Bir – İki Yaş Dönemi Çocuklarda Büyümenin Değerlendirilmesi: Kesitsel Bir Çalışma

Öz

Amaç: Çalışma, 1-2 yaş dönemi çocuklarda büyümenin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Üç yüz iki çocuk ve annesi ile gerçekleştirilen çalışmada, çocuklar ve ailelere ilişkin veriler bir anket formu ile elde edilmiştir. Çocukların ağırlık ve boy uzunlukları ölçülerek z-skorları belirlenmiş, ayrıca Türk çocukları için geliştirilmiş persentil eğrileri ile karşılaştırılmıştır. Çocuklara ait bir günlük besin tüketim kaydı alınarak enerji ve makro besin ögeleri tüketimleri belirlenmiştir. Bulgular: Yaş ortalaması 18,6±3,2 ay olan çocukların sırasıyla doğum ağırlık ve boy uzunlukları 3,2±0,5 kg ve 50,0±2,3 cm, mevcut ağırlık ve boyları 11,4±1,6 kg ve 80,6±6,5 cm olarak saptanmıştır. Çocukların %85,6’sının normal vücut ağırlığı, %69,5’inin normal BKİ ve %56,2’sinin de normal boy uzunluğu z skoruna sahip olduğu görülmüştür. Vücut ağırlığı ve boy uzunluğu z skorlarının kızlarda, erkek çocuklara kıyasla, daha önde gittiği belirlenmiştir (+2SD’de sırasıyla %22,1, %32,6 ve %24,7). Aylık geliri yüksek olan aile çocuklarının vücut ağırlıklarının da anlamlı olarak yüksek olduğu bulunmuştur (+2SD’de %15,6, p=0,038). Sonuç: Çocukların büyümelerinin standartlara uygun olduğu, bu yaş döneminde cinsiyet ve ailenin ekonomik durumunun büyüme üzerinde etkili olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Çocuk
• büyüme
• antropometri
• z-skor
• beslenme

Evaluation of Growth in Children Aged One - Two Years: A Cross- Sectional Study

Öz

Objective: The study was conducted to evaluate growth in children aged 1-2 years. Methods: In this study conducted with 302 children and their mothers, data on children and their families were obtained using a questionnaire. Z-scores were determined by measuring the weight and height of the children, and these were compared with percentile curves developed for Turkish children. Energy and macronutrient consumption were determined by taking a daily food consumption record for each child. Results: The average age, birth weight and height of children were 18.6±3.2 months, 3.2±0.5 kg and 50.0±2.3 cm, respectively. Their current weight and height were determined as 11.4±1.6 kg and 80.6±6.5 cm. It was observed that 85.6% of the children had normal body weight, 69.5% normal BMI and 56.2% normal height z score. It has been determined that body weight and height z-scores are higher in girls compared to boys (22.1%, 32.6% and 24.7% respectively in + 2SD). Body weights of children with high monthly income were also found to be significantly higher (15.6% in + 2SD, p=0.038). Conclusions: It has been concluded that the standards, gender and the economic status of the family in this age period are effective on childrens’ growth.

