Evaluation of Communication Skills, Parental Attitudes and Parental Stress Level in Preschool Children with and without Development Language Disorders

Öz

Aim: In this study, it was aimed to compare the communication skills, parental attitudes, and parental stress levels of children with and without developmental language disorder (DLD) by evaluating them with scales and to examine the relationship between these scales.

Method: The study was carried out with a total of 45 children, 25 of whom were DLD and 20 of whom were not DLD, between the ages of 5-6. Data were collected using the "Communication Skills Scale for 5-6 Aged Children (CSS)", the "Parental Attitude Scale (PAS)", and the "Parental Stress Scale (PSS)".

Results: While there was a difference between the two groups in all sub-dimensions of CSS (p=0.000) and in the protective (p=0.012) and permissive (p=0.032) sub-dimensions of the PAS, no difference was found in the sub-dimensions of democratic (p=0.354) and authoritarian (p=0.226) attitude. There was no significant difference in ABSS scores between the two groups (p=0.137). In addition, significant correlations were found between PSS scores and some of the PAS sub-dimensions and CSS sub-dimensions (p<0.05).

Conclusion: Parents having a child with DLD show more protective and permissive parenting attitude to their children. There is no significant difference between parents' stress levels who have children with and without DLD. In addition, significant relationships between PAS sub-dimensions scores and PSS scores and CSS sub-dimensions scores showed that communication skills of children are a complex phenomenon.

Anahtar Kelimeler

• Parenting stress
• parenting attitudes
• developmental language disorders
• communication skills

Gelişimsel Dil Bozukluğu Olan ve Olmayan Okul Öncesi Çocuklarda İletişim Becerileri, Ebeveyn Tutumları ve Ebeveynin Stres Düzeyinin Değerlendirilmesi

Öz

Amaç: Bu çalışmada, gelişimsel dil bozukluğu (GDB) olan ve olmayan (GDBO) çocukların iletişim becerilerinin, ebeveyn tutumlarının ve anne-baba stres düzeylerinin ölçeklerle değerlendirilerek karşılaştırılması ve bu ölçeklerin kendi aralarındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.

Yöntem: Çalışma grubu olarak GDB olan 25 çocuk ve kontrol grubu GDBO 20 çocuk olmak üzere 5-6 yaş aralığındaki toplam 45 çocuk araştırmaya dâhil edilmiştir. Veriler “Okul Öncesi Çocuklar için İletişim Becerilerini Değerlendirme Ölçeği (OÇİBÖ)”, “Ebeveyn Tutum Ölçeği (ETÖ)” ve “Anne-Baba Stres Ölçeği (ABSÖ)” kullanılarak toplanmış, bu ölçekler ve alt boyutlarına ait puanlar iki grup arasında karşılaştırılmakla birlikte ölçekler ve alt boyutlarındaki ilişkiler incelenmiştir.

Bulgular: Bulgulara göre iki grup arasında OÇİBÖ alt boyutlarının tamamı (p=0,000) ile ETÖ koruyucu (p=0,012) ve izin verici (p=0,032) tutum alt boyutlarında fark bulunurken, demokratik (p=0,354) ve otoriter (p=0,226) tutum alt boyutlarında fark bulunmamıştır. İki grup arasında ABSÖ puanları karşılaştırıldığında (p=0,137) ise anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Bunun yanı sıra ABSÖ puanlarıyla ETÖ alt boyutlarının ve OÇİBÖ alt boyutlarının bazıları arasında çeşitli derecelerde anlamlı ilişkiler saptanmıştır (p<0,05).

Sonuç: GDB’li çocuğa sahip ebeveynler çocuklarına daha koruyucu ve izin verici ebeveyn tutumu göstermektedir. GDB olan ve olmayan çocuğa sahip ebeveynlerin stres düzeyleri arasında anlamlı fark yoktur. ETÖ alt boyutları ile ABSÖ ve OÇİBÖ alt boyutlarının bazıları arasında görünen anlamlı ilişkiler ise, çocuğun iletişim becerilerinin birçok faktörle ilişkili kompleks bir olgu olduğunu göstermiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Anne-baba stresi
• ebeveyn tutumları
• gelişimsel dil bozuklukları
• iletişim becerileri

