karadeniz | black sea | чёрное море Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi 1308-6200 3062-4126 Hayrettin İVGİN 10.17498/kdeniz.638364 TAHSİN YÜCEL’İN ÖYKÜ KİŞİLERİ ÜZERİNDEN SOSYAL ADALET KAVRAMI VE TOPLUMSAL ELEŞTİRİ https://orcid.org/0000-0002-4920-2741 Hasdedeoğlu Mehmet Onur KASTAMONU ÜNİVERSİTESİ https://orcid.org/0000-0001-5343-7845 Danışman Şenol KASTAMONU ÜNİVERSİTESİ 12 15 2019 44 84 102 10 25 2019 11 19 2019 Copyright © 2008, Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi 2008 Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi

Sosyaladalet; her bireyin ihtiyaçları doğrultusunda, hak ettiği yaşama, eşit birvatandaş olarak ulaşması şeklinde tanımlanabilir. Günümüzde hemen her toplumdasosyal adalet; küreselleşme, bireyselleşme, nüfustaki değişim ve dönüşümlerinbaskısı altında yoksulluğu önleme, eğitim ve öğretim, iş alanlarına dâhil olma,sosyal güvenlik gibi konularda karşımıza çıkmaktadır.Toplumcugerçekçilik anlayışıyla öykülerini oluşturan Tahsin Yücel, bu kavramı ilk dönemöykülerinde sıkça ele alır. Toplumu oluşturan sosyal sınıflar arasındakiekonomik dengesizlikler, ekonomik olarak zayıf sosyal sınıfların diğer sosyalsınıflara karşı baskısı öykü kahramanları tarafından kimi zaman ironi ile dilegetirilir. Öykülerde sosyal adalet; özellikle emeği ile çalışanların yaşadıklarızorluklar, eğitim eşitsizliği yüzünden okulu bırakan bireyler, yoksullukyüzünden topluma ve kendine yabancılaşan kişiler ve sınıf farklılıkları nedeniyletoplumdan dışlanan öykü kahramanları aracılığı ile ele alınır. Yine öykülerde;insan onuruna yaraşır bir asgari yaşam standardına kavuşmayan kimi öykükişileri de toplumdan uzaklaşmayı tercih eder.Bu çalışmadasosyal adalet kavramının tanımı ve tarihi süreci hakkında kısa bir bilgiverildikten sonra, öykü kahramanları merkeze alınarak Tahsin Yücel’in sosyaladalet meselesini eleştirel biçimde merkeze aldığı öyküleri incelenmiştir. Öykükişileri üzerinden sosyal adalet ile ilgili kavramlara değinilerek yazarın önesürdüğü çözümler ortaya koyulmaya çalışılmıştır.

 Tahsin Yücel Öykü Adalet Sosyal Adalet Toplumsal Eleştiri. Andaç, F. (2004), Sözcüklerin Diliyle Konuşmak Tahsin Yücel ile Yüz Yüze, İstanbul: Dünya Aktüel Yayınları. Danışman, Ş. (2017), Toplumsal Eleştiri ve Tahsin Yücel’in Öykü Kişileri, Kastamonu: Kastamonu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Durak, M. (2000), Her Yönüyle Tahsin Yücel, İstanbul: Multilingual Yabancı Dil Yayınları. Gürkan, Ü. (2001), “Sosyal Adalet”, Adalet Kavramı, (Ed. Güriz, A.), Ankara: Türkiye Felsefe Kurumu Yayınları, s.115-124. Işığıçok, E., (1998), “Türkiye’de Gelir Dağılımı ve 1987-1994 Gelir Dağılımı Araştırmalarının Karşılaştırmalı Bir Analizi”, Bursa: Uludağ Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, C.16, S.1. Jost, J. T., Kay, A. C. (2010), “Social Justice: History, Theory, and Research”, Handbook of Social Psychology, (Ed. T. Fiske, D. Gilbert, G. Lindzey), Hoboken, New Jersey: Wiley Publishing, s. 1122-1165. Miller, D. (1999), Principles of Social Justice, Cambridge: Harward University Press. Okşar, M. (2009). “Sosyal Adaletin Onuncu Köye Sürgünü”, Ankara: Ankara Barosu Dergisi, S. 2, s. 106-122. Özgüven, A. (2003), “Sosyal Adalet”, İstanbul: İKÜ Hukuk Fakültesi Dergisi, 2 (12), s. 35-38. Özkan, K. (2001), Görünmez Adam: Tahsin Yücel Kitabı, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. Polat, S. (2007), Eğitim Politikalarının Sosyal Adalet Açısından Sonuçları Konusunda Yönetici ve Öğretmen Görüşleri, Ankara: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi. Topakkaya, A. (2006), “Bir Söylem Olarak Sosyal Adalet Kavramı”, Kayseri: Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. I, S. 2, s. 97-111. Topakkaya, A. (2009). “Sosyal adalet kavramı sadece bir ideal midir?”, http://www.politikadergisi.com/sites/default/files/kutuphane/sosyal_adalet_kavrami_sadece_bir_ideal_midir.pdf, Erişim Tarihi: 25.10.2019 Türk Dil Kurumu (2005), Türkçe Sözlük, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. Yücel, T. (1954), Uçan Daireler, İstanbul: Varlık Yayınevi. Yücel, T. (1991), Haney Yaşamalı, İstanbul: Can Yayınları. Yücel, T. (1958), Düşlerin Ölümü, İstanbul: Ataç Yayınevi. Yücel, T.(1969), Yaşadıktan Sonra, İstanbul: Yankı Yayınları. Yücel, T. (1998), Ben ve Öteki, İstanbul: Can Yayınları. Yücel, T. (1989), Aykırı Öyküler, İstanbul: Can Yayınları. Yücel, T. (1999), Komşular, İstanbul: Can Yayınları. Yücel, T. (2008), Golyan Devrimi, İstanbul: Can Yayınları.