-81. Doğan, M., Pekiner, A. B., & Karaca, E. (2018). Sosyal medyanın turizm ve turist tercihlerine etkisi: Kars-Doğu Ekspresi örneği. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 15(3), 669-683. Einarsen, S., Aasland, M. S., & Skogstad, A. (2007). Destructive leadership behaviour: A definition and conceptual model. The leadership quarterly, 18(3), 207-216. Ergun, N., Bayrak, R., & Doğan, S. (2019). Turizm pazarlaması için önemli bir pazarlama kanalı olan Instagram’da nitel bir araştırma. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 3(1), 82-100. Gretzel, U. (2017). Influencer marketing in travel and tourism. In Advances in social media for travel, tourism and hospitality (pp. 147-156). Routledge. Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1982). Epistemological and methodological bases of naturalistic inquiry. Educational Communication and Technology Journal, 30 (4), 233-252. Güneş, E., Ekmekçi, Z., & Taş, M. (2022). Sosyal Medya Influencerlarına Duyulan Güvenin Satın Alma Öncesi Davranış Üzerine Etkisi: Z Kuşağı Üzerine Bir Araştırma. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 6(1), 163-183. Güvendir, F. (2019). Sosyal medya reklamlarının tüketici satın alma kararı üzerindeki yansımaları ve bir araştırma. (Doktora Tezi). Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkla İlişkiler Anabilim Dalı. Hallumoğlu, S. (2019). Sosyal Medya Fenomenlerinin Kredibilitesinin Tüketicilerin Satın Alma Niyeti Üzerindeki Etkisi: Instagram Kulllanıcıları Üzerinde Bir Araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. Holtz-Bacha, C., & Kaid, L.L. (2008). Encyclopedia of Political Communication, Los Angeles, SAGE Publications. Hsu, C. L., Lin, J. C. C., & Chiang, H. S. (2013). The Effects of Blogger Recommendations on Customers’ Online Shopping İntentions, Internet Research, 23(1), 69-88. Irshad, M., Ahmad, M. S., & Malik, O. F. (2020). Understanding Consumers’ Trust in Social Media Marketing Environment, International Journal of Retail & Distribution Management, 48(11), 1195- 12 Jacobsen, J. K. S., & Munar, A. M. (2012). Tourist information search and destination choice in a digital age. Tourism management perspectives, 1, 39-47. Kaid, L. L., & Holtz-Bacha, C. (Eds.). (2007). Encyclopedia Of Political Communication. Sage Publications. Kapani, M. (2014). Politika bilimine giriş. Ankara: Bilgi Yayınları. Kaplan, A.M., & Haenlein, M. (2010) Users Of The World, Unite! The Challenges And Opportunities Of Social Media. Business Horizons, 53, Pp. 59–68. Karadeniz, İ. (2019). Sosyal medya kullanıcılarının seyahat influencer reklamlarına yönelik algılarının tutum ve destinasyon seçimine etkisi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Karataş, Z. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Manevi temelli sosyal hizmet araştırmaları dergisi, 1(1), 62-80. Kavoura, A., & Stavrianeas, A. (2015). The importance of social media on holiday visitors’ choices–the case of Athens, Greece. EuroMed Journal of Business, 10(3), 360-374. Kavaklı, F. B. (2019). Yeni medyanın kanaat önderleri: Youtube yayıncıları ve marka işbirlikleri üzerine bir araştırma. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı, Konya. Keçeci, G. B., & Karaca, H. S. (2022). Reklamlardaki Ünlülerden Sosyal Medyadaki Fenomenlere: Influencer Pazarlamasına Bütüncül Bir Bakış. Pazarlama Ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 15(1), 271-320. Kim, S.-E., Lee, K., Shin, S., & Yang, S.-B. (2017). Effects of tourism information quality in social media on destination image formation: The case of Sina Weibo. Information & Management (54), 687-702. Kozak, M. A., Evren, S., & Çakır, O. (2013). Tarihsel süreç içinde turizm paradigması. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 24(1), 7-22. Köse, B. A. (2009). Ortaçağ Seyahatnamelerinde Trabzon-Erzurum Güzergâhı, Erzincan Ve Kars (Coğrafi, Siyasi, Ekonomik Ve Kültürel Açıdan İncelenmesi). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Erzurum. Kristina, T., & Sugiarto, C. (2020). The Role of Trust Mediates in The Influence of Social Media Marketing and Electronic Word-of-Mouth on Purchase Invention. Management and Entrepreneurship: Trends Of development, 4(14): 102-113. Kurt, G., & İspir, K. A. (2018). Dünyayı Arşınlayan Üç Seyyah: Evliya Çelebi, İbn Battûta, Marco Polo ve Seyahatnamelerine Karşılaştırmalı Bir Yaklaşım. 