Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 1304-4524 2651-2637 Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi 10.35209/ksuifd.960974 The Considerations of Covid 19 Global Outbreak Kovid 19 Küresel Salgınının Düşündürdükleri https://orcid.org/0000-0002-4881-6987 Özarslan Selim Fırat Ünv. İlahiyat 12 31 2021 38 63 88 07 01 2021 12 29 2021 Copyright © 2003, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2003 Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi

The Covid 19 Epidemic, which has been at the top of our agenda for two years, can be considered as the greatest calamity that mankind has faced throughout human history. Although there are various debates about the nature of this virus named Covid 19, such as whether it is natural (fiṭrī) or artificial, we will leave these discussions to virology and medical scientists and focus on the nature, causes and prevention methods of epidemics and calamities. Because this virus scourge has deeply affected the lives of today's people in many ways. Our scientific effort here is to pay attention to the human-human, human-nature, human-God relationships, to organize our actions and behaviors according to the laws/sunnatullāh Allāh has put in nature, and to help us complete the worldly life we live in happily and peacefully, away from misfortunes, pain and suffering is to be. Otherwise, the actions of man against the laws of nature that the Creator has placed on nature will come back to him naturally as natural disasters and epidemics. This is not a divine punishment for a person's denial of God or neglect of his duties of servitude to Him, but rather the inevitable natural result of man's disruption of the natural order.

İki yıldır gündemimizin ilk sırasına yerleşen Kovid 19 Salgını, insanoğlunun insanlık tarihi boyunca karşılaştığı en büyük musibet olarak değerlendirilebilir. Kovid 19 isimli bu virüsün mahiyeti yani neliği hakkında fitrî/doğal ve sûnî/yapay olduğu şeklinde çeşitli tartışmalar bulunsa da biz bu tartışmaları viroloji ve tıp bilim adamlarına bırakarak, salgın ve musibetlerin neliği, nedenleri ve korunma yöntemleri üzerinde yoğunlaşacağız. Çünkü bu virüs musibeti, günümüz insanının yaşamını birçok yönden derinden etkilemiştir. Buradaki bilimsel çabamız insan- insan, insan- tabiat, insan- Allah ilişkisine dikkat ederek, eylem ve davranışlarımızı Allah’ın tabiata koyduğu kanunlara/Sünnetüllah göre düzenlemek ve içinde yaşadığımız dünya hayatını musibetlerden, acı ve ıstıraplardan uzak, mutlu ve huzurlu bir şekilde tamamlamaya yardımcı olmaktır. Aksi takdirde insanın, Yaratanın tabiata koyduğu doğa yasalarına aykırı eylemleri kendisine tabii yollarla doğal felaketler ve salgın hastalıklar olarak geri gelecektir. Bu insanın Allah’ı inkârı yahut ona karşı yapması gereken kulluk görevlerinin ihmali karşılığı olan ilahi bir ceza değil, insanın doğal düzeni bozmasının kaçınıl-maz tabiî sonucudur.

