GEBELİKTE NON-STEROİDAL ANTİİNFLAMATUVAR İLAÇLARIN KULLANIMININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Gebelik büyüyen ve gelişen fetüsün ihtiyaçlarını karşılamak üzere bir takım değişikliklerin gerçekleştiği fizyolojik bir süreçtir. Gebelikleri sırasında hemen hemen her kadın çeşitli ilaçlara maruz kalmaktadır. Gebelikte kimyasallara maruziyet açısından en riskli dönem, hücre bölünme hızının ve farklılaşmanın son derece yüksek olduğu organogenez dönemidir. Non-steroidal antiinflamatuvar ilaçlar (NSAİİ) genellikle ateş, ağrı ve inflamasyonun tedavisinde kullanılırlar. Bu ilaçlar plasentayı geçerek fetüste önemli teratojenik etkilere neden olabilmektedir. Düşük ve malformasyonlarda artış erken gebelikte NSAİİ kullanımı ile ilişkilidir. 30. haftadan sonra kullanımları ile duktus arteriosusun erken kapanması ve oligohidramnios meydana gelir. NSAİİ kullanımıyla fetüsün beyin, böbrek, akciğer, iskelet, gastrointestinal sistem ve kardiyovasküler sistemlerini etkileyen yan etkiler bildirilmiştir. NSAİİ’nin anneye faydaları, potansiyel fetal risklerden fazla ise en düşük etkin dozda ve mümkün olan en kısa sürede kullanılmalıdır. Bu projede, NSAİİ’lerin gebelikte kullanımı değerlendirilmiş ve kullanımı sonrasında ortaya çıkabilecek olası toksik etkiler açıklanmaya çalışılmıştır.

Keywords

• Gebelik
• NSAİİ
• Teratojen
• Organogenez

References

1. Biçer, C. ve Madenoğlu, H. Gebelikte Fizyolojik Değişiklikler ve Anestezi Açısından Önemi. Türkiye Klinikleri Cerrahi Tıp Bilimleri Dergisi 2006; 2 (19): 1-8
2. Sachdeva, P., Patel, B. G. ve Patel, B. K. Drug Use in Pregnancy; a Point to Ponder. Indian Journal of Pharmaceutical Sciences 2009; 71(1): 1-7
3. Demirkan, K. Gebelikte İlaç Kullanımı. Adana Eczacı Odası Bülteni 2006; 13: 32-33
4. Donati, S., Baglio, G.ve Spinelli, A. Drug Use in Pregnancy Among Women. European Journal of Clinical Pharmacology 2000; 56: 323-328
5. Syme, M. R., Paxton, J. W. ve Keelan, J. A. Drug Transfer and Metabolism by the Human Placenta. Clinical Pharmacokinetics 2004; 43(8): 487-514
6. Kayaalp, S.O. Rasyonel Tedavi Yönünden Tıbbi Farmakoloji. Pelikan Yayıncılık, Ankara. 2012.
7. Duman, M. ve Kalyoncu N. İ. Gebelikte İlaç Seçimi ve Teratojenite Bilgi Servisleri. Türkiye Klinikleri Cerrahi Tıp Bilimleri Dergisi 2006; 2(46): 62- 68
8. Nagi, A. H. Placenta Examination and Pathology. Biomedica 2011; 27: 81-89

