FETHİYE-BURDUR FAY ZONU’NUN BURDUR-KOZLUCA ARASINDAKİ BÖLÜMÜNÜN NEOTEKTONİK ÖZELLİKLERİ, GB ANADOLU, TÜRKİYE

Abstract

Batı Anadolu genişleme bölgesinin doğu sınırını oluşturan Fethiye-Burdur Fay Zonu, güneyde Fethiye körfezinden başlayıp kuzeyde Çay’a (Afyon) kadar uzanan, yaklaşık 310 km uzunluğunda, KDGB gidişli sol yönlü doğrultu atım bileşenli oblik normal ve normal faylardan oluşan aktif bir fay zonudur. Bu çalışmanın amacını, zonun kuzeyinde Burdur-Kozluca arasında kalan bölümün jeolojik ve neotektonik özelliklerinin incelenmesi oluşturur. İnceleme alanının jeolojisini açısal uyumsuzluklarla birbirinden ayrılan Geç Triyas-Geç Kretase yaşlı temel kayaları, Geç Miyosen-Erken Pleyistosen yaşlı eski havza çökelleri ve Kuvaterner yaşlı genç havza çökelleri teşkil eder. Eski havza çökelleri deformasyon geçirmiş göl ortamında çökelmiş sedimanter bir istifi içeren Burdur formasyonu ile alüvyal yelpaze çökellerini içeren Tefenni formasyonundan oluşur. Genç havza çökelleri deformasyon geçirmemiş olan alüvyal yelpaze, asılı teras ve güncel akarsu sedimanlarından oluşur. Fethiye-Burdur Fay Zonu’nun çalışma alanı içerisindeki en önemli yapısal unsurları KD-GB uzanımlı Burdur Havzası ile bu havzayı sınırlayan sol yanal oblik normal Burdur ve Karakent faylarıdır. Günümüz Burdur Havzası’nın gelişiminde önemli rol oynayan büyük ölçekli bu fayların yanı sıra, inceleme alanında KD-GB ve KB-GD uzanımlı sol yanal oblik normal ve normal faylar ile Geç Miyosen- Pliyosen yaşlı çökeller içerisinde KD-GB, KB-GD ve K-G gidişli küçük ölçekli normal faylar da gelişmiştir. Yapısal analizler, bölgenin günümüzde KB-GD yönlü gerilme rejiminin hâkimiyetinde olduğunu göstermektedir.

Keywords

• Fethiye-Burdur Fay Zonu
• Burdur Havzası
• Kinematik analiz
• Neotektonik

Neotectonic Features of the Fethiye-Burdur Fault Zone between Burdur and Kozluca, SW Anatolia, Turkey

Abstract

The Fethiye-Burdur Fault Zone is an active major break in the region and forms the easternmost extension of the west Anatolian extensional province. It extends from the Gulf of Fethiye
northeastward to Çay (Afyon), a distance of about 310 km and has sinistral oblique-slip normal and normal movement. The purpose of this paper is to present the geology and neotectonic features of the fault zone between Burdur and Kozluca. Rock units found in the study area include basement rock units of Late Triassic-Late Cretaceous age, the Late Miocene-Early Pleistocene older basin fill and the Quaternary younger basin fill separated from each other by an angular unconformity. The older basin fill consists of deformed lacustrine sequence of the Burdur Formation and alluvial fan deposits of the Tefenni Formation. The younger infill of the Burdur Basin includes alluvial fan deposits, suspended-terrace deposits and recent fluvial sediments. The NE-SW trending Burdur Basin and its margin-bounding sinistral oblique-slip normal Burdur and Karakent faults are the most important structural elements of the Fethiye-Burdur Fault Zone in the study area. The Burdur and Karakent faults are major faults and played an important role in the development of the modern Burdur Basin. In addition to these faults, there are also NE-SW and NW-SE trending sinistral oblique-slip normal and normal faults and NE-SW, NW-SE and N-S trending small-scale normal faults cutting the Late Miocene-Pliocene aged deposits. Structural analysis indicates that the region has been dominated by NW-SE trending extensional stress regime.