 kelam Virüs Salgın Musibet Tedbir yok Ahmed b. Hanbel, Müsned. Beyrut: 1405/1985. Akar, Muhlis. Kur’ân-ı Kerim’e Göre Toplumların Helak Oluş Sebepleri ve Şekilleri. İstanbul: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 1986. Akça, Yunus. Kur’ân’da Mühlet Helâk İlişkisi. Elazığ: Fırat Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2001. Altuntaş, Halil- Şahin, Muzaffer. Kur’an-ı Kerim Meâli. Ankara: DİB. Yayınları, 2002. Arkonaç, Sibel Ayşen. Sosyal Psikoloji, İstanbul: Alfa Yayıncılık, 1998. Aydar, Hidayet. “Bazı Kur’ân Âyetleri Işığında Kocaeli Depremine Bakış”, Kur’an Mesajı İlmi Araştırmalar Dergisi. 2/19, 20, 21 (1999). Buhâri, Ebi Abdullah Muhammed b. İsmail. Sahih-i Buhari. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1413/1992. Cürcânî, Şerif Ali b. Muhammed. Kitabü’t-Ta’rîfât. Beyrut: Daru’l- Kütubi’l- İlmiyye, 1416-1995. Cüveynî, Ebi’l-Mealî Abdülmelik, Kitabu’l-İrşâd ilâ Kavâtii’l-Edilleti fi Usûli’l-İ’tikâd. thk. Esad Temim, Beyrut: Müessese Kütübü’s- Sekâfiyye, 1992/ 1413. Çimen, Abdullah Emin. “Helâk, Devam Eden Bir Süreç Midir?”, Usûl İslam Araştırmaları. 4 (2005). Çimen, Abdullah Emin. Niçin Helâk Oldular - Kur’ân-ı Kerîm’de Helâk Kavramı- İzmir: Akademi Yayınları, 2008. Din İşleri Yüksek Kurulu, İslam’ın Salgın Hastalıklara Bakışı. İstanbul: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2020. Ebu Hanife, Numan b. Sabit. el-Fıkhu’l-Ekber. (Mustafa Öz, İmam-ı Azam’ın Beş Eseri, içinde orijinal metin), İstanbul: İFAV Yayınları, 1992. Erdoğan, Mehmet. Fıkıh ve Hukuk Terimleri Sözlüğü. İstanbul, 1998. Güneş, Abdulbaki. “Kur’ân’da Sünnetullah ve Toplumların Çöküş Nedenleri”, Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 5/4 (2005). Hâkim, Nisâbûrî. el- Müstedrek ala’s-Sahihayn. Beyrut: trs. https://estethica.com.tr/ blog/ saglikli-yasama. E. Tarihi: 19.01. 2021 https://turkish.aawsat.com/home/article/ wuhan E. Tarihi: 9.02.2021. İbn Ebû Şerif, Kemaleddin. el-Müsâmere. (el-Müsâyere ve İbn Kutluboğa’nın hâşiyesi ile birlikte) Bulak, 1317/1899. İbn Hümâm, Kemal. Kitab el-Müsâyere. (Kemaleddin İbn Ebû Şerif’in el-Müsâmere’si ve İbn Kutluboğa’nın Hâşiyesi ile birlikte) Bulak, 1317/1899. İbn Manzûr, Cemaleddin Muhammed b. Mükerrem. Lisânü’l-Arab Beyrut: Daru’s-Sâdr, 1414/1994. İzmirli İsmail Hakkı, Yeni İlm-i Kelam. Haz. Sabri Hizmetli, Ankara: Ümran Yayınları, 1981. Kâdı Abdülcebbar, b. Ahmed. Şerhu Usûli’l-Hamse. thk. Abdulkerim Osman, Kahire: Mektebetu’l-Vehbe, 1416/1996. Karaman, Hayrettin ve diğerleri. Kur’an Yolu Türkçe Meal ve Tefsir. Ankara: DİB. Yayınları, 2006. Karaosman, Muhammet. “Kur’ân’dan Hareketle Doğal Âfetlerin ve Salgın Hastalıkların İlâhî Bir Ceza Olarak Nitelendirilmesi Sorunu”. Tefsir Araştırmaları Dergisi 4/3 Özel Sayı (Aralık / December 2020), 98-120. Kayacan, Murat. “Sosyoloji ve Kur’an’ın Ortak İlgi Alanı: Toplumsal Değişim ve Çöküş Yasaları”, Milel ve Nihal 9/3 (2012). Kelâbâzî, Ebu Bekir Muhammed b. İshak Buhari. Doğuş Devrinde Tasavvuf (Ta’arruf). Haz. Süleyman Uludağ, İstanbul: 1992. Komisyon, Güvenli Tıbbî Atık Yönetimi. Ankara: Çevre ve Orman Bakanlığı, 2008. Krasniqi, Selver. Kamer Suresi Tefsiri ve Sure Işığında Kıyamet ve Helak Edilen Kavimler. Bursa: Bursa Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2019. Kula, Naci. “Deprem ve Dini Başa Çıkma”, Gazi Üniversitesi Çorum İlahiyat Fakültesi Dergisi. 