9. Conley, J. M. ve Richards, S. M. Teratogenesis. S. Jorgensen (Ed.). Ecotoxicology. Academic Press, San Diego. 2008, s. 3528
10. Samavi, M. S. ve McKenna, F. Nonsteroidal Anti-inflammatory Drugs. Clinical Immunology Elsevier, Stanford. 2008, s. 1307-1316.
11. Gökçimen, A. ve Malas, M. A. Nonsteroidal Anti-inflamatuvar İlaçların Gebelikteki Toksisiteleri ile İlgili Literatürlerin Gözden Geçirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2003; 10(3): 50-52
12. Bulut, S. ve Ergin, O. Gebelik ve Laktasyonda İlaçlar. Kartal Egitim ve Araştırma Klinikleri 1990; 1(3): 183-188
13. Bozkurt, M.ve Uçar, D. Gebelikte Romatoid Artrit Tedavisi: Derleme. Konuralp Tıp Dergis 2013; 5(2): 62-69
14. Atasü. T., Erkün, E., Kösebay, D., Işıloğlu, H.,İdil. M., Şahmay, S. ve diğerleri. T. Atasü (Ed.). Gebelikte Fetusa ve Yeni Doğana Zararlı Etkenler, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Yayınları, İstanbul. 1984.
15. Doğan, S., Çarçak, N. Gebelik ve Emzirme Döneminde İlaç Kullanımı. Sürekli Eğitim İçi Meslek Dergisi 2008; 8: 47-59
16. Kliman, H. J. Placental Hormones. Obstetrics and Gynecology 1993; 3: 1-26
17. Sadowsky, Y., Jansson, T. Knobil and Neill’s Physiology of Reproduction Editörler. Jimmy D. Neill, Ph.D., Tony M. Plant, Ph.D., Donald W. Pfaff, Ph.D., John R.G. Challis, D.Sc., F.R.S.C., David M. de Kretser, M.D., A.O., JoAnne S. Richards, Ph.D., and Paul M. Wassarman, Ph.D. 2014; 2: 1741-1782
18. Freyer, A. M. Drug-Prescribing Challenges During Pregnancy. Obstetrıcs, Gynaecology and Reproductıve 2008; 18(7): 182
19. Meek, I. L., Mart A. F. ve Vonkeman, H. E. Non-Steroidal Anti-Inflammatory Drugs: An Overview of Cardiovascular Risks. Pharmaceuticals 2010; 3: 2146-2162
20. Akıncı Tan, A. Antiinflamatuvar İlaçların Akılcı Kullanımı. Dahili Tıp Bilimleri Dergisi 2005; 12(1): 38-46
21. Hasçelik, Z. Nonsteroid Antiinflamatuvar İlaçlar. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi 2001; 10: 1
22. Duman, E. N. NSAİİ İlaçların Kronik Ağrı Tedavisinde Yeri. Klinik Gelişim Dergisi 2007; 2: 145- 149
23. Akıncı., A., Arda. B., Atalay, F., Aypar, Ü., Bodur, H., Bozkurt, A. Analjezik ve Antiinflamatuvar İlaçların Etki Mekanizması, C. Kutsal, (Ed.). Analjezik ve Antiinflamatuvar İlaçların Akılcı Kullanımı. Tabip Odası, Ankara. 1999.
24. Şentürk, T., Non-Steroid Anti-inflamatuvar İlaçlar (NSAİİ). İç Hastalıkları Dergisi, 490-495
25. Kaplan, Y. C., Can. H. , Demir, Karadaş, B. Yılmaz, İ. ve Kaya, T. İlaçların Gebelikte Kullanımlarına Dair Risk İletişiminde Yeni Dönem: FDA Gebelik Risk Kategorileri Değişiyor. Türkiye Aile Hekimliği Dergisi 2014; 18 (4): 195-198
26. Bozkurt, M. Ve Uçar,D. Gebelikte Romatoid Artrit Tedavisi: Derleme. Konuralp Tıp Dergisi 2013; 5(2). 62-69
27. Ferrante, F. M., Vade Bonceuer, T.R. Postoperative Pain Management 1993; 13: 973-974
28. Kapıcıoğlu, S. Steroid Olmayan Antiinflamatuvar İlaçlar. Türk Ortopedi ve Travmatoloji Birliği Derneği 2007; 6(1): 69-70
29. Bodur, H. ve Borman, P. Steroid Olmayan Antiinflamatuvar İlaçların Geriatride Kullanımı. Geriatri Dergisi 2002; 5 (1): 24-29
30. Küçükşahin, O., Turgay, M. Analjezik, Antiinflamatuvar İlaçların Yan Etkileri ve Bunların Yönetimi. İç Hastalıkları Dergisi 2013; 20: 39-47
31. Collins, E. ve Turner, G. Maternal Effects of Regüler Salicylate İngestion in Pregnancy. Lanset 1975; 2: 335-337
32. Üner, M., Hoşgör, O. Aspirinin Anne Ve Fetüse Etkileri. Zeynep Kamil Tıp Bülteni 1997; 19(2): 393-396
33. Yamaç, K., Çakır, N. ve Gürsoy, R. Non-steroidal Antiinflamatuvar İlaçlar, Gebelik ve Sistemik hastalıklar. Nobel kitapevi, Ankara. s. 133-135.
34. Carp, H. A., Fein, A. ve Nebel L. Effect of Diclofenac on İmplation and Embryonic Development in the Rat. European Journal of Obstetrics and Gynecology 1988; 28: 273- 277
35. Nakatsuka, T., Fujii, T. Comparative Teratogenicity Study of Diflunisal and Aspirin in the Rat. Catolog of Teratogenic Agents. Johns Hopkins University Press, Baltimore. 1989, s. 222.
36. Ostensen M, Husby G. Antirheumatic Drug Treatment During Pregnancy and Lactation. Scandinavian Journal of Rheumatology 1985; 14(1): 1-7.
37. Hennesy, M.D. Livinston, E.C., Papagianos, J, ve Killam, A. P. The İncidence of Ductal Constriction and Oligohydramnios During Tocolitic Therapy with İbuprofen. American Journal of Obstetrics and Gynecology 1992; 166: 324
38. Tekşam, Ö. , Yiğit, Ş., Karagöz, T., Korkmaz, A. Yurdakök, M. ve Tekinalp, G. Yenidoğan bebeklerde Patent Duktus Arteriozusun Tedavisinde Oral İbuprofen ve İntravenöz İndometazin: Bir Retrospektif Çalışma. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2004; 47: 96-102Çetindağ, A. Gebe Kadınlarda Trimesterlere Göre Serum Anjiogenik ve Antianjiogenik Faktör Düzeyleri. Yüksek Lisans Tezi, Cumhuriyet Üniversitesi, Sivas. 2013.
39. Moise, K.J., Kirshon, B. Cano, L. E. Rognerud, C. Placental Transfer of İndomethacin in the Human Pregnancy. American Journal of Obstetrics and Gynecology 1990; 162: 549-554
40. Rauk, P. N., Laifer, S. A..Ketorolac Blocks Ritodrine-Stimulated Production of PGF2α in Pregnant Sheep. American Journal of Obstetrics and Gynecology 1992; 166: 274
41. Needs, C. J., Brooks, P.M. Antirheumatic Medication in Pregnancy. British Journal of Rheumatology 1985; 24: 282-290
42. Wilkinson, A. R. Naproxen Levels in Preterm İnfants After Maternal Treatment. The Lancet Oncology 1980; 2: 591-592
43. Guyton, C. A. Gebelik. N.Gökhan, H. Çavuşoğlu (çev.). Tıbbi Fizyoloji. Nobel Tıp Kitapevi, İstanbul. 1989, s. 624.
44. Piercy, C. N. Düşük Doz Aspirin. Koçak, İ. ,Üstün,C., (Ed.). Sistemik Hastalıklar ve Gebelik. Nobel Kitapevleri, Ankara. 2003, s. 18-19