The aim of this study is to examine the historical development, technical transformation, and cultural significance of Tosun, Turkey's first domestically produced trolleybus, door number 101. Data for this study, conducted using qualitative research methods, was collected through document review. Prior to the research, the scope of the study was determined by reviewing newspaper clippings, personal and corporate websites, video recordings, documentaries, films, and social media content. Written data was obtained from magazines, books, and corporate publications, while visual data was obtained from academic and institutional databases. The findings are based on the analysis of seven images documenting the evolution of Tosun's design, technology, and operational processes between 1968 and 2017. The analyses reveal that Tosun underwent three major revisions: in 1968, 2013, and 2017. Following this revision, significant changes were made to key components, primarily the engine, but also the body, chassis, cockpit, and license plate. Accordingly, it has been observed that nostalgic vehicles modernized with hybrid projects make significant contributions to Istanbul's urban transportation system, and it has been concluded that electric vehicles can achieve a sustainable development momentum in urban transportation.
Çalışmanın amacı, Türkiye’nin ürettiği ilk yerli troleybüs olan 101 kapı numaralı Tosun’un tarihsel gelişimini, teknik dönüşümünü ve kültürel önemini incelemektir. Nitel araştırma yöntemiyle yürütülen çalışmanın verileri doküman incelemesiyle toplanmıştır. Araştırma öncesinde gazete kupürleri, kişisel ve kurumsal web siteleri, video kayıtları, belgeseller, filmler ve sosyal medya içerikleri gözden geçirilerek çalışmanın kapsamı belirlenmiştir. Buna bağlı olarak yazılı veriler; dergi, kitap ve kurumsal yayınlardan; görsel veriler ise akademik ve kurumsal veri tabanlarından temin edilmiştir. Bulgular, 1968-2017 yılları arasında Tosun’un tasarım, teknoloji ve işletme sürecine dair evrimini belgeleyen yedi adet görselin analizine dayanmaktadır. Yapılan analizler, Tosun’un 1968, 2013 ve 2017 yıllarında olmak üzere üç temel revizyondan geçtiğini göstermektedir. Son revizyonun ardından motor aksamı başta olmak üzere karoser, şasi, kaptan kabini ve plaka gibi temel bileşenlerinde belirgin değişiklikler gerçekleştirilmiştir. Buna bağlı olarak, hibrit projelerle modernize edilen nostaljik bir aracın İstanbul’un kent içi ulaşım sistemine anlamlı katkılar sağladığı görülmüş ve elektrikli araçların kentsel ulaşımda sürdürülebilir bir gelişim ivmesi yakalayabileceği sonucuna ulaşılmıştır.