Araştırma Makalesi

Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri

Cilt: 42 Sayı: 1 29 Mart 2022
PDF İndir
EN TR

Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri

Öz

Bu araştırma, bireyin sosyal ilişkilerinin kapsamını ve yakınlığını bütüncül olarak değerlendirmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmeyi amaçlamaktadır. Kişilerarası ilişkiler ya da sosyal ilişkiler alanyazınında yoğun olarak ilişki tarzlarına ve unsurlarına odaklanan çalışmaların öne çıktığı görülmektedir. Sosyal ilişkilerin ölçümünde ise aile, arkadaşlık, okul ilişkileri gibi özel ve dar alanlara odaklı ölçek çalışmaları dikkat çekmektedir. Dolayısıyla sosyal ilişkilerin kapsamının ve yakınlığının tüm kişisel ve sosyal ilişki alanlarını içerecek bütüncül bir modelle değerlendirilmesine yönelik bir ölçek çalışmasının alanyazına önemli bir katkı sağlayacağı düşünülmüştür. Buna göre araştırma bir ölçek geliştirme çalışması olarak tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 973 üniversite öğrencisi ve 1158 25-29 yaş arası genç oluşturmuştur. Ölçeğin yapısal özelliklerini değerlendirmek üzere açımlayıcı (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yapılmıştır. AFA sonuçları, sosyal ilişkilerin; aile, akraba/komşu ve arkadaş ilişkileri olmak üzere üç temel boyutta değerlendirilebileceğini göstermektedir. DFA sonuçları ise üç faktörlü yapının hem üniversite öğrencileri grubu için [x2/sd=5.02; RMSEA=.06; GFI=.97; CFI=.95; NFI=.94], hem de 25-29 yaş grubundaki gençler için [x2/sd=5.09; RMSEA=.06; GFI=.98; CFI=.97; NFI=.96] kabul edilebilir bir model uyumu gösterdiğini ortaya koymaktadır. İç tutarlılık katsayıları ölçeğin tümü için .79, alt boyutlar için sırası ile .73, .74 ve .67 bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adler, R. B., & Towne, N. (1996). Looking out looking in. Harcourt Brace College Publishers.
  2. Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E., & Wall, S. N. (2015). Patterns of attachment: A psychological study of the strange situation. Psychology Press.
  3. Bilgin, N. (2003). Sosyal psikolojiye giriş. Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları.
  4. Bowlby, J. (1969). Attachment and loss. Basic Books.
  5. Budak, B. (1999). Çocukluk çağı lösemileri ve sosyal destek sistemlerinin aile işlevlerine etkisi (Doctoral dissertation). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun, Turkey.
  6. Bugental, D. B. (2000). Acquisition of the algorithms of social life: A domain-based approach. Psychological Bulletin, 126,187–219.
  7. Bukowski, W. M., Hoza, B., & Boivin, M. (1994). Measuring friendship quality during pre- and early adolescence: The development and psychometric properties of the Friendship Qualities Scale, Journal of Social and Personal Relationships, 11, 471–484.
  8. Bulut, I.(1990). Aile değerlendirme ölçeği (ADÖ) el kitabı. Özgüzeliş Matbaası.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Mart 2022

Gönderilme Tarihi

14 Aralık 2021

Kabul Tarihi

13 Şubat 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 42 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Köse, M. F., Öztürk, M. A., & Acar, A. (2022). Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri. İstanbul University Journal of Sociology, 42(1), 1-20. https://izlik.org/JA74SZ69RZ
AMA
1.Köse MF, Öztürk MA, Acar A. Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri. İstanbul University Journal of Sociology. 2022;42(1):1-20. https://izlik.org/JA74SZ69RZ
Chicago
Köse, Mehmet Fatih, Mehmet Ata Öztürk, ve Ayşegül Acar. 2022. “Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri”. İstanbul University Journal of Sociology 42 (1): 1-20. https://izlik.org/JA74SZ69RZ.
EndNote
Köse MF, Öztürk MA, Acar A (01 Mart 2022) Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri. İstanbul University Journal of Sociology 42 1 1–20.
IEEE
[1]M. F. Köse, M. A. Öztürk, ve A. Acar, “Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri”, İstanbul University Journal of Sociology, c. 42, sy 1, ss. 1–20, Mar. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74SZ69RZ
ISNAD
Köse, Mehmet Fatih - Öztürk, Mehmet Ata - Acar, Ayşegül. “Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri”. İstanbul University Journal of Sociology 42/1 (01 Mart 2022): 1-20. https://izlik.org/JA74SZ69RZ.
JAMA
1.Köse MF, Öztürk MA, Acar A. Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri. İstanbul University Journal of Sociology. 2022;42:1–20.
MLA
Köse, Mehmet Fatih, vd. “Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri”. İstanbul University Journal of Sociology, c. 42, sy 1, Mart 2022, ss. 1-20, https://izlik.org/JA74SZ69RZ.
Vancouver
1.Mehmet Fatih Köse, Mehmet Ata Öztürk, Ayşegül Acar. Sosyal İlişkiler Ölçeği’nin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özellikleri. İstanbul University Journal of Sociology [Internet]. 01 Mart 2022;42(1):1-20. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74SZ69RZ