TAHMİN-GÖZLEM-AÇIKLAMA (TGA) YÖNTEMİ İLE BOZUK ELEKTRİKLİ ARAÇ-GEREÇLERİN İÇ YAPISININ İNCELENMESİNE YÖNELİK FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ GÖRÜŞLERİ

Öz

Araştırmada Tahmin-Gözlem-Açıklama (TGA) yöntemi ile bozuk elektrikli araç-gereçlerin iç yapısının incelenmesine yönelik fen bilgisi öğretmen adaylarının görüşleri alınmıştır. Durum çalışması deseni ile yürütülen araştırmaya, birinci sınıfta öğrenim gören 42 fen bilgisi öğretmen adayı katılmıştır. Uygulama sürecinde öğretmen adayları televizyon kumandası, saç kurutma makinesi, su ısıtıcısı, fener, şarj aleti, ütü, blender, kahve makinesi ve radyo olmak üzere bu bozuk elektrikli araç-gereçleri laboratuvarda bireysel olarak incelemişlerdir. Veriler tahmin, gözlem ve açıklama olmak üzere 3 bölümden oluşan etkinlik formu ve 2 açık uçlu sorudan oluşan görüş formu ile toplanmıştır. Görüş formunda öğretmen adaylarından etkinlik sürecinde takip edilen TGA yönteminin eğitim-öğretimde kullanılmasına yönelik görüşlerini yazılı olarak ifade etmeleri istenmiştir. Toplanan veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda, 37 (% 88,1) öğretmen adayının tahmini ile gözleminin uyumlu olmakla birlikte tahminlerinde eksikler olduğu; diğer yandan beş (% 11,9) öğretmen adayının ise tahmini ile gözleminin uyumlu olmadığı saptanmıştır. Öğretmen adaylarının tamamı TGA yönteminin avantajlı olduğunu, sekiz (% 19) öğretmen adayı ise avantajlarının yanı sıra dezavantajlarının da olduğunu belirtmiştir. Bilimsel süreç becerileri, bilişsel ve psikomotor becerilerin gelişimi için bu tür etkinliklerin yapılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• TGA yöntemi
• bozuk elektrikli araç-gereç inceleme
• görüş
• fen bilgisi öğretmen adayı

PRE-SERVICE SCIENCE TEACHERS’ OPINIONS ABOUT INVESTIGATION OF INTERNAL STRUCTURE OF BROKEN ELECTRICAL EQUIPMENTS BY USING THE PREDICTION-OBSERVATION-EXPLANATION (POE) METHOD

Abstract

Pre-service science teachers’ opinions about investigation of internal structure of the broken electrical equipments by using the Prediction-Observation-Explanation (POE) method. 42 pre-service science teachers studying in the first grade participated in the study conducted with the case study design. In the activity process, pre-service teachers investigated broken electrical equipments such as television remote control, hair dryer, boiler, lantern, charger, iron, blender, coffee machine and radio in the laboratory as individually. The data was collected through an activity form consisting of three chapters as prediction, observation and explanation, and an opinion form consisting of two open-ended questions. In the opinion form, the pre-service teachers were asked to express their opinions on using the POE method followed in the activity process. The collected data was analyzed using content analysis. At the end of this research, it was determined that 37 (88,1%) pre-service teachers’ predictions and observations were compatible, but there were some deficiencies on their predictions; on the other hand, five (11,9%) pre-service teachers’ predictions and observations weren’t compatible. All of the pre-service teachers stated that POE method has advantages; eight (19%) pre-service teachers expressed that this method has both advantages and disadvantages. Such activities are recommended for the development of science process skills, cognitive and psychomotor skills.

Keywords

• POE method
• investigation of broken electrical equipments
• opinion
• pre-service science teachers

