Eğitim ve öğretimin en temel aracı olan ders kitaplarının öğrencinin zihinsel ve sosyal gelişimine katkıda bulunacak pek çok kriter göz önünde bulundurularak hazırlanması gerekir. Bu araştırma, 2021-2022 Eğitim Öğretim yılında 5 yıl süreyle ders kitabı olarak kabul edilen, metin ve görsellerin yoğun olduğu ilköğretim düzeyinde Türkçe, Hayat Bilgisi, Sosyal Bilgiler ders kitaplarındaki metin ve görsellerin ders kitaplarında bulunması gereken içerik ve görsel kriterlerine göre betimsel analiz yöntemiyle oluşturulmuş doküman incelemesidir. Çalışmanın amacı, ders kitaplarında bulunan içerik ve görsellerin verdiği “alt mesajlar” a dikkat çekmektir. Ders kitaplarında yer alan söylem ve görseller, söylenmek istenenin dışında olumsuz mesajlar da verebilmektedir. Çalışmada, metin ve görsellerin pedagojik anlamda bıraktığı izlere dikkat çekerek eğitim ve öğretim kaynaklarında kalitenin artması amaçlanmıştır. Araştırmanın sonunda, incelenen ders kitaplarında yer alan bazı metin ve görsellerin öğrencinin psiko sosyal algısında ve kültürel kimlik gelişiminde olumsuz etkilere neden olabileceği sonucuna varılmıştır.
Textbook, which are the most basic tools of education and training, should be prepared taking into account many criteria that will contribute to the mental and social development of the student. In this study, as a textbook for a period of 5 years in the academic year 2021-2022 regarded primary school, middle school and high school-level textbooks written in the textbooks from many different publishers in various fields that need to be found by examining in detail the criteria these criteria are determined and illustrated with selected content from textbooks and visuals. The aim of the study is to draw attention to the “sub-messages” given by the content and images found in textbooks. The rhetoric and images contained in textbooks can also give negative messages other than what is wanted to be said. The aim of the study is to draw attention to the traces left by texts and images in a pedagogical sense, and therefore contribute to the improvement of quality in educational and training resources.