Kaynakça

1. Beukelman, D, Mirenda, P. Augmentative and Alternative Communication: Supporting Children & Adults with Complex Communication Needs. 4th ed. Baltimore: Paul H. Brookes Publishing; 2013.
2. Bahar E. İletişim. Ankara: Detay Yayıncılık; 2012:34.
3. Hadiani D, Ariyani ED. Students’ verbal and nonverbal communication patterns. In: International Conference on Applied Science and Technology on Social Science (ICAST-SS 2020). 2021; Netherlands.
4. DeVito JA. The Interpersonal Communication Book. Hunter College of the City University of New York: Pearson; 2017:1-18.
5. Gamble TK. Communication Works. New York: Me Graw Hill Publishing Company; 1990.
6. APA: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5th edition. Washington, DC: American Psychiatric Association; 2013.
7. American Speech-Language-Hearing Association. Definitions of communication disorders and variations. ASHA. https://www.asha.org/policy/rp1993-00208/. Yayınlanma tarihi 1993. Erişim Tarihi 15 Haziran 2021.
8. Bishop DV, Snowling MJ, Thompson PA, Greenhalgh T. Consortium CATALISE: A multinational and multidisciplinary Delphi consensus study, identifying language impairments in children. PLoS One. 2016;11(7):e0158753.

