Analysis of Turkey’s Activities from the Perspective of Public Diplomacy and Soft Power: Cultural Diplomacy through Education

Öz

This study aims to analysze Turkey’s cultural diplomacy activities through education within the framework of public diplomacy and soft power. Today, cultural diplomacy stands out as a strategic element in building positive images of countries in the international arena and developing soft power strategies. Education plays a central role in establishing long-term interactions and trust between societies as one of the most effective elements of cultural diplomacy. In this context, the education diplomacy-based policies implemented by Turkey since the early 2000s to strengthen its public diplomacy vision constitute the main focus of this study. In this study, the document analysis technique was adopted from qualitative methods, and official documents, strategy reports, and academic publications were evaluated using descriptive analysis methods. The findings show that Turkey effectively uses tools such as the Yunus Emre Institute, Turkey Scholarships, Turkish Maarif Foundation, International Student Mobility, and Cultural Exchange Programs as part of its education diplomacy and cultural diplomacy, thereby establishing long-term cultural relations in different regions and creating a positive image for the country internationally. In conclusion, education diplomacy and related practices are considered an important soft power tool that supports Turkey’s public diplomacy approach. Based on the research findings, policy recommendations have been presented for policymakers, relevant stakeholders and researchers.

Anahtar Kelimeler

• Public Diplomacy
• Cultural Diplomacy
• Education Diplomacy
• Soft Power

Kamu Diplomasisi ve Yumuşak Güç Perspektifinden Türkiye’nin Faaliyetlerinin Analizi: Eğitim Aracılığıyla Kültürel Diplomasi

Öz

Bu çalışma, Türkiye’nin eğitim yoluyla yürüttüğü kültürel diplomasi faaliyetlerini, kamu diplomasisi ve yumuşak güç çerçevesinde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Günümüzde kültürel diplomasi, ülkelerin uluslararası alanda olumlu imaj oluşturmasında ve yumuşak güç stratejilerinin geliştirilmesinde önemli bir unsur olarak öne çıkmaktadır. Eğitim ise kültürel diplomasinin en etkili bileşenlerinden biri olarak toplumlar arasında uzun vadeli etkileşim ve güvenin tesisinde merkezi bir rol üstlenmektedir. Bu doğrultuda, özellikle 2000’li yılların başından itibaren Türkiye’nin kamu diplomasisi vizyonunu güçlendirmek amacıyla uygulamaya koyduğu eğitim diplomasisi temelli politikalar, araştırmanın temel inceleme alanını oluşturmaktadır. Araştırmada nitel yöntemlerden doküman analizi tekniği kullanılmış; resmî belgeler, strateji raporları ve akademik yayınlar betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, Türkiye’nin kültürel diplomasi kapsamında Yunus Emre Enstitüsü, Türkiye Bursları, Türkiye Maarif Vakfı, uluslararası öğrenci hareketliliği ve kültürel değişim programları gibi araçları etkin bir şekilde kullandığını; bu sayede farklı bölgelerde uzun soluklu kültürel ilişkiler kurarak uluslararası alanda olumlu bir imaj oluşturduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, eğitim diplomasisi ve buna bağlı uygulamalar, Türkiye’nin kamu diplomasisi yaklaşımını destekleyen önemli bir yumuşak güç unsuru olarak değerlendirilmektedir. Araştırma bulgulardan yola çıkarak politika yapıcılar başta olmak üzere ilgili paydaşlar ve araştırmacılar için de politika önerileri sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Kamu Diplomasisi
• Kültürel Diplomasi
• Eğitim Diplomasisi
• Yumuşak Güç