Keywords

• Fethiye-Burdur Fault Zone
• Burdur Basin
• Kinematic analysis
• Neotectonic

References

1. Aksarı, S., 2016, Burdur - Fethiye Fay Zonunun Kemer (Burdur) - Çameli (Denizli) arasındaki bölümünün yapısal evrimi, Doktora Tezi, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya.
2. Aksoy, R., Aksarı, S., 2008, "Elmalı (Antalya, Batı Toroslar) kuzeyinde Likya Naplarının Jeolojisi", J. Fac. Eng. Arch. Selcuk Univ., Cilt 23, Sayı 2, s.45-57.
3. Aksoy, R., Aksarı, S., 2016, "Neogene-Quaternary evolution of the Tefenni basin on the Fethiye-Burdur fault zone, SW Anatolia-Turkey", Journal of African Earth Sciences, Vol. 118, pp. 137-148.
4. Alçiçek, M. C., Mayda, S., Titov, V. V., 2013, "Lower Pleistocene stratigraphy of the Burdur basin of SW Anatolia", Comptes Rendus Palevol, Vol. 12, pp. 1-11.
5. Barka, A., Reilinger, R., 1997, "Active tectonics of the Eastern Mediterranean region: deduced from GPS, neotectonic and seismicity data", Annale de Geofisika, XL, pp. 587-610.
6. Barka, A., Reilinger, R., Şaroğlu, F., Şengör, A., 1995, "The Isparta Angle: its importance in the neotectonics of the Eastern Mediterranean Region", International Earth Sciences Colloqium on the Aegean Region, Vol. 1, pp. 3-17.
7. Brunn, J. H., Graciansky, P. C., Gutnic, M., Juteau, T., Lefevre, T., Marcoux, J., Monod, O., Poisson, A., 1970, "Structures majeures et correlations stratigraphiques dans les Taurides occidentales”, Bulletin de la Societe Geologique de France, Vol. 12, pp. 515-556.
8. Bozcu, M., Yağmurlu, F., Şentürk, M., 2007, "Fethiye-Burdur Fay Zonunun Bazı Neotektonik ve Paleosismolojik Özellikleri, GB-Türkiye", Jeoloji Mühendisliği Dergisi, Cilt 31, Sayı 1, s. 25-48.

