Bu derleme makale, Rasyonel Duygusal Davranış Terapisi (REBT) çerçevesinde mantıksız inançların tanımını, bilişsel yapılar içindeki yerini, duygusal ve davranışsal etkilerini ve terapötik müdahale yöntemlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Literatür, mantıksız inançların yalnızca bireysel psikolojik süreçleri değil, sosyal ilişkiler, akademik performans ve mesleki işlevselliği de etkilediğini göstermektedir. Bu inançlar, katı ve mutlakçı talepler biçiminde ortaya çıkarak kaygı, depresyon, öfke ve düşük öz-kabul gibi olumsuz sonuçlara yol açmaktadır. Araştırmalar, mantıksız inançların stresli yaşam olaylarına karşı duyarlılığı artırdığını ve mükemmeliyetçilik, düşük hayal kırıklığı toleransı ve sosyal onay ihtiyacı ile ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. REBT, bilişsel ve davranışsal tekniklerle bireylerin mantıksız düşüncelerini fark etmelerini, sorgulamalarını ve rasyonel inançlarla değiştirmelerini sağlar. Bu süreç, duygusal istikrar, psikolojik esneklik, yaşam memnuniyeti ve sosyal uyum üzerinde olumlu etki yaratır. Önerilen uygulamalar, mantıksız inançların erken yaşta fark edilmesini sağlayacak önleyici REBT temelli eğitimlerin okul ve toplumsal bağlamlarda yaygınlaştırılmasıdır. Ayrıca, terapötik müdahalelerde hem bireysel hem de kültürel bağlamın dikkate alınması, müdahalelerin etkinliğini artırabilir.
İrrasyonel Bilişler Rasyonel Duygusal Davranışçı Terapi Bilişsel Çarpıtmalar Duygusal Düzenleme Bilişsel Yapılar
This review article aims to examine the definition, cognitive basis, emotional and behavioral effects, and therapeutic interventions of irrational beliefs within the framework of Rational Emotive Behavioral Therapy (REBT). Literature indicates that irrational beliefs affect not only individual psychological processes but also social relationships, academic performance, and occupational functioning. These beliefs, manifesting as rigid, absolutist demands, contribute to anxiety, depression, anger, and low self-acceptance. Studies further show that irrational beliefs increase vulnerability to stressful life events and are associated with perfectionism, low frustration tolerance, and the need for social approval. REBT employs cognitive and behavioral techniques to help individuals identify, challenge, and replace irrational beliefs with rational ones, promoting emotional stability, psychological flexibility, life satisfaction, and social adaptation. Practical recommendations include the implementation of preventive, REBT-based programs in educational and social settings to detect and address irrational thinking early. Additionally, therapeutic interventions should consider both individual and cultural contexts to enhance effectiveness and support the development of adaptive coping strategies and overall psychological well-being.
Irrational Cognitions Rational Emotive Behavior Therapy Cognitive Distortions Emotional Regulation Cognitive Structures
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık (Diğer) |
| Bölüm | Derleme |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 13 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 5 Kasım 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 30 Aralık 2025 |
| DOI | https://doi.org/10.64331/kiusosyal.1763767 |
| IZ | https://izlik.org/JA77ZK48DM |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 3 Sayı: 2 |