Anahtar Kelimeler

• child
• growth
• anthropometry
• z-score
• nutrition

Kaynakça

1. 1. Chang SY, He W, Chen CM. Complementary feeding and growth of infant and young in China. Biomed Environ Sci 2008;21(3):264-268. google scholar
2. 2. Wells JC, Chomtho S, Feltrell MS. Programming of body composition by early growth and nıtrition. Proc Nutr Soc 2007;66:423-434. google scholar
3. 3. Seçkin RÇ, Utku MA, Bingöl S. 0-6 aylık bebeği olan annelerin katı gıdaya geçiş süreci ve emzirmeye ilişkin bilgi ve uygulamaları. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi 2008;17:111-116. google scholar
4. 4. Neyzi O, Ertuğrul T, Darendeliler F (eds). Pediyatri, 5.baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevi; 2020. google scholar
5. 5. World Health Organization (WHO). The WHO Child Growth Standards 2006. Erişim tarihi: 7 Kasım 2020. Çevrimiçi: https:// www.who.int/childgrowth/standards/en/ google scholar
6. 6. Neyzi O, Günöz H, Furman A, Bundak R, Gökçay G, Darendeliler F. Türk çocuklarında vücut ağırlığı, boy uzunluğu, baş çevresi ve vücut kitle indeksi referans değerleri. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008;51:1-14. google scholar
7. 7. Şanlıer N, Aytekin F. Ankara’da yaşayan 0-36 ay çocukların bazı antropometrik ölçümleri ve anne sütü ile beslenme durumlarının saptanması. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi 2004;24(1):271-289. google scholar
8. 8. Çelik SB, Şahin F, Beyazova U, Can H. Sağlıklı çocuk izlem polikliniğinde çocukların büyüme durumu ve etkili etmenler. Türk Pediatri Arşivi 2014;49:104-110. google scholar

