This study aims to evaluate the role and effectiveness of middle school mathematics textbooks in the teaching process by examining postgraduate theses conducted on this subject. The research was designed using the document analysis method, one of the qualitative research approaches. The data source of the study consists of 20 master’s theses published between 2008 and 2025 in the Council of Higher Education’s National Thesis Center. The theses were selected based on their relevance to the research objectives, identified through advanced search strategies, and supplemented by additional studies cited within relevant theses but not directly visible in search results. During the data collection process, the theses obtained through specific keywords were systematically examined and thematically categorized to provide a comprehensive perspective. In the analysis phase, the content analysis technique was employed, and the theses were grouped under themes such as content alignment, teachers’ and students’ perspectives, problem posing, assessment and evaluation, visual-affective design, and integration with real life. The findings indicate that although mathematics textbooks are generally aligned with the curriculum, they still exhibit limitations in terms of pedagogical adequacy, visual richness, and the promotion of higher-order thinking skills.
Bu çalışma, ortaokul matematik ders kitaplarına ilişkin yapılmış lisansüstü tezleri inceleyerek, bu kitapların öğretim sürecindeki rolünü ve etkililiğini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi desenine göre tasarlanmıştır. Çalışmanın veri kaynağını, Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nde 2008–2025 yılları arasında yayımlanmış olan 20 yüksek lisans tezi oluşturmaktadır. Tezler, içeriklerinin araştırma amacıyla uyumuna göre seçilmiş; gelişmiş arama yöntemleriyle taranmış ve literatürde görünmeyen bazı çalışmalar da ilgili tezlerin referansları aracılığıyla belirlenmiştir. Veri toplama sürecinde, belirlenen anahtar kelimelerle ulaşılan tezler sistematik olarak incelenmiş ve konuya bütüncül bir bakış sağlamak amacıyla tematik olarak gruplandırılmıştır. Analiz sürecinde içerik analizi tekniği kullanılmış; tezler, içerik uygunluğu, öğretmen ve öğrenci görüşleri, problem kurma, ölçme-değerlendirme, görsel-duyuşsal tasarım ve günlük yaşamla ilişkilendirme gibi temalar etrafında sınıflandırılmıştır. Bulgular, ders kitaplarının öğretim programlarıyla genel olarak uyumlu olduğunu, ancak pedagojik yeterlilik, görsel zenginlik ve üst düzey düşünme becerileri gibi yönlerden sınırlılıklar barındırdığını ortaya koymuştur.