Kaynakça

1. ACAR-ŞEŞEN, B. ve MUTLU, A. (2016). “Predict-Observe-Explain Tasks in Chemistry Laboratory: Pre-Service Elementary Teachers’ Understanding and Attitudes”, Sakarya University Journal of Education, 6(2), ss. 184-208.
2. ANARKY, V., SYUHENDRI, S. ve AKHSAN, H. (2016). “The Effectiveness of POE (Predict-Observe-Explain) Based Teaching Strategy in Improving Students’ Conceptual Understanding on Heat and Temperature in Sman 9 Palembang”, Sriwijaya University Learning and Education International Conference (2nd SULE-IC), Palembang, Indonesia.
3. ARVENIDA, A. C. ve SUNGA-SIGUA, E. M. (2020). “Predict-Observe-Explain Strategy: Effects on Students’ Achievement and Attitude towards Physics”, Jurnal Pendidikan MIPA, 21(1), 78-94.
4. ATABEY, N. ve ÇİFTÇİ, A. (2019). “Fen Bilimleri Öğretmen Adaylarının Gaz Basıncı ile İlgili Kavram Yanılgılarının Tahmin-Gözlem-Açıklama Yöntemiyle Belirlenmesi”, Turkish Studies Educational Sciences, 14(2), ss. 1-17.
5. AYVACI, H. Ş. (2013). “Investigating the Effectiveness of Predict-Observe-Explain Strategy on Teaching Photo Electricity Topic”, Journal of Baltic Science Education, 12(5), ss. 548-564.
6. BİLEN, K. ve AYDOĞDU, M. (2012). “Tahmin Et-Gözle-Açıkla (TGA) Stratejisine Dayalı Laboratuvar Uygulamalarının Öğrencilerin Bilimsel Süreç Becerileri ve Bilimin Doğası Hakkındaki Düşünceleri Üzerine Etkisi”, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), ss. 49-69.
7. BİLEN, K. ve KÖSE, S. (2012). “Yapılandırmacı Öğrenme Teorisine Dayalı Etkili Bir Strateji: Tahmin-Gözlem-Açıklama (TGA) “Bitkilerde Büyüme ve Gelişme””, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(1), ss. 123-136.
8. BİLEN, K., ÖZEL, M. ve KÖSE, S. (2016). “Using Action Research Based on the Predict-Observe-Explain Strategy for Teaching Enzymes”, Turkish Journal of Education (TURJE), 5(2), ss. 72-81.