Kaynakça

1. Aguilar, Manuela. Cultural Diplomacy and Foreign Policy: German-American Relations, 1955-1968. New York: Peter Lang, 1996. google scholar
2. Akar, Ercan ve Muharrem Gürkaynak. “Ülke Markalama Bağlamında Türkiye'nin Eğitim Diplomasisine Yönelik Bir Değerlendirme”, İletişim ve Diplomasi 7/Kamu Diplomasisi ve Ülke Markalama Özel Sayısı (2022): 137-164. erişim 5 Temmuz 2025. https://doi.org/10.54722/iletisimvediplomasi.1109658google scholar
3. Aras, Bülent ve Zulkarnain Mohammed. “The Turkish Government Scholarship Program as a Soft Power Tool”, Turkish Studies 20/3 (2019): 421-441. erişim 10 Haziran 2025 https://doi.org/10.1080/14683849.2018.1502042. google scholar
4. Avşar, Zakir ve M. Mücahit Küçükyılmaz. “Kültürel Diplomasi ve Sivil Toplum”, Türkiye'nin Yumuşak Güç Enstrümanı Olarak Kültürel Diplomasi ve İletişim içinde, editörler Zakir Avşar, Mehmet Şahin, M. Mücahit Küçükyılmaz, Serkan Ökten ve Mariana Popescu Veske, 69-95. Ankara: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, 2022. google scholar
5. Avşar, Zakir ve Mehmet Şahin. “Kültürel Diplomasi ve Yumuşak Güç”, Türkiye'nin Yumuşak Güç Enstrümanı Olarak Kültürel Diplomasi ve İletişim içinde, editörler Zakir Avşar, Mehmet Şahin, M. Mücahit Küçükyılmaz, Serkan Ökten ve Mariana Popescu Veske, 41-62. Ankara: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. 2022.google scholar
6. Aydemir, Emrah. Kamu Diplomasisi: Ülkeler, Avrupa Birliği, Kurumlar, Uygulamalar. İstanbul: Kalkedon Yayınları, 2018. google scholar
7. Bound Kirsten, Rachel Briggs, John Holden ve Samuel Jones. Cultural Diplomacy. London: Demos, 2007.google scholar
8. Bowen, Glenn A. “Document Analysis as a Qualitative Research Method”, Qualitative Research Journal 9/2 (2009): 27-40. erişim 18 Ağustos 2025. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027. google scholar