2002/1, 2002. Küçükcan, Talip - Köse, Ali. Doğal Âfetler ve Din: Marmara Depremi Üzerine Psiko-Sosyolojik Bir İnceleme. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM), 2000. Muhammed Esed, Kur’an Mesajı Meal-Tefsir. Çev. Cahit Koytak - Ahmet Ertürk, İstanbul: İşaret Yayınları, 1997. Müftüoğlu, Ömer. Kur’ân’da Hazreti Lut ve Kavmi: Nasıl Yaşadılar? Lut Kavmi Aidsli miydi? Nasıl Helak Oldular? Eskişehir: Eskişehir İslami İlimler Vakfı, 1997. Müslim, Ebu’l-Hüseyin Müslim b. Haccac. Sahih. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1413/1992. Özarslan, Selim. “Doğal Afetler Karşısında Din Ve Diyanet Hizmetleri (Doğal Afetlere/ Musibetlere Yönelik Düşünceler)”, IV. Din Şûrası Tebliğ ve Müzakereleri. (Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2009), II, ss. 469-480. Özarslan, Selim. Günah Musibet İlişkisi Üzerine. Ankara: Nobel Yayınları, 2012. Özarslan, Selim. Günümüz Kelam İnanç Problemleri. Ankara: Nobel Yayınları, 2016. Özarslan, Selim. Kelâmda Tevbe. Ankara: Bizim Büro, 2003. Özdemir, Metin. İlâhî Adalet ve Rahmet Penceresinden Kötülük ve Musibetler. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2017. Peker, Hüseyin. Din Psikolojisi. Samsun: Sönmez Matbaası, 1993. Râzî, Fahreddin. et-Tefsîru’l-Kebîr. Beyrut: Daru’l-İhyâ et-Turasi’l-Arabî, 1417/1997. Sancar, Cemalettin. Kur’ân’da Helak Olan Kavimler. Konya: Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 1996. Saylık, Mutlu. “Kur’ân’da Depremle Helâk Edilen Kavimler”, Dicle İlahiyat Dergisi XIX/2017/2 (2019). Suyutî, Celaluddin Abdurrahman b. Ebî Bekir. el-Câmiu’s-Sağir fi Ehâdisi’l-Beşîri’n-Nezîr. Kahire, 1982. Tok, Nuri. Kur’ân’da Sünnetullah ve Helak Edilen Kavimler. Samsun: Etüt Yayınları, 1998. Tusî, Ebû Nasr Serrac. el-Luma’ İslam Tasavvufu. Çev. H. Kamil Yılmaz, İstanbul: 1996. Ulutaş, Şükrü. Kur’ân-ı Kerîm’de Anlatılan Helâk Olmuş Kavimlerin Ortak Özellikleri Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2006. Yapıcı, Asım. “Kendisiyle Yüzleşen Ya Da Yüzleşmeyen İnsanlık”, Diyanet Aylık Dergi Sayı: 353, Mayıs- 2020, ss. 6-7. Yazır, Elmalılı Muhammed Hamdi. Hak Dini Kur’an Dili. İstanbul: Çelik-şura, trs. Yılmaz, Ali Rıza. Kur’ân-ı Kerîm’de Âsi Kavimlerin Helâk Oluş Sebepleri ve Ortak Yönleri. Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2007. Zemahşerî, Muhammed b. Ömer. Tefsiru’l-keşşâf an hakâiki gavâmidi’t-tenzîli ve uyunu’l-ekâvîli fî vucuhi’t-te’vil, thk. Abdurrazzak el-Mehdî, Beyrut: Daru’t-Turâsi’l-Arabî, 1417/1997.