Pediatrik yanık yaralanmalarında aile yükünü etkileyen faktörlerin incelenmesi
Öz
Amaç: Pediatrik yanıklarda, uzayan tedavi süreçleri bakım veren rolünü üstlenen anneler için psikososyal açıdan zorlayıcı olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı pediatrik yanık yaralanmalarında aile yükünü etkileyen faktörleri araştırmaktı.
Yöntem: Bu çalışmaya 32 (18K/14E) yanık yaralanması olan çocuk ve anneleri dahil edildi. Çocukların ve annelerin demografik bilgileri ve yanık yaralanmasına ilişkin veriler kaydedildi. Çocuğun aileye olan yükü Aile Etki Ölçeği ile, annelerin kaygı düzeyleri Durumluk Sürekli Kaygı Ölçeği ile, çocukların yaralanma bölgesinde oluşan hipertrofik skar kalitesi Hasta ve Gözlemci Skar Değerlendirme Ölçeği ile, eklemlerin hareket açıklığı ise gonyometre ile değerlendirildi.
Bulgular: Çoklu doğrusal regresyon analiz sonuçlarına göre, annenin kaygı düzeyinin, hipertrofik skarın kalitesinin, bası giysisi varlığının, yaralanma sonrası geçen sürenin, toplam yanık yüzey alanının (TYYA), herhangi bir eklemin/üst ekstremite ekleminin eklem hareket açıklığında limitasyon olmasının ve cerrahi sayısının Aile Etki Ölçeği için anlamlı belirleyicileri olduğu bulundu (p˂0,05).
Sonuç: Annenin yüksek kaygı düzeyine sahip olması, kötüleşmiş hipertrofik skar kalitesi, tedavide bası giysisi kullanımı,
eklemlerde limitasyon varlığı ve yanık sonrası geçen süredeki, cerrahi sayısındaki ve TYYA’ndaki artış çocuğun aileye olan
yükünü artırmaktadır. Yanık tedavi uygulamalarında, çocuk ve aile bütüncül değerlendirilerek yanık öyküsünün aileye olan
yükünü azaltacak yaklaşımlar seçilmesi önerilir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Teşekkür
Kaynakça
- 1. Sveen J, Sjöberg F, Öster C. Health-related quality of life in Swedish pediatric burn patients and associations with burn and family characteristics. Burns. 2014;40:987-994.
- 2. McGarry S, Girdler S, McDonald A, et al. Paediatric medical trauma: The impact on parents of burn survivors. Burns. 2013;39:1114-1121.
- 3. Andrews N, Jones LL, Moiemen N, et al. Below the surface: Parents' views on the factors that influence treatment adherence in paediatric burn scar management - A qualitative study. Burns. 2018;44:626-635.
- 4. Brown EA, De Young A, Kimble R, et al. Impact of Parental Acute Psychological Distress on Young Child Pain-Related Behavior Through Differences in Parenting Behavior During Pediatric Burn Wound Care. J Clin Psychol Med Settings. 2019;26:516-529.
- 5. Egberts MR, Engelhard IM, Schoot RV, et al. Mothers' emotions after pediatric burn injury: Longitudinal associations with posttraumatic stress and depressive symptoms 18 months postburn. J Affect Disord. 2020;263:463-471.
- 6. Johnson RM, Richard R. Partial-thickness burns: identification and management. Adv Skin Wound Care. 2003;16:178-187.
- 7. Seyyah M, Yurdalan SU. Cultural adaptation and validation of patient and observer scar assessment scale for Turkish use. Burns. 2018;44:1352-1356.
- 8. Draaijers LJ, Tempelman FR, Botman YA, et al. The patient and observer scar assessment scale: a reliable and feasible tool for scar evaluation. Plast Reconstr Surg. 2004;113:1960-1967.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Özden Özkal
*
0000-0002-8826-9930
Türkiye
Güllü Aydın
0000-0003-1658-7697
Türkiye
Semra Topuz
0000-0002-9090-3937
Türkiye
Ali Konan
Bu kişi benim
0000-0001-8470-6534
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2021
Gönderilme Tarihi
24 Şubat 2021
Kabul Tarihi
16 Mayıs 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 8 Sayı: 3