9. Cull, Nicholas J. Public Diplomacy: Lessons from the Past. Los Angeles: Figueroa Press, 2009. google scholar
10. Cummings, Milton. Cultural Diplomacy and the US Government: A Survey. Washington: Center for Arts and Culture, 2003 google scholar
11. Çelik, Metin ve Birol Akgün. “Etkili Bir Yumuşak Güç Unsuru Olarak Uluslararası Eğitimin Türk Dış Politikasındaki Yeri”, Liberal Düşünce Dergisi, 28/111 (2023): 121-150. erişim 20 Mayıs 2025. https://doi.org/10.36484/liberal.1335556. google scholar
12. Dahl, Robert. Demokrasi Üzerine. Ankara: Phoenix Yayınları, 2019. google scholar
13. Diamond, Larry ve Marc F. Plattner. Demokrasinin Küresel Yükselişi. Ankara: Yetkin Yayınları, 1995. google scholar
14. Eren, Ebru.. “Education Policies as a Tool of Soft Power: Alliance Française and Yunus Emre Institute”, Current Research in Social Sciences, 6/2 (2020): 125-134. erişim 10 Haziran 2025. https://doi.org/10.30613/curesosc.741167. google scholar
15. Gün, Ahmet Fethi. “Türk Dış Politikasında Kültürel Diplomasi Pratiği: Yunus Emre Enstitülerinin Kamu Diplomasisine Yönelik Faaliyetleri”, İletişim ve Diplomasi, 11/- (2023): 157-177. erişim 14 Temmuz 2025. https://doi.org/10.54722/iletisimvediplomasi.1348333.google scholar
16. Güzel, Süleyman Çağrı. “Dış Yardımlarda Destekleyici Bir Unsur Olarak Kültürel Diplomasi ve Yunus Emre Enstitüsü Örneği”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30/2 (2016): 343-359. erişim 11 Eylül 2025. https://dergipark.org.tr/tr/pub/atauniiibd/issue/29907/322098. google scholar
17. Grugel, Jean. Democratization: A Critical Introduction. New York: Palgrave Macmillan, 2002. google scholar
18. Güzeldağ, Fırat. “Yumuşak Güçte Eğitim ve Yükseköğretim”, Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi 19/43 (2024): 2601-2026. erişim 17 Temmuz 2025. https://doi.org/10.35675/befdergi.1503782. google scholar
19. Kalın, İbrahim. “Soft Power and Public Diplomacy in Turkey”, Perceptions: Journal of International Affairs, 16/3 (2011): 5-23. erişim 4 Mayıs 2025. https://dergipark.org.tr/en/pub/perception/issue/48986/625023. google scholar
20. Kıran, Yavuz Selim ve Şuay Nilhan Açıkalın. “New Tools of Soft Power: Turkey's Education and Science Diplomacy”, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 36/4 (2021): 977-985. erişim 7 Ağustos 2025. https://doi.org/10.16986/HUJE.2021072717. google scholar
21. Kelkitli, Fatma Aslı. “The Role of International Exchange in Turkish Foreign Policy as a Reconstructed Soft Power Tool”, All Azimuth: A Journal of Foreign Policy and Peace, 10/1 (2021): 41-58. erişim 15 Mayıs 2025. https://doi.org/10.20991/allazimuth.707710. google scholar
22. Leonard, Mark, Catherine Stead ve Conrad Smewing. Public Diplomacy. London: The Foreign Policy Center, 2002. google scholar
23. Melissen, Jan. “The New Diplomacy: Between Theory and Practice”, The New Public Diplomacy: Soft Power in International Relations içinde, editör Jan Melissen, 3-27. New York: Palgrave Macmillan, 2005. google scholar
24. Merriam, Sharan B. Nitel Araştırma: Desen ve Uygulamalar İçin Bir Rehber. çeviren Selahattin Turan. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık, 2018. google scholar
25. Nye, Joseph S. “Get Smart: Combining Hard and Soft Power”, Foreign Affairs, 88/4 (2009): 160-163. erişim 24 Haziran 2025. [şüpheli bağlantı kaldırıldı] scholar
26. Nye, Joseph S. Yumuşak Güç: Dünya Siyasetinde Başarının Araçları. çeviren Reyhan İnan Aydın. Ankara: BB101 Yayınları, 2020. google scholar
27. Okumuş, Saadet ve Sinem Çelik.. “Kamu Diplomasisi Tekniği Olarak Kültürel Diplomasi: Yunus Emre Enstitüsü Örneği”, Kültür Araştırmaları Dergisi, 21/- (2024): 147-166. erişim 27 Ağustos 2025. https://doi.org/10.46250/kulturder.1445597 google scholar
