SEPİYOLİT CEVHERİNİN GENEL ÖZELLİKLERİ VE ISIL DAVRANIŞI

Öz

Su canlı hayatı için en önemli ihtiyaçtır. Birçok endüstriyel ve tarımsal faaliyet suların kirlenmesine neden olmakta, insan ve çevre sağlığını mutajenik, alerjik, toksik hatta ölümcül boyutta etkilemektedir. Türkiye, 16 Temmuz 2021 tarihinde resmi gazetede yayımladığı bir genelgede sürdürülebilir ekonomik büyümenin ve iklim değişikliği ile mücadelenin, kaynak-etkin ve yeşil bir ekonomiye geçisin adımlarını ‘Yeşil Mutabakat Eylem Planı’ ile duyurmuştur. Su arıtımı için, ekonomik ve çevre dostu, ayrıca ikincil bir kirlilik oluşturmayan yöntemler son zamanlarda daha çok ilgi görmektedir. Adsorpsiyon yöntemi kolay kullanımı, ekonomik ve verimli olması yönüyle birçok akademik çalışmada kendine yer edinmiştir. Türkiye’de ve İspanya’da bol rezerve sahip, doğal bir kil minerali olan sepiyolit, yüzey özellikleri sayesinde tercih edilen bir adsorbandır. Bu makalede sepiyolit minerali ile kanserojen madde, ağır metal, boyar madde, organik ve inorganik kirlilikler gibi birçok maddenin adsorpsiyonu üzerine yapılan çalışmalar incelenmiştir. Sepiyolitin yapısı, yüzey özellikleri, termal davranışı, kimyasal ve ısıl aktivasyon sonrası yapısındaki değişimler ve buna bağlı adsorpsiyon kapasitesindeki değişim açıklanmıştır. Adsorpsiyon yönteminde verimin, adsorban ile adsorbat arasındaki ilişkiye bağlı olduğu görülmüştür. İncelenen çalışmalar, genel olarak yüzey alanının artması ile adsorpsiyon kapasitesinin arttığı yönündedir. Sepiyolitin kimyasal bileşiminde incelendiği üzere yapısında bulunan safsızlıkların giderimi için yapılan birçok aktivasyon işleminin, çoğu çalışmada adsorpsiyon verimini olumlu yönde etkilediği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Su kirliliği
• Isıl davranış
• Yeşil mutabakat
• Adsorpsiyon
• Kil mineralleri
• Sepiyolit
• Boyar madde

General Properties and Thermal Behavior of Sepiolite Ore

Abstract

Water is the most important need for life. Many industrial and agricultural activities cause water pollution and affect human and environmental health mutagenic, allergic, toxic and even fatal. In a circular published in the Official Gazette on 16 July 2021, Turkey announced the steps of sustainable economic growth, combating climate change, and transitioning to a resource-efficient and green economy with the 'Green Reconciliation Action Plan'. For water treatment, economical and environmentally friendly methods, which also do not cause secondary pollution, have received more attention recently. The adsorption method has taken its place in many academic studies due to its ease of use, economic and efficiency. Sepiolite, a natural clay mineral with abundant reserves in Turkey and Spain, is a preferred adsorbent thanks to its surface properties. In this article, studies on the adsorption of sepiolite mineral and many substances such as carcinogens, heavy metals, dyestuffs, organic and inorganic impurities were examined. The structure of the sepiolite, its surface properties, thermal behavior, changes in its structure after chemical and thermal activation and the change in its adsorption capacity are explained. It was observed that the efficiency of the adsorption method depends on the relationship between adsorbent and adsorbate. The studies examined generally show that the adsorption capacity increases with the increase of the surface area. As examined in the chemical composition of the sepiolite, it has been concluded that many activation processes for the removal of impurities in its structure affect the adsorption efficiency positively in most studies.

