Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri

Volume: 28 Number: 1 July 2, 2015
EN TR

Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri

Abstract

Klinik öncesi çalışmalar kapsamında oluşturulan hayvan modelleri ile yeni ilaçların anksiyolitik etkileri araştırılmaktadır. Bu modellerde en sık kullanılan hayvanlar sıçanlar ve farelerdir. Anksiyete oluşturulan hayvanlarda; çevreyi araştırma ve tanıma davranışlarındaki değişiklikleri inceleyerek, ilaca verilen yanıta bu davranışlardaki değişimlerin saptanması araştırmaların temelini oluşturmaktadır. İnsanlarda görülen anksiyete davranışlarını tam olarak karşılamamakla birlikte hayvan modellerinde sıçanlardaki bu davranışlar modelin esasını oluşturmaktadır. Stres yaratan etken olarak; elektrik şoku, kafeslere eğim verilmesi, olfaktor bulbektomi, ortamın yükseltilmesi, aydınlatmanın değiştirilmesi, sosyal izolasyon, sualtı travmaları, saldırgan hayvanın kendisine ya da saldırgan hayvana ait ipuçlarına (saldırgana ait koku, tüy, idrar vb) maruz bırakma kullanılmaktadır. Oluşturulan strese karşı bu çalışmalarda genellikle aşırı irkilme, bilişsel bozukluklar, gelişmiş korku, düşük sosyal etkileşim gibi anksiyete davranışlarındaki değişimler ölçülmektedir. Sık kullanılan modeller arasında; açık alan, zorunlu yüzme, çatışma testleri, tekrarlayan stres uygulamaları, kuyruktan asma, yükseltilmiş labirentler, sosyal izolasyon, uzun süreli tek bir strese maruz bırakma, kronik hafif stres ve saldırgan ya da saldırgan ile ilgili ipuçlarına maruz bırakma testlerini saymak mümkündür.Bu derlemede, farklı stresörler ile anksiyete oluşturmada kullanılan sıçan modelleri tanımlanmaktadır. Modellerin özellikleri ve kullanım alanları gözden geçirildiğinde; kolay oluşturulabilir ve tekrarlanabilir oluşları, yeni geliştirilmekte olan ilaçların ya da mevcut benzer ilaçların anksiyeteyi önleme ve tedavi edici etkileri daha etkin olarak araştırılmaktadır.

Keywords

References

  1. 1. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders: DSM-V. Amer Psychiatric Pub Incorporated, 2013.
  2. 2. Barnett SA. The rat: a study in behavior. New Jersey: Transaction Publishers, 2007.
  3. 3. Belzung C, Misslin R, Vogel E. Anxiogenic effects of methyl- carboline-carboxylate in a light/dark choice situation. Pharmacol Biochem Behav 1987;28:29-33. doi:10.1016/0091- 3057(90)90260-O
  4. 4. Montgomery KC. The relation between fear induced by novel stimulation and exploratory behaviour. J Comp Physiol Psychol 1955;48:254-60. doi: 10.1037/h0043788
  5. 5. Foa EB, Keane TM, Freidman MJ, Kohen JA, (editors). Effective Treatments for PTSD: Practice Guidelines From the International Society of Traumatic Stress Studies. New York: Guilford Press, 2005.
  6. 6. Boissier JR, Simon P, Soubrie P, Airaksinen M, (editors). New approaches to the study of anxiety and anxiolytic drugs in animal: CNS and behavioral pharmacology. New York: Pergamon, 1976.
  7. 7. Ohl F. Testing for anxiety. Clin Neurosci Res 2003;3:233-8. doi:10.1016/S1566-2772(03)00084-7
  8. 8. Uzbay T. Depresyon Modelleri, PsikofarmakolojininTemelleri ve Deneysel Araştırma Teknikleri. Ankara: Çizgi Tıp Yayınevi, 2004.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Kaya Süer This is me

Cahit Taşkıran This is me

Publication Date

July 2, 2015

Submission Date

July 2, 2015

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2015 Volume: 28 Number: 1

APA
Aykaç, A., Süer, K., & Taşkıran, C. (2015). Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri. Marmara Medical Journal, 28(1), 1-7. https://doi.org/10.5472/MMJ.2015.03661.1
AMA
1.Aykaç A, Süer K, Taşkıran C. Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri. Marmara Med J. 2015;28(1):1-7. doi:10.5472/MMJ.2015.03661.1
Chicago
Aykaç, Aslı, Kaya Süer, and Cahit Taşkıran. 2015. “Anksiyete Araştırmalarında Kullanılan Sıçan Davranış Modelleri”. Marmara Medical Journal 28 (1): 1-7. https://doi.org/10.5472/MMJ.2015.03661.1.
EndNote
Aykaç A, Süer K, Taşkıran C (August 1, 2015) Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri. Marmara Medical Journal 28 1 1–7.
IEEE
[1]A. Aykaç, K. Süer, and C. Taşkıran, “Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri”, Marmara Med J, vol. 28, no. 1, pp. 1–7, Aug. 2015, doi: 10.5472/MMJ.2015.03661.1.
ISNAD
Aykaç, Aslı - Süer, Kaya - Taşkıran, Cahit. “Anksiyete Araştırmalarında Kullanılan Sıçan Davranış Modelleri”. Marmara Medical Journal 28/1 (August 1, 2015): 1-7. https://doi.org/10.5472/MMJ.2015.03661.1.
JAMA
1.Aykaç A, Süer K, Taşkıran C. Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri. Marmara Med J. 2015;28:1–7.
MLA
Aykaç, Aslı, et al. “Anksiyete Araştırmalarında Kullanılan Sıçan Davranış Modelleri”. Marmara Medical Journal, vol. 28, no. 1, Aug. 2015, pp. 1-7, doi:10.5472/MMJ.2015.03661.1.
Vancouver
1.Aslı Aykaç, Kaya Süer, Cahit Taşkıran. Anksiyete araştırmalarında kullanılan sıçan davranış modelleri. Marmara Med J. 2015 Aug. 1;28(1):1-7. doi:10.5472/MMJ.2015.03661.1

Cited By