28. Özdem, Güven. “Yükseköğretim Kurumlarında ERASMUS Programının Değerlendirilmesi (Giresun Üniversitesi Örneği)”, Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 1/1 (2013): 61-98. erişim 8 Ağustos 2025. https://dergipark.org.tr/en/pub/kuey/issue/10321/126569. google scholar
29. Özel, Meltem. Türkiye'de Kültürel Diplomasi ve Eğitim Diplomasisi: Uluslararası Değişim Programları Ekseninde, Ankara: Nobel Yayınevi, 2021. google scholar
30. Pamment, James. “West European Public Diplomacy”, European Public Diplomacy: Soft Power at Work içinde, editör Mai'a K. Davis Cross ve Jan Melissen, 13-38. New York: Palgrave Macmillan, 2013.google scholar
31. Patton, Michael Quinn. Nitel Araştırma ve Değerlendirme Yöntemleri. çevirenler Mesut Bütün ve Selçuk Beşir Demir. Ankara: Pegem Akademi Yayınları, 2014. google scholar
32. Sakka, Celal ve Serdar Yurtsever. “The Role of Yunus Emre Institutes in the Educational and Cultural Diplomacy Acting as a Soft Power in the Turkish and GCC Relations”, TOJET: The Turkish Online Journal of Educational Technology, 23/3 (2024): 139-151. erişim 14 Mayıs 2025. https://eric.ed.gov/?id=EJ1434147. google scholar
33. Sancar, Gaye Aslı. Kamu Diplomasisi ve Uluslararası Halkla İlişkiler. İstanbul: Beta Yayınları, 2014. google scholar
34. Schneider, Cynthia P. “Cultural Diplomacy: Hard to Define, But You'd Know It If You Saw It”, The Brown Journal of World Affairs, 13/1 (2006): 191-203. erişim 7 Temmuz 2025. [şüpheli bağlantı kaldırıldı] scholar
35. Şahin, Mehmet ve Orhan Çifçi. “Amerikan Dış Politikasında Yumuşak Güç Enstrümanları ve Kültürel Diplomasi” Türkiye'nin Yumuşak Güç Enstrümanı Olarak Kültürel Diplomasi ve İletişim içinde, editörler Zakir Avşar, Mehmet Şahin, M. Mücahit Küçükyılmaz, Serkan Ökten ve Mariana Popescu Veske, 233-257. Ankara: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, 2022.google scholar
36. Şahin, Muhammed Mazhar. “Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının Türkçe Öğretimi Kapsamındaki Faaliyetleri”, Turkophone, 9/3 (2022): 97-110. erişim 25 Ağustos 2025. https://dergipark.org.tr/en/pub/ijotfl/issue/70647/1119564. google scholar
37. Şengül, Murat ve Serkan Demirel. “Türkçe Yeterlik Sınavı’nın (TYS) Uluslararası Geçerliğe Sahip Bazı Dil Yeterlik Sınavlarıyla İçerik Açısından Karşılaştırılması”, Türkiyat Mecmuası 31/2 (2021): 573-98. erişim 10 Temmuz 2025. https://doi.org/10.26650/iuturkiyat.979947. google scholar
38. Taşçı, Faruk ve Hamza Kızılkaya. 2025. Uluslararası Öğrencilerin Türkiye'ye Katkısı. İstanbul: SETA, 2025.google scholar
39. T. C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. Kamu Diplomasisi Nedir?. Ankara: Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Yayınları, 2022. google scholar
40. T. C. Dışişleri Bakanlığı. 2021 Yılına Girerken Girişimci ve İnsani Dış Politikamız. Ankara: Dışişleri Bakanlığı, 2020. google scholar
41. T.C. Resmi Gazete. “Kamu Diplomasisi Koordinatörlüğü ile İlgili 2010/3 Sayılı Başbakanlık Genelgesi”. Sayı: 27478, 30 Ocak 2010. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2010/01/20100130-19.htm. google scholar
42. Tilly, Charles. Demokrasi. çeviren Ebru Arıcan. Ankara: Phoenix Yayınları, 2011. google scholar
43. Tok, Alper. “Kültürel Diplomasi Aracı Bağlamında Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi: YTB'nin 2010-2021 Arasındaki Faaliyetleri”, RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 36/- (2023): 26-47. erişim 25 Ağustos 2025. https://doi.org/10.29000/rumelide.1369053. google scholar
44. Türkiye Maarif Vakfı. “Eğitim Gündemi.” Uluslararası Maarif Dergisi, 22 Ekim, 2021: 4. google scholar
45. Ünalmış, Ahmet Nafiz. “Yumuşak Gücün Tesis Edilmesinde Kültürel Diplomasinin Önemi ve Bir Uygulayıcı Olarak Yunus Emre Enstitüsü”, Bilig, 91/Türk Konseyinin 10. Yılı Özel Sayısı (2019): 137-159. erişim 17 Mayıs 2025. https://doi.org/10.12995/bilig.9106.google scholar