Keywords

• Water pollution
• Thermal behavior
• Green Agreement
• Adsorption
• Clay minerals
• Sepiolite
• Dyestuff

References

1. Acar, G., 2016, “Synthesis and Characterization of Sepiolite-Based Geopolymers”, Yüksek Lisans Tezi, Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul
2. Burçak, E., Yalçın, S., 2016, “Sepiyolitin Özellikleri ve Hayvan Beslemede Kullanılması”, Lalahan Hay. Araşt. Enst. Derg., Vol. 56 (2), pp. 78-86
3. Cırık, K., Yiğit, N., Gören, S. ve diğ., 2013, “Boyar Madde İçeren Atıksu Arıtma Tesislerinin İşletilmesine Yönelik El Kitabı”, 109G083 Nolu Tübitak Kamag Projesi El Kitabı, Ankara
4. Çağlar, U., 2019, “Sepiyolitin Yaş Öğütme ve Asit Liçi Yöntemleriyle Zenginleştirilmesi ve Reolojik Davranışının Modellenmesi”, Doktora Tezi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir
5. Çetişli, H., 1988, “Eskişehir sepiolitinin yüzey asit-baz özelliklerinin geçiş metal katyonlarını adsorplama kapasitesinin araştırılması”, Tübitak Proje No: 704, 78
6. Demir, B. ve Kalpaklı, Y., 2020, “İşlem Görmemiş Kütahya Ca-Bentonitinin Bazik Mavi 41 (BB41) Adsorpsiyon Karakteristiğinin İncelenmesi”, Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10(1): pp. 309-319
7. Duman, O., Tunç, S., Gürkan, T., 2015, “Adsorptive removal of triarylmethane dye (Basic Red 9) from aqueous solution by sepiolite as effective and low-cost adsorbent”, Microporous and Mesoporous Materials 210, pp. 176-184
8. Doğan, M., Turhan, Y., Alkan, M., et al., 2008, “Functionalized sepiolite for heavy metal ions adsorption”, Desalination, Vol. 230, pp. 248–268