9. 9. World Health Organization (WHO). Growth reference data for 5-19 years, 2007. Erişim tarihi: 7 Kasım 2020. Çevrimiçi: http://www. who.int/growthref/tools/en google scholar
10. 10. Turkish Version BEBIS (7.2). Bebispro for Windows; Stuttgart, Germany. google scholar
11. 11. Otten J, Helwig J, Meyers L. Dietary Reference Intakes: The Essential Guide to Nutrient Requirements. Washington, DC: The National Academies Press, 2006. google scholar
12. 12. Ogden CL, Carroll MD, Curtin LR, Lamb MM, Flegal KM. Prevalence of High Body Mass Index in US Children and Adolescents, 20072008. JAMA 2010;303(3):242-249. google scholar
13. 13. Camerota M, Kenneth AB. Birth weight, birth lenght and gestational age as indicators of favorable fetal growth conditions in a US sample. PLoS ONE 2016;11(4):e0153800. google scholar
14. 14. OECD Family Database. Erişim tarihi: 6 Kasım 2020. Çevrimiçi: http://www.oecd.org/social/family/database.htm google scholar
15. 15. Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü. 2018 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması (TNSA). Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü, T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ve TÜBİTAK, Ankara, Türkiye, 2019. google scholar
16. 16. Burchi F. Child nutrition in Mozambique in 2003: The role of mother’s schooling and nutrition knowledge. Economics and Human Biology 2010;8:331-345. google scholar
17. 17. Alderman H, Headey D. How Important is Parental Education for Child Nutrition? World Development 2017;94:448-464. google scholar
18. 18. Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması (TBSA) 2010. T.C. Sağlık Bakanlığı Yayın No.:931, Ankara. google scholar
19. 19. Yavuz S, Aykut M. Kayseri Melikgazi Eğitim Araştırma Sağlık Grup Başkanlığı Bölgesinde Gebe Kadınların Gebelikte Beslenme Konusundaki Bilgi Düzeyleri ve Beslenme Durumu. Sağlık Bilimleri Dergisi 2014;23:10-20. google scholar
20. 20. Kanber NA, Demirel R, Köken GN. Gebelere Verilen Beslenme Eğitiminin Anemi Üzerine Etkisinin Belirlenmesi. TAF Preventive Medicine Bulletin 2011;10(1):45-52. google scholar
21. 21. Nacar G. Verilen Beslenme Eğitiminin Annelerin Beslenme Örüntüsü, Anne Sütü ve Yenidoğan Bağırsak Mikrobiyotası Üzerine Etkisi. Malatya: İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı Doktora Tezi, 2020. google scholar
22. 22. Covington L, Armstrong B, Trude A, Black M. Longitudinal Associations Among Diet Quality, Physical Activity and Sleep Onset Consistency With Body Mass Index z- Score Among Toddlers in Low-income Families. Annals of Behavioral Medicine 2020; kaaa100. google scholar
23. 23. Riley H, Lo S, Rosenblum K, Sturza J, Kaciroti N, Lumeng J et al. Sex Differences in the Association between Household Chaos and Body Mass Index z-Score in Low- Income Toddlers. Childhood Obesity 2020;X:X. [Epub ahead of print]. google scholar
24. 24. World Health Organization (WHO) and UNICEF. Global Nutrition Targets 2025: Breastfeeding Policy Brief. Geneva: WHO, 2014. google scholar
25. 25. World Health Organization (WHO). Exclusive Breastfeeding, 2014. Erişim tarihi: 3 Eylül 2021. Çevrimiçi: http://www.who.int/ nutrition/topics/exclusive_breastfeeding/en/# google scholar
26. 26. Gün İ, Yılmaz M, Şahin H, İnanç N, Aykut M, Günay O, et al. Kayseri Melikgazi Eğitim ve Araştırma Bölgesinde 0-36 Aylık Çocuklarda Anne Sütü Alma. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2009;(52):176-182. google scholar
27. 27. Kaya D, Pirinçci E. 0-24 Aylık Çocuğu Olan Annelerin Anne Sütü ve Emzirme İle İlgili Bilgi ve Uygulamaları. TAF Preventive Medicine Bulletin 2009;8(6):479-484. google scholar
28. 28. The Baby Friendly Initiative. The Health Professional’s Guide to İnfant Formula For Parents Who Are Bottle Feeding. London: UNICEF; 2014. Erişim tarihi: 3 Eylül 2021. Çevrimiçi: www.unicef. org.uk/Documents/Baby_Friendly/Leaflets/HP_Guide_for_ parents_formula_feeding.pdf google scholar
29. 29. Arslan N, Akbaş A, Kameri M, Korkmaz Ö, Polat B, Aydın A. Sağlıklı Süt Çocuklarında Beslenme Tipleri ve Annelerin Bebek Beslenmesi Uygulamaları: Anket Çalışması. DEÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2007;(21)1:1-5. google scholar
30. 30. Hathcock A, Krause K, Viera A, Fuemmeler B, Lovelady C, Ostbye T. Satiety Responsiveness and the Relationship Between Breastfeeding and Weight Status of Toddlers of Overweight and Obese Women. Matern Child Health J 2014;18:1023-1030. google scholar
31. 31. Ahishakiye A, Abimana M, Beck K, Miller A, Betancourt T, Magge H et al. Developmental Outcomes of Preterm and Low Birth Weight Toddlers and Term Peers in Rwanda. Annals of Global Health 2019;85(1):1-11. google scholar
32. 32. Laraway K, Birch L, Shaffer M, Paul I. Parent Perception of Healthy Infant and Toddler Growth. Clinical Pediatrics 2010;49(4):343-349. google scholar
33. 33. Erdelyi-Sipos A, Badacsonyine Kassai K, Kubanyi J, Szucs Z, Biro L, Raposa L. Nutrition assessment of 0-3-year-old infants and toddlers with particular focus on macro- and micronutrient intake. Orvosi Hetilap 2019;160(50):1990-1998. google scholar
34. 34. Hager E, Candelaria M, Latta L, Hurley K, Wang Y, Caulfield L et al. Maternal Perceptions of Toddler Body Size Accuracy and Satisfaction Differ by Toddler Weight Status. Arch Pediatr Adolesc Med 2012;166(5):417-422. google scholar
35. 35. Quinn E, Childs G. Trekking and toddlers: Towards a biocultural analysis of growth among infants and young children in a rural region of the Himalayas. Am J Hum Biol 2020;32:23452. google scholar
36. 36. Fisher JO, Butte NF, Mendoza PM, Wilson TA, Hodges EA, Reidy KC. Overstimation of infant and todler energy intake by 24-h recall compared with weighed food records. Am J Clin Nutr 2008;88:407-415. google scholar
37. 37. Scott J, Davey K, Ahwong E, Devenish G, Ha D, Do L. A Comparison by milk Feeding Method of the Nutrient Intake of a Cohort of Australian Toddlers. Nutrients 2016;8:501-515. google scholar