46. Yavaş, Mehmet. “Eğitim Diplomasisi” Tarih Eğitiminde Bir Ekol: Mustafa Safran'a Armağan içinde, editörler Necdet Hayta, Bahri Ata, Hüseyin Köksal, Tuğba Belenli ve Selen Yakar, 717-728. Ankara: Berikan Yayınevi, 2023. google scholar
47. Yıldırım, Ali ve Hasan Şimşek. Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları, 2016.google scholar
48. Yıldırım, Gonca. Kültürel Diplomasi Ekseninde Uluslararası Halkla İlişkiler Perspektifinden Kamu Diplomasisi, İstanbul: Beta Yayınları 2015. google scholar
49. Yılmaz, Mehmet Yalçın. “Ekonomi ve Politika Ötesinde: Türkiye’nin Afrika’daki Kültürel Diplomasi Girişimleri”, Turkish Studies – Economics, Finance, Politics, 20/Alev Alatlı Özel Sayısı (2025): 1135-1150. erişim 1 Kasım 2025. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.82864. google scholar
50. Yunus Emre Enstitüsü. 2025. YEE, “Türkçe, Türkoloji ve Tematik Yaz Okulları” İçin Açılış Programı Düzenledi. 09 Temmuz. Erişildi: Temmuz 10, 2025. https://www.yee.org.tr/tr/node/16018. google scholar
51. Yurtdışı Türkler Birliği (YTB). Faaliyet Raporu 2024. Ankara: Yurtdışı Türkler Birliği (YTB), 2025. google scholar
52. “Sınırları Aşan” Uluslararası Kardeş Okul Projesi Uygulama Kılavuzu”. Milli Eğitim Bakanlığı Din Öğretimi Genel Müdürlüğü, 1 Temmuz 2025, https://dogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2025_03/11151334_kardes_okul_projesi_uygulama_kilavuzu.pdf.google scholar
53. “Türkiye Bursları. “Çalışma Alanları.” Erişim 29 Kasım 2025. https://ytb.gov.tr/daireler/uluslararasi-ogrenciler/turkiyeburslari#:~:text=T%C3%BCrkiye%20Burslar%C4%B1%2C%202012%20y%C4%B1l%C4%B1nda%2042,say%C4%B1s%C4%B1nda%20h%C4%B1zl%C4%B1%20bir%20art%C4%B1%C5%9F%20ya%C5%9Fam%C4%B1%C5%9Ft%C4%B1r. google scholar
54. “Türkiye’de yılda 60 bin öğrenci ‘Erasmuslu’ oluyor”. Anadolu Ajansı, 1 Nisan, 2025, https://www.aa.com.tr/tr/egitim/turkiyede-yilda- 60-bin-ogrenci-erasmuslu-oluyor/2195201#:~:text=,700%20bin%20insan%C4%B1m%C4%B1za%20tahsis%20ettik. google scholar
55. “Türkiye Maarif Vakfı dünya liginde 9 yılda 6 kıtada”. Anadolu Ajansı, 17 Haziran, 2025, https://www.aa.com.tr/tr/egitim/turkiye- maarif-vakfi-dunya-liginde-9-yilda-6kitada/3601376#:~:text=Vakf%C4%B1n%209,Bi%C5%9Fkek%27te%20de%20%C3%BCniversitelerinin%20bulundu%C4%9Funu%20kaydetti. google scholar
56. “Türkiye Maarif Vakfı, Dünya Genelindeki Okullarında 2023-2024 Eğitim-Öğretim Dönemine Başladı”. Türkiye Maarif Vakfı, 13 Eylül, 2023, https://turkiyemaarif.org/news/turkiye-maarif-vakfi-dunya-genelindeki-okullarinda-2023-2024- egitim-ogretim-donemine basladi#:~:text=T%C3%BCrkiye%20Maarif%20Vakf%C4%B1%20Afganistan%2C%20Almanya%2C,yeni%20%C3%B6%C4%9Frenci%20kay%C4%B1t ar%C4%B1%20devam%20et. google scholar
57. “Uluslararası Kardeş Okul Uygulaması Çalıştayı İlk Kez Düzenlendi”. Milli Eğitim Bakanlığı Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü, 18 Aralık, 2024, https://abdigm.meb.gov.tr/www/uluslararasi-kardes-okul-uygulamasi-calistayi-ilk-kez-duzenlendi/icerik/2427#:~:text=Avrupa%20Birli%C4%9Fi%20ve%20D%C4%B1%C5%9F%20%C4%B0li%C5%9Fkiler,ilk%20kez%20d%C3%BCzenlendi. google scholar
58. “YEE, “Türkçe, Türkoloji ve Tematik Yaz Okulları” için açılış programı düzenledi”. Yunus Emre Enstitüsü, 9 Temmuz, 2025, https://www.yee.org.tr/tr/node/16018.google scholar
59. “Yunus Emre Enstitüsü.” Erişim 29 Kasım 2025. https://yee.org.tr/tr google scholar
60. “Yunus Emre Vakfı Kanunu”. Sayı: 26526, 5 Mayıs 2007. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2007/05/20070518-3.htm. google scholar
61. “Cumhurbaşkanı Erdoğan, TRT 47. Uluslararası 23 Nisan Çocuk Şenliği'ne Katıldı”. Habertürk, 23 Nisan, 2025, https://www.haberturk.com/ankara-haberleri/37725975-cumhurbaskani-erdogan-trt-47-uluslararasi-23-nisan-cocuk-senligine-katildi. google scholar