9. Elshaday, M., Milton, M., Rose, C., 2021, “A review of recent developments in application of low cost natural materials in purification and upgrade of biogas”, Renewable and Sustainable Energy Reviews, Vol. 145-111081, pp. 1-16
10. Erdoğan, A. B., 2018, “Hydrogen adsorption on natural and sulphuric acid treated sepiolite and bentonite”, International Journal of Hydrogen Energy, Vol. 43, pp. 831-838
11. Ersever, A.G., 2016, “Çimento Esaslı Yapıştırıcı Harçlarda Sepiyolit Katkılı Malzeme Geliştirilmesi”, Doktora tezi, Maden Mühendisliği Anabilim Dalı, Dumlupınar Üniversitesi, Eskişehir
12. Gaber, S., Haija, M.A., Priyabrata, P., et al., 2018, “Removal of iron from industrial lean methyldiethanolamine solvent by adsorption on sepiolite”, Seperation Science and Technology, Vol 53, No. 3, pp. 404-416
13. Galan, E., Singer, E., 2011, “Developments in Palygorskite-Sepiolite Research”, Developments in Clay Science, Elsevier, 1st Edition, Vol. 3, The Netherlands, pp. 1-527
14. Hamid, Y., Tang, L., Hussain, B., et al., 2021, “Sepiolite clay: A review of its applications to immobilize toxic metals in contaminated soils and its implications in soil–plant system”, Environmental Technology & Innovation, Vol. 23-101598
15. Hong, S.H., Ndingwan, A.M., Yoo, S.C., et al., 2020, “Use of calcined sepiolite in removing phosphate from water and returning phosphate to soil as phosphorus fertilizer”, Journal of Environmental Management, Vol. 270-110817
16. Hemmati, M., Alireza, A., Mehrorang, G. et al., 2017, “Chemometric assisted sonochemical dyes adsorption in ternary solutions onto Cu nanowires loaded on activated carbon”, Journal of the Taiwan Institute of Chemical Engineers, Vol. 76, pp. 115-125
17. Heller-Kallai, L., 2013, “Thermally Modified Clay Minerals”, Developments in Clay Science, Handbook of Clay Science, Vol. 5A, pp. 411-433
18. Junior, H.B., Silva, E., Saltarelli, M., et al., 2020, “Inorganic–organic hybrids based on sepiolite as efficient adsorbents of caffeine and glyphosate pollutants”, Applied Surface Science Advances, Vol. 1-100025
19. Khusairy, M., Rahman, R., Law, P., et al., 2021, “Use of Sustainable Polymers to Make Green Composites”, Advances in Sustainable Polymer Composites, pp. 109-129
20. Kıpçak, İ., Kalpazan, E., 2017, “Synthesis and Characterization of Al/Fe Pillared Sepiolite for CWPO of Methyl Orange”, International Conference on Technology, Engineering and Science (ICONTES), Antalya/Turkey, Vol. 1, pp. 131-138
21. Kok, M.V., 2013, “Thermal Characterization of Sepiolite Samples”, Energy Sources, Part A, Vol. 35:2, pp. 173–183
22. Küncek, İ., 2007, “Ultrasonik İşlem ile Sepiyolit Mineralinin Sulu Ortamdan Ağır Metal ve Boyarmadde Gideriminde Adsorbent Olarak Kullanımının Geliştirilmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Mersin Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mersin
23. Lee, J.I., Hong, S.H., Lee, C.G., 2020, “Experimental and model study for fluoride removal by thermally activated sepiolite”, Chemosphere, Vol. 241-125094
24. Lıu, P., Mıngyong, D., Peta, C. et al., 2020, “Surface Chemisty, Microstructure, and Rheology of Thixotropic 1-D Sepiolite Gels”, Clays and Clay Minerals, Vol. 68, No.1, pp. 9–22
25. Largo, F., Haounati, R., Akhourairi, S., et al., 2018, “Adsorptive Removal of both Cationic and Anionic Dyes by using Sepiolite Clay Mineral as Adsorbent: Experimental and Molecular Dynamic Simulation studies”, Journal Pre, Proof, S0167-7322(20)34854-6
26. Liu, L., Chen, H., Shiko, E. et al., 2018, “Low-cost DETA impregnation of acid-activated sepiolite for CO2 capture”, Chemical Engineering Journal, Vol. 353, pp. 940–94
27. Meşe, E., Figen, A.K., Filiz, B.C., 2018, “Cobalt-boron loaded thermal activated Turkish sepiolite composites (Co-B@tSe) as a catalyst for hydrogen delivery”, Applied Clay Science, Vol.153, pp. 95–106
28. Maisa, A., Katia, J., Vicente, R., et al., 2017, “Effect of chemical modification of palygorskite and sepiolite by 3-aminopropyltriethoxisilane on adsorption of cationic and anionic dyes”, Applied Clay Science, Vol. 135, pp. 394–404
29. Marrakchi, F., Khanday, W.A., Asif, M., et al., 2016, “Cross-linked chitosan/sepiolite composite for the adsorption of methylene blue and reactive orange 16”, International Journal of Biological Macromolecules, Vol. 93, pp. 1231–1239
30. Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü, “Sepiyolit”, https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/sepiyolit, 14 Şubat 2021 tarihinde ulaşıldı
31. Meşecikli, C.H., 2014, “Modifiye Edilmiş Sepiyolit Üzerine Pb(II), Cu(II) ve Cd(II) İyonlarının Adsorpsiyonu”, Yüksek Lisans Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul
32. Miura, A., Nakazawa, K., Takei, T., et al., 2012, “Acid-, base-, and heat-induced degradation behavior of Chinese sepiolite”, Ceramics International, Vol. 38, pp. 4677–4684
33. Murray, H., 2006, “Occurrences, Processing and Applications of Kaolins, Bentonites, Palygorskitesepiolite, and Common Clays”, Applied Clay Mineralogy, Volume 2, 1st Edition
34. Nurul, A.M.Z., Hanafi, İ., Arjulizan, R., 2017, “Short Review on Sepiolite-Filled Polymer Nanocomposites”, Polymer-Plastics Technology and Engineering, Vol. 56, No. 15, pp. 1665-1679
35. Otunola, B.O., Ololade, O.O., 2020, “A review on the application of clay minerals as heavy metal adsorbents for remediation purposes”, Environmental Technology & Innovation, Vol. 18-100692
36. Qingjie, W., Aidong, T., Laifu, Z. et al., 2018, “Amino-modified γ-Fe2O3/sepiolite composite with rodlike morphology for magnetic separation removal of Congo red dye from aqueous solution”, Powder Technology, Vol. 339, pp. 872–881
37. Sarıkaya, Y., Önal, M., Pekdemir, A.D., 2020, “Thermal degradation kinetics of sepiolite mineral”, Mineralogical Society
38. Singh, S., Kumar, V., Datta, S., et al.,2020, “Current advancement and future prospect of biosorbents for bioremediation”, Science of the Total Environment, Vol. 709-135895
39. Saka, R.C., Gökdemir, A., Subaşı, S., 2018, “Sepiyolit İkameli Çimentolu Karışımların Mekanik ve Fiziksel Özelliklerinin İncelenmesi”, ECJSE (2), pp. 681-692
40. Suzanne, C., Marlia, M.H., Ahmed, J., 2017, “Environmental characteristics of clay and claybased minerals”, Geology, Ecology, and Landscapes, Vol. 1, No. 3, pp. 155–161
41. Silvia, C.R., Rui, A.R., 2016, “Adsorption of cationic and anionic azo dyes on sepiolite clay: Equilibrium and kinetic studies in batch mode’, Journal of Environmental Chemical Engineering, Vol. 4, pp. 1473-1483
42. Sarı, M., Kalpaklı, Y., Pişkin, S., 2013, “Thermal behavior and dehydroxylation kinetics of naturally occurring sepiolite and bentonite”, J Therm Anal Calorim, Vol. 114, pp. 1191–1199
43. Sabah, E., Çelik, M.S., 1999, “Sepiyolit özellikleri ve kullanım alanları’ 3. Endüstriyel Hammaddeler Sempozyumu” Ed. H. Köse, V. Arslan ve M. Tanrıverdi, İzmir, pp. 132- 146
44. Sabah, E., Çelik, M.S., 1999, “Sepiyolit”, Researchgate
45. Serratosa, J.M., 1979, “Surface properties of fibrous clay minerals (palygorskite and sepiolite)”, Developments in Sedimentology, Vol. 27, pp. 99–109
46. Tartaglione, G., Tabuani, D. ve Camino, G., 2008, “Thermal and morphological characterization of organically modified sepiolite”, Microporous and mesoporous Materials Vol. 107, pp. 161-168
47. Uzun, T., Yılmaz, İ., Uğurlu, M. ve diğ., 2014, “Çeşitli Adsorbentler Kullanılarak Flumequin’ in (Antibiyotik türü) Atık Sulardan Adsorbsiyon Yöntemiyle Giderilmesi”, Akademik Platform, ISEM2014 Adıyaman, pp. 1411-1420
48. Varela, C.F., Pazos, M.C., Alba, M.D., 2021, “Organophilization of acid and thermal treated sepiolite for its application in BTEX adsorption from aqueous solutions”, Journal of Water Process Engineering, Vol. 40-101949
49. Wang, J., Guo, X., 2020, “Adsorption isotherm models: Classification, physical meaning, application and solving method”, Chemosphere Vol. 258-127279
50. Wu, J., Wang, Y., Wu, Z., et al., 2020, “Adsorption properties and mechanism of sepiolite modified by anionic and cationic surfactants on oxytetracycline from aqueous solutions”, Science of the Total Environment, Vol. 708-134409
51. “Wastewater and Ambient Water Quality”, 2007, Environmental, Health, and Safety (EHS) Guidelines, International Finance Corporation, pp. 25-32
52. Yan, Li, Tian, G., Gong, L., et al., 2020, “Evaluation of natural sepiolite clay as adsorbents for aflatoxin B1: A comparative study”, Journal of Environmental Chemical Engineering Vol.8-104052
53. Yeniyol, M., 2020, “Transformation of Magnesite to Sepiolite and Stevensite: Characteristics and Genesis (Çayırbağı, Konya, Turkey)”, Clays and Clay Minerals, Vol. 68, No. 4, pp. 347–360
54. Yıldız, D., Yanlızoğlu, D., 2020, “Çeşitli Aktivasyon Yöntemlerinin Sepiyolitin Yüzey Özelliklerine Etkisi”, ESOGÜ Müh Mim Fak Derg, Vol. 28(2), pp. 107-116