11.Sınıf Öğrencilerinin Türk Dili ve Edebiyatı Dersinde Uygulanan Söylem Çözümleme Yöntemine İlişkin Görüşleri
Öz
Bu çalışmanın amacı, söylem çözümleme yönteminin Türk
Dili Edebiyatı öğretimine; okuma, anlama, metin çözümleme ve dil kullanımı
becerileri açısından etkisini belirlemek, bu konuda öğrenci görüşlerini elde
etmektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2014–2015 Eğitim-Öğretim yılı bahar
döneminde, Erzurum il merkezinde yer alan Özel Bilkent Erzurum Laboratuvar
Lisesi’nde öğrenim görmekte olan 11. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır.
Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Öğrencilerin Türk Dili ve
Edebiyatı derslerinde söylem çözümleme yönteminin kullanılmasına ilişkin görüş
ve düşünceleri yöntem uygulanmadan önce ve uygulandıktan sonra öğrencilere
uygulanan görüş formları yoluyla toplanmıştır. Ayrıca, uygulamayı yapan
araştırmacının gözlemleri ve uygulama sonunda “görüşme” tekniğinden
faydalanılarak video kaydı alınan öğrenci görüşleri de incelemeye dahil
edilmiş, verilerin birbirini desteklediği görülmüştür. Toplanan verilerin
analizinde betimsel analiz ve içerik analizi yaklaşımı kullanılmıştır. Araştırma
sonucunda; söylem çözümleme yönteminin süreci etkin hale getirdiği,
öğrencilerin okuma, anlama, metin çözümleme ve dil kullanımı becerilerinin
gelişimini sağladığı, anlamlı, kalıcı ve başka alanlarla aktarılabilecek
öğrenme durumları oluşturduğu, öğrenciler üzerinde derse güdülenme ve aktif
öğrenme açısından etkili olduğu, eğitim sürecini zevkli hale getirerek derse
katılımı arttırdığı, öğrencilerin sosyal ve iletişim becerilerine de katkı
yaparak kişisel gelişimlerini desteklediği sonuçları ortaya çıkmıştır. Okuma ve
anlama becerisinin bireylerin tüm yaşantısında ve öğrenme alanlarında etkili
olduğu, söylem çözümleme yönteminin bir metin çözümleme tekniği olarak
kullanıldığı çok az çalışmanın olması ve ana dil ve edebiyat derslerinde
öğretim yöntemi olarak kullanıldığı bir çalışmanın bulunmuyor olması gibi
nedenlerle çalışmanın eğitim bilimleri alan yazınına önemli katkılar
sağlayacağı düşünülmektedir
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ajzen, I. ve Fishbein, M. (1980). Understanding Attitudes And Predicting Social Behaviour. NJ: Prentice Hall
- Bloom, B. S. (1995). İnsan Nitelikleri ve Okulda Öğrenme. (D.A.Özçelik, Çev.) İstanbul: M.E. Basımevi.
- Downey, M.T. (1991). Teaching and Learning History. J.P. Shaver (Ed.). Handbook of Research on Social Studies Teaching and Learning: A project of the National Council for the Social Studies (s.400-410) içinde. New York: Macmillan
- George, R. (2006). A cross-domain analysis of change in students’ attitudes toward science and attitudes about the utility of science. International Journal of Science Education, 28 (6), 571-589.
- Girgin, Y. (2012). İlköğretı̇m 8. Sınıf Türkçe ders kı̇taplarındakı̇ metı̇nlerde kavram harı̇tası kullanımının öğrencı̇lerı̇n okuduğunu anlama becerı̇lerı̇ üzerı̇ne etkı̇sı̇. (Doktora tezi, Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü).
- Haladyna ve diğerleri (1982). Relations of student, teacher, and learning environment variables to attitudes toward social studies. Journal of Social Studies Research, 6 (2), 36-44.
- Hootstein, E.W. (1995). Motivational strategies of middle school social studies teachers. Social Education. 59 (1), 23-26
- Kaya, T. (1997). Eğitim ve İletişim, Türk Cumhuriyetleri ve Asya Pasifik Ülkeleri Uluslararası Eğitim Sempozyumu Bildiriler Kitabı, ss.160-170, Elazığ.
- Maden, S. (2010). İlköğretim 6. sınıf Türkçe derslerinde drama yönteminin temel dil becerilerinin kazanımına etkisi (sevgi teması örneği). (Yayınlanmamış doktora tezi, Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum).
- Marzano, R.J. (1992). A different kind of classroom, Association for Supervision and Curriculum Development. VA: Alexandra.