Review

Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları

Volume: 43 Number: 1 March 1, 2023
TR EN

Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları

Abstract

Ülkemizde her yıl 1500 ile 4500 kişiye tanısı konulan ALS ilerleyici kas fonksiyon kaybı ile kendini gösteren ölümcül bir nörodejeneratif hastalık olarak bilinmektedir. Günden güne bireylerin kendi temel ihtiyaçlarını dahi tek başına karşılayamadığı bu hastalığın patogenezinde glutamat eksitotoksisitesi ve genetik faktörler en önemli etmenler olarak görülmektedir. Birçok semptomatik ve tedaviye yönelik ilaç araştırmaları devam etse de tedavi protokolünde yalnızca FDA onaylı riluzol ve edaravon yer almaktadır. Bunun yanı sıra hem hastalığın önlenmesi ve tedavi edilmesi hem de semptomların iyileştirilmesi ve hastaların yaşam kalitesinin arttırılmasında hücre bazlı tedavilerden ve fitoterapiden de yararlanılmaktadır. Bu çalışma ile ALS hastalığının patogenezine, tedavisine ve tedavisindeki gelişmelere yer verilerek ilaçların tedavi potansiyelleri incelenmiş ve yeni çalışmalara yol göstermesi amacıyla bir değerlendirme hazırlanmıştır.

Keywords

References

  1. 1. Longinetti E, Wallin AR, Samuelson K, Press Y, Zachau A, Ronnevi LO, Kierkegaard M, Andersen PM, Hillert J, Fang F, Ingree C: The Swedish Motor Neuron Disease Quality Registry. Amyotrophic Lateral Sclerosis and Frontotemporal Degener 2018, 19: 528-537.
  2. 2. Palese F, Sartori A, Veriello L, Ros S, Passadore P, Manganotti P, Barbone F, Pisa FE: Epidemiology of Amyotrophic Lateral Sclerosis in Friuli-Venezia Giulia, North-Eastern Italy, 2002-2014: A Retrospective Population Based Study. Amyotrophic Lateral Sclerosis Frontotemporal Degener 2019, 20: 90-99.
  3. 3. Marangoz AD, Erdoğan Ç: Amyotrofik Lateral Skleroz (ALS) Hastalığının Patogenezi. Pamukkale Tıp Dergisi 2020, 13 (2): 477-484.
  4. 4. Alankaya N: Amyotrofik lateral skleroz ve bakım. Türkiye Klinikleri Journal of Internal Medicine Nursing-Special Topics 2016, 2 (2): 73-9.
  5. 5. Kiernan MC, Vucic S, Cheah BC, Turner MR, Eisen A, Hardiman O, Burrell JR, Zoing MC: Amyotrophic Lateral Sclerosis. Lancet 2011, 377: 942–955.
  6. 6. Nelson LM, Topol B, Kaye W, Williamson D, Horton DK, Mehta P, Wagner T: Estimation of The Prevalence of Amyotrophic Lateral Sclerosis in The United States Using National Administrative Healthcare Data From 2002 to 2004 and Capture-Recapture Methodology. Neuroepidemiology 2018, 51: 149-157.
  7. 7. Jun KY, Park J, Oh KW, Kim EM, Bae JS, Kim I, Kim SH: Epidemiology of ALS in Korea Using Nationwide Big Data. Journal of Neurology Neurosurgery and Psychiatry 2019, 90 (4): 395-403.
  8. 8. Logroscino G, Traynor BJ, Hardiman O, Chiò A, Mitchell D, Swingler RJ, Millul A, Benn E, Beghi E: Incidence of Amyotrophic Lateral Sclerosis in Europe. Journal of Neurology Neurosurgery and Psychiatry 2010, 81: 385-390.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Pharmacology and Pharmaceutical Sciences

Journal Section

Review

Publication Date

March 1, 2023

Submission Date

January 29, 2022

Acceptance Date

February 14, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 43 Number: 1

APA
Yıldırım, Z., Toktaş, D. N., Demir, Ö., Gül, Z., & Şen Utsukarçi, B. (2023). Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları. Hacettepe University Journal of the Faculty of Pharmacy, 43(1), 50-69. https://doi.org/10.52794/hujpharm.1064372
AMA
1.Yıldırım Z, Toktaş DN, Demir Ö, Gül Z, Şen Utsukarçi B. Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları. HUJPHARM. 2023;43(1):50-69. doi:10.52794/hujpharm.1064372
Chicago
Yıldırım, Zeynep, Dicle Naz Toktaş, Öznur Demir, Zülfiye Gül, and Burcu Şen Utsukarçi. 2023. “Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi Ve Tedavi Yaklaşımları”. Hacettepe University Journal of the Faculty of Pharmacy 43 (1): 50-69. https://doi.org/10.52794/hujpharm.1064372.
EndNote
Yıldırım Z, Toktaş DN, Demir Ö, Gül Z, Şen Utsukarçi B (March 1, 2023) Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları. Hacettepe University Journal of the Faculty of Pharmacy 43 1 50–69.
IEEE
[1]Z. Yıldırım, D. N. Toktaş, Ö. Demir, Z. Gül, and B. Şen Utsukarçi, “Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları”, HUJPHARM, vol. 43, no. 1, pp. 50–69, Mar. 2023, doi: 10.52794/hujpharm.1064372.
ISNAD
Yıldırım, Zeynep - Toktaş, Dicle Naz - Demir, Öznur - Gül, Zülfiye - Şen Utsukarçi, Burcu. “Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi Ve Tedavi Yaklaşımları”. Hacettepe University Journal of the Faculty of Pharmacy 43/1 (March 1, 2023): 50-69. https://doi.org/10.52794/hujpharm.1064372.
JAMA
1.Yıldırım Z, Toktaş DN, Demir Ö, Gül Z, Şen Utsukarçi B. Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları. HUJPHARM. 2023;43:50–69.
MLA
Yıldırım, Zeynep, et al. “Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi Ve Tedavi Yaklaşımları”. Hacettepe University Journal of the Faculty of Pharmacy, vol. 43, no. 1, Mar. 2023, pp. 50-69, doi:10.52794/hujpharm.1064372.
Vancouver
1.Zeynep Yıldırım, Dicle Naz Toktaş, Öznur Demir, Zülfiye Gül, Burcu Şen Utsukarçi. Amyotrofik Lateral Skleroz Patofizyolojisi ve Tedavi Yaklaşımları. HUJPHARM. 2023 Mar. 1;43(1):50-69. doi:10.52794/hujpharm.1064372

Cited By