9. Bozkurt, E., Mittwede, S.K., 2005, “Introduction: Evolution of continental extensional tectonics of western Turkey”, Geodinamica Acta, Volume 18, Issue 3-4, p. 153-165.
10. Delvaux, D., Sperner, B., 2003, "The TENSOR program for paleostress reconstruction: examples from the east African and the Baikal rift zones", Terra Nova, Vol. 5, No. 1, pp. 216.
11. Dumont, J., Poisson, A., Şahinci, A., 1979, "Sur l’existence de coulissements sinistres recentes a l’extermité orientale de l’arc ageen (sud-ouest de la Turquie)", Comptes Rendus Acadademie Science Paris, Vol. 289, pp. 261-264.
12. Elitez, İ., Yaltırak, C., 2014, "Çameli Havzası’nın Miyosen-Kuvaterner Jeodinamiği, Burdur-Fethiye Makaslama Zonu (GB Türkiye)", Türkiye Jeoloji Bülteni, Cilt 57, Sayı 3, s. 41-67.
13. Elitez, İ., Yaltırak, C., 2016, "Miocene to Quaternary tectonostratigraphic evolution of the middle section of the Burdur-Fethiye Shear Zone, south-western Turkey: Implications for the wide inter-plate shear zones", Tectonophysics, Vol. 690, pp. 336-354.
14. Elitez, İ., Yaltırak, C., Aktuğ, B., 2016, "Extensional and compressional regime driven left-lateral shear in southwestern Anatolia (eastern Mediterranean): The Burdur-Fethiye Shear Zone", Tectonophysics, Vol. 688, pp, 26-35.
15. Elitez, İ., Yaltırak, C., Kürçer, A., Özdemir, E., Güldoğan, Ç. U., 2017, "A critical review of the Kibyra Fault (Burdur-Fethiye Shear Zone, SW Turkey)", Geodinamica Acta, Vol, 29, No. 1, pp. 91-102.
16. Emre, Ö., Duman, T.Y., Özalp, S., Elmacı, H., 2011, “1:250.000 ölçekli Türkiye diri fay haritası serisi, Isparta Paftası”, Seri No: 17, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü, Ankara, Türkiye.
17. Ersoy, Ş., 1990, "Batı Toros (Likya) naplarının yapısal öğelerinin ve evriminin analizi". Jeoloji Mühendisliği Dergisi, Cilt 37, s. 5-16.
18. Eyidoğan, H., Jackson, J. A., 1985, “A seismological study of normal faulting in Demirci, Alaşehir and Gediz earthquake of 1970 in western Turkey: implications for the nature and geometry of deformation in the continental crust”, Geophyiscal Journal Royal Astronomical Society, 81, p. 569-607.
19. Eyidoǧan, H., Barka, A., 1996, "The 1 October 1995 Dinar earthquake, SW Turkey". Terra Nova, Vol. 8, No. 5, pp. 479-485.
20. Graciansky, P. C., 1972, Recherches géologiques dans le Taurus Lycien, PhD Thesis, Universite de Paris-Sud, Centre D'Orsay, Paris.
21. Hall, J., Aksu, A., Elitez, I., Yaltırak, C., Çifçi, G., 2014, "The Fethiye–Burdur Fault Zone: A component of upper plate extension of the subduction transform edge propagator fault linking Hellenic and Cyprus Arcs, Eastern Mediterranean", Tectonophysics, Vol. 635, pp. 80-99.
22. Hall, J., Aksu, A., Yaltırak, C., Winsor, J., 2009, "Structural architecture of the Rhodes Basin: a deep depocentre that evolved since the Pliocene at the junction of Hellenic and Cyprus Arcs, eastern Mediterranean", Marine Geology, Vol. 258, No. 1, pp. 1-23.
23. Jackson, J.A., McKenzie, D.P., 1988, “Rates of active deformation in the Aegean Sea and surrounding regions”, Basin Research, Volume 1, p. 121-128.
24. Karaman, M., 1986, "Burdur dolayının genel stratigrafisi", Akdeniz Üniversitesi Isparta Mühendislik Fakültesi Dergisi, Cilt 2, s. 23-35.
25. Karaman, M., 1994, "Isparta-Burdur arasının jeolojisi ve tektonik özellikleri", Türkiye Jeoloji Bülteni, Cilt 37, Sayı 2, s. 119-134.
26. Karaman, M., 2000, “Isparta ve Burdur dolayının tektono-stratigrafik özellikleri”, Türkiye Jeoloji Bülteni, Cilt 43, Sayı 2, s. 70-81.
27. Koçyiğit, A., 1984, “Güneybatı Türkiye ve yakın dolayında levha içi yeni tektonik gelişim”, Türkiye Jeoloji Bülteni, Cilt 27, Sayı 1, s. 1-16.