2. Uluslararası İpek Yolu Akademik Çalışmalar Sempozyumu. Nevşehir. Lee, H. A., Law, R., & Murphy, J. (2011). Helpful reviewers in Tripadvisor, an online Travel community. Journal of Travel & Tourism Marketing, 28(7), 675–688. Lin, H. C., Bruning, P. F., & Swarna, H. (2018). Using online opinion leaders to promote the hedonic and utilitarian value of products and services. Business horizons, 61(3), 431-442. Lisichkova, N., & Othman, Z. (2017). The impact of influencers on online purchase intent, Master Thesis in Business Administration, http://www.divaportal.org/smash/get/diva2:1109584/FULLTEXT01.pdf Littlejhon, S.W., & Foss, K.A. (2019) Encyclopedia Of Communication Theory, California: Sage Publication. Litvin, W. S., Goldsmith, E. R., & Pan, B. (2008). Electronic word-of-mouth in hospitality and tourism management. Tourism Management, 29(3), 458–468. Llodra-Riera, I., Martínez-Ruiz, M. P., Jiménez-Zarco, A. I., & Izquierdo-Yusta, A. (2015). Assessing the influence of social media on tourists’ motivations and image formation of a destination. International Journal of Quality and Service Sciences. Lou, C., & Yuan, S. (2019). Influencer Marketing: How Message Value and Credibility Affect Consumer Trust of Branded Content on Social Media. Journal of Interactive Advertising, 1(19), 58-73. Mariani, M. M., Di Felice, M., & Mura, M. (2016). Facebook as a destination marketing tool: Evidence from Italian regional Destination Management Organizations. Tourism Management (54), 321-343. Magno, F., & Cassia, F. (2018). The impact of social media influencers in tourism, Anatolia, 29(2), 288-290. Nogueira, S., Xavier, G., & Vareiro, L. (2022). The Importance of Opinion Leaders and Social Networking on Destination Brand Development—The Case Study of Discover Melgaço Brand. In Perspectives and Trends in Education and Technology (pp. 289-299). Springer, Singapore. Nunes, R. H., Ferreira, J. B., Freitas, A. S. D., & Ramos, F. L. (2018). The effects of social media opinion leaders’ recommendations on followers’ intention to buy. Revista Brasileira de Gestão de Negócios, 20, 57-73. Okumuş, E. (2007). Evliya Çelebi Kütahya'da. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, XXVI, 83-120. Peltekoğlu, F., & Tozlu, E. (2018). Kurumsal Sosyal Sorumluluk Kampanyalarının Dijital Paydaşları; Sosyal Medya Fenomenleri. Erciyes İletişim Dergisi, 5(4): 285-299. Rathore, A. K., Joshi, U., & Ilavarasan, P. (2017). Social Media Usage for Tourism: A Case of Rajasthan Tourism. Computer Science (122), 751-758. Sabuncuoğlu, A., & Gülay, G. (2014). Sosyal medyadaki yeni kanaat önderlerinin birer reklam aracı olarak kullanımı: Twitter fenomenleri üzerine bir araştırma. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, (38). Talih Akkaya, D. (2013). Sosyal medya reklamlarında tüketici algılarının tutum, davranış ve satın alma niyeti üzerine etkisi. (Doktora Tezi). Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Edirne. Tam, M. S. (2020). Sosyal Medya Kullanım Motivasyonlarının, Sosyal Medya Fenomenlerinin Kanaat Önderliği Rolü Üzerine Etkisi. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. Tham, A., Mair, J., & Croy, G. (2020). Social media influence on tourists’ destination choice: Importance of context. Tourism Recreation Research, 45(2), 161-175. Ülgen, Y. (2020). Sosyal medyadakı̇ yenı̇ kanaat önderlerı̇nı̇n kültür turı̇zmı̇ alanında tüketı̇cı̇ karar verme sürecı̇ne etkı̇sı̇: ınstagram üzerı̇ne bı̇r ı̇nceleme. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. Wearesocial (2022). Digital 2021. https://wearesocial.com/uk/blog/2021/01/digital-2021-uk/ (Erişim tarihi: 15.04.2022). Xiao, M., Wang, R., & Chan-Olmsted, S. (2018). Factors Affecting YouTube Influencer Marketing Credibility: A Heuristic-Systematic Model, Journal of Media Business Studies, 15(3), 188-213. Valente, T. W., & Pumpuang, P. (2007). Identifying Opinion Leaders to Promote Behavior Change. Health Education & Behavior, 34(6), 881-896. Yavan, N. (2014) “Batı Coğrafyası Geleneği Üzerine”, İçinde E. Bekaroğlu ve A.R. Özdemir (Edi.) Bir Disiplinin İç Dünyası: Modern Türk Coğrafyası Üzerine Söyleşiler, 17-51, İdil Yayıncılık, İstanbul. Yılmaz, M. (2020). Seyahat odaklı sosyal medya kanaat önderlerinin deneyimleri hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm İşletmeciliği Anabilim Dalı, Eskişehir. Yoo, K. H., Gretzel, U., & Zach, F. (2011). Travel opinion leaders and seekers. In ENTER (pp. 525-535). Zhou, T., Lu, Y., & Wang, B. (2016). Examining Online Consumers’ Initial Trust Building from an Elaboration Likelihood Model Perspective, Information Systems Frontiers, 18(2), 265–275.