9. Hegde MN, Maul CA. Language Disorders in Children: An Evidence-Based Approach To Assessment And Treatment. New York: Pearson College Division; 2006.
10. Oğuz Ö, Özkaraalp İ, Erim A, İnan R, Başaran Ş. Çocukluk çağı dil bozuklukları değerlendirme ve müdahalesinde Türkiye ve Amerika’nın karşılaştırılması. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi. 2019;2(2):146-173.
11. Temel ZF, Tepetaş Cengiz ŞG, Kaynak Ekici KB, İmir HM. The examination of widely used preschool language test’s semantic features. International Journal of Languages’ Education and Teaching. 2018;6(1):566-90.
12. Önder A, Balaban Dağal A, Şallı D. 5-6 yaş çocukları için iletişim becerileri ölçeği geçerlik-güvenirlik çalışması. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi. 2015;4(1):1-13.
13. Özyurt G, Eliküçük ÇD. Gelişimsel dil gecikmesi tanısı olan çocuklarda dil özelliklerinin teknolojik alet kullanmaları, aile işlevselliği, anne depresyonu ile ilişkisi ve sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması. Düşünen Adam. 2017;30(4):299-308.
14. Esersin S. Tek Dilli Türkçe ve İki Dilli Türkçe-Kürtçe Konuşan Dil Bozukluğuna Sahip Çocukların Morfolojik ve Sentaktik Özelliklerinin İncelenmesi [yüksek lisans tezi]. Eskişehir, Türkiye: Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Dil ve Konuşma Terapisi Anabilim Dalı, Anadolu Üniversitesi; 2017.
15. Hassamancıoğlu U, Doğan Ö. Gelişimsel dil bozukluğu olan çocuklar: Dil gelişimi ve sözel çalışma belleği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi. 2021;22(4):871-893.
16. Karakuzu A. Gelişimsel Dil ve Konuşma Bozukluğu Olan 2-6 Yaş Arası Çocuklarda Ebeveyn Tutumlarının İncelenmesi [yüksek lisans tezi]. Diyarbakır, Türkiye: Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Dil ve Konuşma Terapisi Anabilim Dalı, Dicle Üniversitesi; 2019.
17. Altinkaynak SÖ. Investigation of the relationship between parental attitudes and children's receptive and expressive language skills. Online Submission. 2019;7(3):892-903.
18. Özdaş T. Konuşma Gecikmesi Olan ve Olmayan Çocuğa Sahip Annelerin Anksiyete ve Çocuk Yetiştirme Özelliklerinin Karşılaştırılması [yüksek lisans tezi]. Ankara, Türkiye: Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Kulak Burun Boğaz Anabilim Dalı, Başkent Üniversitesi; 2015.
19. Prior M, Bavin E, Cini E, Eadie P, Reilly S. Relationships between language impairment, temperament, behavioural adjustment and maternal factors in a community sample of preschool children. International Journal of Language & communication disorders. 2011;46(4):489-94.
20. Schaunig I, Willinger U, Diendorfer-Radner G, et al. Parenting stress index and specific language impairment. Prax Kinderpsychol Kinderpsychiatr. 2004;53(6):395-405.
21. Akyol M. Okul Öncesi Eğitime Devam Eden 5-6 Yaş Çocukların İletişim Becerileri ile Ebeveyn Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi [yüksek lisans tezi]. Konya, Türkiye: Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı, Selçuk Üniversitesi; 2021.
22. Phillips BA, Conners F, Curtner-Smith ME. Parenting children with down syndrome: an analysis of parenting styles, parenting dimensions, and parental stress. Research in Developmental Disabilities. 2017;68: 9-19.
23. Chilosi AM, Brizzolara D, Lami L, et al. Reading and spelling disabilities in children with and without a history of early language delay: a neuropsychological and linguistic study. Child Neuropsychology. 2009;15(6):582-604.
24. Rice ML, Sell MA, Hadley PA. Social interactions of speech- and language-impaired children. J Speech Hear Res. 1991;34(6):1299-1307.
25. Dyson LL. Families of young children with handicaps: parental stress and family functioning. Am J Ment Retard. 1991;95(6):623-629.
26. Hollins S, Woodward S, Hollins K. Parenting an Infant with a Disability. Parenthood and Mental Health: A Bridge Between Infant and Adult Psychiatry. Oxford:Wiley-Blackwell; 2010:301-310.
27. Fraenkel JR, Wallen NE. How to Design and Evaluate Research in Education. 7th ed. New York: McGraw-Hill; 2009.
28. Karabulut Demir E, Şendil G. Ebeveyn tutum ölçeği (ETÖ). Türk Psikoloji Yazıları. 2008;11(21):15-25.
29. Özmen SK, Özmen A. Anne baba stres ölçeğinin geliştirilmesi. Milli Eğitim Dergisi. 2012;42(196):20-35.
30. George D, Mallery M. SPSS for Windows Step by Step: A Simple Study Guide And Reference, 17.0 update, 10/e. Boston: Pearson; 2010.
31. Tavşancıl E. Tutumların Ölçülmesi ve SPSS ile Veri Analizi. 3. Baskı. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık; 2006.
32. Tomblin JB, Records NL, Buckwalter P, Zhang X, Smith E, O'Brien M. Prevalence of specific language impairment in kindergarten children. J Speech Lang Hear Res. 1997;40(6):1245-60.
33. Keating D, Turrell G, Ozanne A. Childhood speech disorders: reported prevalence, comorbidity and socioeconomic profile. J Paediatr Child Health. 2001;37(5):431-6.
34. Shriberg LD, Tomblin JB, McSweeny JL. Prevalence of speech delay in 6-year-old children and comorbidity with language impairment. J Speech Lang Hear Res.1999;42(6):1461-81.
35. Stanton-Chapman TL, Chapman DA, Bainbridge NL, Scott KG. Identification of early risk factors for language impairment. Res Dev Disabil. 2002;23(6):390-405.
36. Sylvestre A, Merette C. Language delay in severely neglected children: a cumulative or specific effect of risk factors? Child Abuse Negl. 2010;34(6):414-28.
37. Redmond SM, Rice ML. The socioemotional behaviors of children with SLI: Social adaptation or social deviance? J Speech Lang Hear Res. 1998;41(3):688-700.
38. Navarro-Ruiz MI, Rallo-Fabra L. Characteristics of mazes produced by SLI children. Clin Linguist Phon. 2001;15(1-2):63-6.
39. Clegg J, Hollis C, Mawhood L, Rutter M. Developmental language disorders-a follow-up in later adult life. Cognitive, language and psychosocial outcomes. J Child Psychol Psychiatry. 2005;46(2):128-149.
40. Yardım, E. Ebeveynlerin Kişilik Özellikleri ve Ebeveynlik Tutumlarının Çocuklarının İletişim Becerileri ile İlişkisi [yüksek lisans tezi]. İstanbul, Türkiye: Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, 2019.
41. Cirpar OC, Muluk NB, Yalçınkaya F, Arikan OK, Oğuztürk O, Aslan F. State-Trait Anxiety Inventory (STAI) assessment of mothers with language delayed children. Clin Invest Med. 2010;33(1):30-5.
42. Zubrick SR, Taylor CL, Rice ML, Slegers DW. Late language emergence at 24 months: an epidemiological study of prevalence, predictors, and covariates. J Speech Lang Hear Res. 2007;50(6):1562-92.
43. Wijayanti A, Wekadigunawan C, Murti B. The effect of parenting style, bilingual school, social environment, on speech and language development in preschool children in Surakarta, Central Java. Journal of Maternal and Child Health. 2018;3(03):184-196.
44. Safriana L, Salimo H, Dewi YLR. Biopsychosocial factors, life course perspective, and their influences on language development in children. Journal of Maternal and Child Health. 2017;2(3):245-256.