28. Koçyiğit, A., Özacar, A.A., 2003, “Extensional neotectonic regime through the NE edge of the Isparta Angle, SW Turkey: new field and seismic data”, Turkish Journal of Earth Scieneces, Vol. 12, p. 67-90.
29. Konak, N., Hepşen, N., Öztürk, E., Öztürk, Z., Çakmakoğlu, A., Göktaş, F., Serdaroğlu, M., “Menderes Masifinin güney - güneydoğusundaki Mesozoyik istiflerinin karşılaştırılmalı stratigrafi ve konumları”, 41. Türkiye Jeoloji Kurultayı, Ankara, s. 5, 16-20 Şubat 1987.
30. Küçükkaptan, H., 1978, Burdur-Tefenni-Başpınar 1975 yılında yapılan sondajların neticesi hakkında rapor. MTA Enstitüsü Raporları, Rapor No: 1681, Ankara.
31. McKenzie, D. P., 1972, “Active tectonic of the Mediterranean region”, Geophysical Journal of the Royal Astronomical Society, 30, p. 109-185.
32. Özkaptan, M., Kaymakcı, N., Langereis, C.G., Gülyüz, E., Özacar, A.A., Uzel, B., Sözbilir, H., 2018, “Age and kinematics of the Burdur basin: Inferences for the existence of the Fethiye-Burdur Fault Zone in SW Anatolia (Turkey)”, Tectonophysics, Vol. 744, pp. 256-274.
33. Poisson, A., 1977, Recherches géologiques dans les Taurides occidentales (Turquie), PhD Thesis, Universite de Paris-Sud, Centre D'Orsay, Paris.
34. Price, S., 1989, Sedimentation and Neotectonic of the Burdur Region, SW Turkey, PhD Thesis, University of Leicester, Leicester.
35. Şenel, M., ,2001, "Geology Map of Türkiye with 1: 500.000 scale", General Directorate of Mineral Research and Exploration, Ankara.
36. Şenel, M., Arbas, A., Bilgi, C., Bilgin, Z., Dinçer, M., Durukan, E., Şen, A., “Gömbe Akdağ'ın stratigrafisi ve yapısal özellikleri”, 40. Türkiye Jeoloji Kurultayı, Kaş – Antalya, s. 51, 10-14 Şubat 1986.
37. Şenel, M., Selçuk, H., Bilgin, Z., Şen, A., Karaman, T., Dinçer, M., Bilgi, C., 1989, "Çameli (Denizli)-Yeşilova (Burdur)-Elmalı (Antalya) ve Dolayının Jeolojisi", MTA Raporu, 9429.
38. Şenel, M., Selçuk, H., Bilgin, Z., Şen, A., Karaman, T., Erkan, M., Bilgi, C., “Likya napları ön cephe özellikleri (GB Türkiye)”, 41. Türkiye Jeoloji Kurultayı, Ankara, s. 6, 16-20 Şubat 1987.
39. Şengör, A.M.C., Görür, N., Şaroğlu, F., 1985, “Strike-slip faulting and related basin formation in zones of tectonic escape: in: Biddle, K.,Christie- Blick, N., Eds, Strike-slip deformation basin formation and sedimentation”, Special Publications, SEPM Society for Sedimentary Geology, Tulsa, Vol. 37, p. 277- 264.
40. Taymaz, T., Jackson, J., McKenzie, D. P., 1991, “Active tectonics of the North and central Aegean Sea”, Geophysical Journal International, 106, p. 433-490.
41. Taymaz, T., Price, S., 1992, "The 1971 May 12 Burdur earthquake sequence, SW Turkey: a synthesis of seismological and geological observations", Geophysical Journal International, Vol. 108, No. 2, pp. 589-603.
42. Ten Veen, J. H., 2004, "Extension of Hellenic forearc shear zones in SW Turkey: the Pliocene–Quaternary deformation of the Eşen Çay Basin", Journal of Geodynamics, Vol. 37, No. 2, pp. 181-204.
43. Yağmurlu, F., Savaşçın, Y., Ergün, M., 1997, "Relation of alkaline volcanism and active tectonism within the evolution of the Isparta Angle, SW Turkey", The journal of geology, Vol. 105, No. 6, pp. 717-728.
44. Yağmurlu, F., "Burdur fayının sismotektonik özellikleri", Batı Anadolu’nun Depremselliği Sempozyumu, İzmir, Bildiriler, s. 143-151, 24-27 Mayıs, 2000.
45. Yağmurlu, F., Bozcu, M., Şentürk, M., 2005, Burdur-Fethiye Arasındaki Bölgede Burdur Fayının Sismotektonik Özellikleri, Tübitak ÇAYDAG Projesi, Proje No. 101Y027.
46. Yılmaz, P., Maxwell, J., 1982, "K–Ar investigations from the Antalya complex ophiolites, SW Turkey", Ofioliti, Vol. 2, pp. 527-538.