9. BORG-MARKS, J. (2013). “The Predict-Observe-Explain Technique as a Tool for Students' Understanding of Electric Circuits”, The International Conference on Physics Education: Active Learning in a Changing World of New Technologies, Prague.
10. CENGİZ, E. (2018). “An Activity Based on Prediction-Observation-Explanation Strategy Used for Teaching the Particulate Nature of Matter”, Journal of Inquiry Based Activities (JIBA), 8(1), ss. 51-69.
11. CİNİCİ, A. ve DEMİR, Y. (2013). “Teaching through Cooperative POE Tasks: A Path to Conceptual Change”, The Clearing House: A Journal of Educational Strategies, Issues and Ideas, 86(1), ss. 1-10.
12. ÇEPNİ, S. (2009). Araştırma ve Proje Çalışmalarına Giriş, 4. Baskı, Celepler Matbaacılık, Trabzon.
13. GÜLEŞİR, T., AYDEMİR, K., KUŞ, S., UZEL, N. ve GÜL, A. (2020). “Fizyoloji Deneyleri Kapsamında Alternatif Bir Değerlendirme Yöntemi: TGA Çalışma Yaprakları”, e- Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7, ss. 84-99.
14. GÜNGÖR, S. N. ve ÖZKAN, M. (2017a). “Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Tahmin-Gözlem-Açıklama (TGA) Yöntemine İlişkin Görüşlerinin Değerlendirilmesi”, E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(1), ss. 82-95.
15. GÜNGÖR, S. N. ve ÖZKAN, M. (2017b). “TGA (Tahmin-Gözlem-Açıklama) Yöntemiyle Bitkilerde Oksin Işık İlişkisinin Öğretimi Üzerine Bir Çalışma”, Cumhuriyet Üniversitesi Fen Fakültesi Fen Bilimleri Dergisi (CFD), 38(2), ss. 194-203.
16. GÜNGÖR, S. N. ve ÖZKAN, M. (2017c). “Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarına Tahmin-Gözlem-Açıklama (TGA) Yöntemiyle Biyoloji Konularının Öğretiminin Başarı, Kalıcılık ve Bilimsel Süreç Becerilerine Etkisi”, Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (34), ss. 1-29.
17. GÜVEN, E. (2014). “Tahmin-Gözlem-Açıklama Destekli Proje Tabanlı Öğrenme Yönteminin Çevre Sorunlarına Yönelik Tutum ve Davranışlara Etkisi”, Eğitim ve Bilim, 39(173), ss. 25-38.
18. HARMAN, G. (2014). “Hücre Zarından Madde Geçişi ile İlgili Kavram Yanılgılarının Tahmin-Gözlem-Açıklama Yöntemiyle Belirlenmesi”, Türk Fen Eğitimi Dergisi, 11(4), ss. 81-106.
19. HYO-HYEN, L. ve SOON-SHIK, K. (2015). “The Effects of POE Science Class Emphasizing Explanation Phase on Elementary School Students”, Journal of Korean Society of Earth Science Education, 8(3), ss. 367-377.
20. İPEK, H., KALA, N., YAMAN, F. ve AYAS, A. (2010). “Using POE Strategy to İnvestigate Student Teachers’ Understanding about the Effect of Substance Type on Solubility”, Procedia Social and Behavioral Sciences, 2, ss. 648-653.
21. KALA, N., YAMAN, F. ve AYAS, A. (2013). “The Effectiveness of Predict-Observe-Explain Technique in Probing Students’ Understanding about Acid-Base Chemistry: A Case for the Concepts of pH, pOH, and Strength”, International Journal of Science and Mathematics Education, 11, ss. 555-574.
22. KARAMUSTAFAOĞLU, S. ve MAMLOK-NAAMAN, R. (2015). “Understanding Electrochemistry Concepts Using the Predict-Observe-Explain Strategy”, Eurasia Journal of Mathematics, Science & Technology Education, 11(5), ss. 923-936.
23. KEARNEY, M. ve TREAGUST, D. F. (2001). “Constructivism as a Referent in the Design and Development of a Computer Program Using Interactive Digital Video to Enhance Learning in Physics”, Australian Journal of Educational Technology, 17(1), ss. 64-79.
24. KIBIRIGE, I., OSODO, J. ve TLALA, K. M. (2014). “The Effect of Predict-Observe-Explain Strategy on Learners’ Misconceptions about Dissolved Salts”, Mediterranean Journal of Social Sciences, 5(4), ss. 300-310.
25. KOZCU-ÇAKIR, N., GÜVEN, G. ve ÖZDEMİR, O. (2017). “TGA Stratejisinin Genel Biyoloji Laboratuvar Uygulamalarında Etkililiğine İlişkin Bir Araştırma”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(4), ss. 2014-2035.
26. KÖKLÜKAYA, A. N. ve GÜVEN-YILDIRIM, E. (2018). “Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Suyun Genleşmesi Konusunu Tahmin-Gözlem-Açıklama Yöntemi ile Açıklayabilme Düzeyleri”, Journal of Multidisciplinary Studies in Education, 2(1), ss. 16-27.
27. LAÇİN-ŞİMŞEK, C., ÖZTUNA-KAPLAN, A., ÇORAPÇIGİL, A. ve MISIR, M. E. (2018). “Fen Bilgisi Öğretmenliği 3. Sınıf Öğrencilerinin Basınç-Kaynama Noktası İlişkisine Yönelik Düşünceleri: Bir TGA Uygulaması”, Kastamonu Eğitim Dergisi, 26(5), ss. 1679-1690.
28. LIEW, C. W. ve TREAGUST, D. F. (1995). “A Predict-Observe-Explain Teaching Sequence for Learning about Students’ Understanding of Heat and Expansion of Liquids”, Australian Science Teachers’ Journal, 41(1), ss. 68-71.
29. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI [MEB] (2018). Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı (İlkokul ve Ortaokul 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). Ankara.
30. PALMER, D. (1995). “The POE in the Primary School: An Evaluation”, Research in Science Education, 25(3), ss. 323-332.
31. RAKKAPAO, S., PENGPAN, T., SRIKEAW, S. ve PRASITPONG, S. (2014). “Evaluation of POE and Instructor-Led Problem-Solving Approaches Integrated into Force and Motion Lecture Classes Using a Model Analysis Technique”, European Journal of Physics, 35, ss. 1-10.
32. SRITHANEE, K., PUWANICH, P. ve RUANGSUWAN, C. (2015). “The Development of Scientific Concept of “Momentum and Regarding Collision” for Grade 10th Students Through Learning Activities Based on the Predict-Observe-Explain (POE) Method”, Siam Physics Congress, Krabi, Thailand.
33. TAO, P. K. ve GUNSTONE, R. F. (1999). “The Process of Conceptual Change in Force and Motion During Computer-Supported Physics Instruction”, Journal of Research in Science Teaching, 36(7), ss. 859-882.
34. TEKİN, S. (2008). “Tahmin-Gözlem-Açıklama Stratejisinin Fen Laboratuvarında Kullanımı: Kükürdün Molekül Kütlesi Nedir?”, Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(2), ss. 173-184.
35. TERECİ, H., KARAMUSTAFAOĞLU, O. ve SONTAY, G. (2018). “Manyetizma Konusunda Tahmin-Gözlem-Açıklama Stratejisine Dayalı Alternatif Bir Deney Etkinliği ve Fizik Öğretmenlerinin Görüşleri”, Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 4(1), ss. 1-20.
36. TOKUR, F. (2011). TGA Stratejisinin Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bitkilerde Büyüme-Gelişme Konusunu Anlamalarına Etkisi, Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, (Yüksek Lisans Tezi), Adıyaman.
37. WHITE, R. ve GUNSTONE, R. (1992). Probing Understanding, The Falmer, London.
38. YILDIRIM, A. ve ŞİMŞEK, H. (2018). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, 11. Baskı (Tıpkı Basım), Seçkin Yayıncılık, Ankara.